Năm 2024, ngành nông nghiệp tỉnh Vĩnh Long phối hợp với UBND hai xã đảo Long Hòa và Hòa Minh triển khai mô hình trồng lúa hữu cơ trên diện tích 36 ha, sử dụng giống lúa ST25. Mô hình có 46 nông dân tham gia, thực hành canh tác trên nền đất ruộng nhiều năm không sử dụng phân hóa học và thuốc bảo vệ thực vật. Năng suất lúa đạt 5 tấn/ha, giá bán 14.960 đồng/kg, lợi nhuận đạt 51,6 triệu đồng/ha, cao hơn so với ruộng lúa bên ngoài.
Chứng nhận nhãn hiệu và tiêu chuẩn quốc tế
Cục Sở hữu trí tuệ, Bộ Khoa học và Công nghệ đã chấp nhận đơn hợp lệ về chứng nhận nhãn hiệu lúa, gạo hữu cơ Trà Vinh. Sản phẩm lúa, gạo hữu cơ Trà Vinh bao gồm lúa, gạo sản xuất tại hai xã Long Hòa, Hòa Minh và một phần ở xã Hưng Mỹ, tỉnh Vĩnh Long. Ngoài ra, sản phẩm lúa, gạo hữu cơ Long Hòa, Hòa Minh đã được cấp chứng nhận EU Organic Bio và JAS, đóng gói với trọng lượng 2 kg, 5 kg, 10 kg, có dán tem chống giả kết hợp truy xuất nguồn gốc.
Ông La Quốc Yên, Giám đốc Hợp tác xã nông nghiệp, thương mại và sản xuất dịch vụ Châu Hưng, xã Hưng Mỹ, cho biết: “Hằng năm hợp tác xã đều hỗ trợ vật tư nông nghiệp đầu vào, bao tiêu đầu ra lúa, gạo hữu cơ cho nông dân hai xã Long Hòa, Hòa Minh với diện tích 20 ha lúa hữu cơ”.
Phát triển vùng cây ăn trái đặc sản
Nhờ địa hình bằng phẳng, đất đai màu mỡ, khí hậu mát mẻ, các xã, phường trong tỉnh đã hình thành các vùng sản xuất cây ăn trái đặc sản như dừa sáp, quýt đường, thanh long, xoài, bưởi, nhãn, măng cụt. Tỉnh đã xây dựng vùng chuyên canh cây thanh long ruột đỏ khoảng 500 ha tại các xã Bình Phú, Nhị Long, phường Nguyệt Hóa. Trái thanh long ruột đỏ Vĩnh Long có đặc điểm nổi bật: vị thơm, ngọt đậm, vỏ mỏng, trái to, được xuất khẩu sang thị trường Trung Quốc và Mỹ.
Anh Nguyễn Văn Tiền, hội viên Hợp tác xã nông nghiệp Nguyệt Trường, xã Bình Phú, chia sẻ: “Thanh long ruột đỏ dễ trồng, cho trái quanh năm, năng suất trung bình đạt khoảng 40-45 tấn/ha. Gia đình tôi trồng thanh long đạt chuẩn VietGAP, sản phẩm sạch, an toàn cho xuất khẩu và sức khỏe cộng đồng. 100% thành viên, hộ liên kết của hợp tác xã đáp ứng các tiêu chí về chất lượng sản phẩm, nguồn gốc, xuất xứ, quy trình kỹ thuật”.
Liên kết bốn nhà trong sản xuất nông nghiệp
Quá trình chuyển đổi từ sản xuất truyền thống sang nông nghiệp sinh thái, tuần hoàn, ứng dụng công nghệ cao đòi hỏi tổ chức lại toàn bộ hệ thống sản xuất, củng cố kinh tế tập thể, phát triển hợp tác xã kiểu mới gắn với liên kết chuỗi giá trị. Mô hình trồng chanh không hạt của Hợp tác xã nông nghiệp Thành Chí, xã Tân An, bước đầu đã hình thành mối liên kết 4 nhà: Nhà nước, nông dân, nhà khoa học và doanh nghiệp.
Giám đốc hợp tác xã Phan Đức Tài cho biết, sau hơn 4 năm hoạt động, hợp tác xã tiếp tục liên kết với hơn 200 nông dân tại các xã Càng Long, Song Lộc, Châu Thành để trồng khoảng 180 ha chanh không hạt xuất khẩu. Hằng tháng, hợp tác xã thu mua hàng trăm tấn chanh từ các thành viên, hộ nông dân liên kết để cung ứng cho Công ty The Fruit Republic tại thành phố Cần Thơ, xuất khẩu trực tiếp sang thị trường châu Âu. Đến nay, tỉnh hỗ trợ hợp tác xã xây dựng nhà sơ chế, bảo quản nông sản, quy hoạch vùng nguyên liệu chanh phục vụ thị trường xuất khẩu với diện tích 500 ha.
Nhờ áp dụng đúng quy trình kỹ thuật từ khâu chọn giống, xử lý bông, làm trái, phòng trị dịch bệnh theo chỉ dẫn của kỹ thuật viên Công ty The Fruit Republic, diện tích trồng chanh không hạt của hộ nông dân Lưu Văn Tài, xã Song Lộc, đạt chuẩn VietGAP và GlobalGAP, đáp ứng nhu cầu thị trường xuất khẩu. Hằng tháng, ông Tài thu hoạch hơn 1,5 tấn chanh, được Hợp tác xã nông nghiệp Thành Chí thu mua với giá dao động từ 18.000 - 25.000 đồng/kg.
Nuôi tôm công nghệ cao và ứng dụng IoT
Từ năm 2019 đến nay, nhờ mô hình nuôi tôm công nghiệp ứng dụng công nghệ cao, các thành viên của Hợp tác xã nông nghiệp Long Khánh, xã Long Thành, có nguồn thu nhập kinh tế ổn định. Ông Trịnh Văn Thật, thành viên hợp tác xã, thông tin: nhờ Nhà nước đầu tư hạ tầng thủy lợi, điện, gia đình ông mạnh dạn đầu tư nuôi tôm công nghiệp mật độ cao. Mô hình này giúp hộ nuôi kiểm soát khâu chọn giống, xử lý môi trường nước, quản lý dịch bệnh. Với diện tích 1 ha nuôi, gia đình thu lợi nhuận khoảng 1,5 tỷ đồng/năm.
Đến nay, 100% thành viên Hợp tác xã nông nghiệp Long Khánh nuôi tôm công nghệ cao tái sử dụng nước, giúp giảm thiểu ô nhiễm môi trường và ứng dụng công nghệ IoT. Nhờ đó, tôm nuôi đạt tiêu chuẩn GlobalGAP, BAP, ASC, gắn với mã số vùng nuôi, truy xuất nguồn gốc sản phẩm, đáp ứng yêu cầu thị trường xuất khẩu.
Kết quả và định hướng phát triển bền vững
Theo Tiến sĩ Lê Văn Đông, Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Vĩnh Long, các mô hình sản xuất nông nghiệp, thủy sản đạt chuẩn hữu cơ, VietGAP, GlobalGAP, gắn với chuỗi liên kết giá trị, áp dụng quy trình kỹ thuật tiên tiến đã góp phần nâng cao năng suất và sức cạnh tranh cho các sản phẩm nông sản chủ lực của tỉnh. Tỉnh hiện đã được cấp 937 mã số vùng trồng với diện tích hơn 33.400 ha, trong đó có 735 mã số vùng trồng xuất khẩu sang các thị trường Trung Quốc, Hoa Kỳ, New Zealand, EU, Hàn Quốc. Phát triển nông nghiệp sinh thái, thông minh không chỉ là giải pháp ứng phó với biến đổi khí hậu mà còn là hướng đi tất yếu để xây dựng nền nông nghiệp hiện đại, xanh và phát thải thấp trong giai đoạn tới.
