Ngày 11/7, Ủy ban nhân dân xã Thanh Oai (huyện Thanh Oai, Hà Nội) đã tổ chức lễ ra mắt mô hình điểm Trung tâm học tập cộng đồng. Đây là một trong ba mô hình điểm của thành phố, được xây dựng theo định hướng gắn học tập suốt đời với bảo tồn văn hóa, phát triển kinh tế và chuyển đổi số.
Cơ hội đổi mới hoạt động trung tâm học tập cộng đồng
Phát biểu tại buổi lễ, Phó Chủ tịch Ủy ban nhân dân xã Thanh Oai, Giám đốc Trung tâm học tập cộng đồng Nguyễn Hồng Hải cho biết, việc được lựa chọn xây dựng mô hình điểm là cơ hội để địa phương đổi mới hoạt động của Trung tâm theo hướng thiết thực hơn, lấy nhu cầu của người dân làm trung tâm. Theo ông Nguyễn Hồng Hải, Trung tâm sẽ không chỉ tổ chức các lớp học phổ biến kiến thức mà hướng tới trở thành không gian học tập mở, nơi người dân có thể cập nhật kỹ năng nghề nghiệp, kỹ năng số, phát triển sinh kế từ chính những lợi thế của địa phương.
Vì vậy, chuyên đề đầu tiên được lựa chọn là câu chuyện phát triển nghề làm nón làng Chuông - nghề truyền thống đã tồn tại hơn 300 năm. Ông Nguyễn Quang Tuấn, Phó Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, đánh giá việc ra mắt Trung tâm học tập cộng đồng điểm tại xã Thanh Oai có ý nghĩa trên nhiều phương diện, góp phần cụ thể hóa chủ trương xây dựng xã hội học tập và triển khai mô hình học tập suốt đời gắn với điều kiện thực tế của từng địa phương.
Định hướng phát triển: ứng dụng công nghệ số và du lịch trải nghiệm
Ông Nguyễn Quang Tuấn cho rằng, cùng với việc truyền dạy nghề truyền thống, Trung tâm cần tiếp tục hướng dẫn người dân ứng dụng công nghệ số trong quảng bá và tiêu thụ sản phẩm; phát triển các tuyến du lịch trải nghiệm, sản phẩm OCOP; xây dựng thương hiệu, áp dụng truy xuất nguồn gốc bằng mã QR và mở rộng liên kết với doanh nghiệp, đơn vị lữ hành nhằm nâng cao giá trị sản phẩm làng nghề.
Bảo tồn nghề truyền thống phải gắn với đổi mới
Chia sẻ tại chương trình, ông Phạm Huy Chiên, người nhiều năm gắn bó với nghề làm nón làng Chuông, cho rằng bảo tồn nghề truyền thống không có nghĩa giữ nguyên cách làm cũ. "Nghề làm nón làng Chuông đã có lịch sử hơn 300 năm. Nhưng chiếc nón làng Chuông hôm nay không thể tồn tại bằng cách làm của ngày hôm qua. Muốn phát triển, sản phẩm phải cải tiến mẫu mã, xây dựng thương hiệu và đẩy mạnh quảng bá để đáp ứng nhu cầu của thị trường", ông Chiên chia sẻ.
Mô hình Trung tâm học tập cộng đồng sẽ tạo điều kiện để người dân tiếp cận thêm kiến thức và kỹ năng mới, từ ứng dụng công nghệ số đến phát triển thị trường, qua đó góp phần gìn giữ và phát huy giá trị của nghề truyền thống.
Hoạt động học tập đầu tiên: lớp học mở tại đình làng Chuông
Ngay sau lễ ra mắt, không gian đình làng Chuông trở thành một lớp học mở. Các nghệ nhân trực tiếp hướng dẫn học sinh, người dân và du khách trải nghiệm từng công đoạn làm nón, từ tách lá, khâu nón đến hoàn thiện sản phẩm. Bên cạnh những chiếc nón truyền thống, nhiều mẫu nón lưu niệm, quà tặng với kiểu dáng, màu sắc mới cũng được giới thiệu, hướng đến thị trường du lịch.
Một điểm nhấn khác của chương trình là phiên livestream bán hàng đầu tiên được tổ chức ngay tại sự kiện. Chị Lưu Thị Linh, nhà ở thôn Mã Kiều, trực tiếp giới thiệu sản phẩm trên nền tảng số. Chỉ sau thời gian ngắn phát trực tiếp, phiên bán hàng đã thu hút nhiều lượt theo dõi và chốt được những đơn hàng đầu tiên, cho thấy tiềm năng của sản phẩm làng nghề khi được tiếp cận các kênh thương mại điện tử.
Kế hoạch nhân rộng mô hình
Theo kế hoạch của Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Nội, sau Thanh Oai, thành phố sẽ tiếp tục triển khai mô hình Trung tâm học tập cộng đồng điểm tại phường Thanh Liệt với chuyên đề bảo tồn văn hóa phi vật thể và xã Hoài Đức với mô hình thư viện số cộng đồng. Ba mô hình được xây dựng theo ba hướng khác nhau, nhưng cùng mục tiêu đưa hoạt động học tập cộng đồng gắn chặt hơn với đời sống, văn hóa và sự phát triển của từng địa phương.
