Cục Thuế tăng cường kiểm tra, xử lý vi phạm thuế trong kinh doanh xăng dầu từ đầu năm 2026
Cục Thuế trực thuộc Bộ Tài chính vừa ban hành công văn số 1976/CT-DNL gửi đến các cơ quan thuế tại các tỉnh, thành phố và Chi cục Thuế doanh nghiệp lớn, yêu cầu tăng cường công tác kiểm tra và xử lý nghiêm minh các hành vi vi phạm pháp luật về thuế trong lĩnh vực kinh doanh xăng dầu. Động thái này diễn ra trong bối cảnh giá xăng dầu trong nước biến động mạnh do ảnh hưởng từ tình hình địa chính trị thế giới phức tạp, đặc biệt là xung đột tại Trung Đông, khiến nguồn cung dầu thô có nguy cơ gián đoạn và đẩy giá dầu thế giới tăng cao.
Tập trung kiểm tra hóa đơn, tồn kho và giao dịch bất thường
Theo chỉ đạo, cơ quan thuế sẽ tập trung kiểm tra sản lượng xăng dầu bán ra trong các ngày trước, trong và sau thời điểm Nhà nước điều chỉnh giá – những khoảng thời gian có biến động lớn hơn so với mức bình thường. Nội dung kiểm tra bao gồm việc kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng và thuế bảo vệ môi trường; đồng thời, kiểm tra việc lập hóa đơn điện tử theo từng lần bán hàng đối với mặt hàng xăng dầu.
Thời kỳ kiểm tra được xác định từ tháng 1/2026 đến hết tháng 3/2026 – giai đoạn được đánh giá có nhiều biến động về giá, với riêng tháng 3/2026 ghi nhận 5 lần điều chỉnh giá bán lẻ. Một loạt nội dung chi tiết cũng được yêu cầu đối chiếu kỹ lưỡng, chẳng hạn như: số lượng hóa đơn điện tử xuất trong ngày (đặc biệt là những hóa đơn có sản lượng lớn), đối chiếu sổ sách kế toán với hóa đơn phát hành và hàng hóa thực tế xuất kho; kiểm tra dữ liệu xuất – nhập – tồn kho theo từng ngày hoặc ca bán hàng.
Rà soát các giao dịch có dấu hiệu bất thường và xử lý nghiêm vi phạm
Cơ quan thuế cũng yêu cầu kiểm tra chứng từ, thủ tục xuất nhập hàng; đồng thời, rà soát các giao dịch có dấu hiệu bất thường như khách hàng mua xăng dầu với số lượng lớn, phương tiện vận chuyển, kho chứa, hợp đồng mua bán và điều kiện giao nhận. Trường hợp phát hiện các hành vi vi phạm như găm hàng, đầu cơ, hạn chế bán ra để trục lợi khi giá biến động; lập hóa đơn không đúng thời điểm hoặc không phản ánh đúng bản chất giao dịch; gian lận giá, chuyển lợi nhuận giữa các bên liên kết; không xuất hóa đơn hoặc xuất không đầy đủ…, cơ quan thuế sẽ yêu cầu xử lý nghiêm theo quy định pháp luật hoặc chuyển hồ sơ sang cơ quan có thẩm quyền để xử lý tiếp.
Đáng chú ý, qua rà soát dữ liệu hóa đơn điện tử, cơ quan thuế đã phát hiện một số dấu hiệu bất thường đáng lo ngại. Cụ thể, có trường hợp sản lượng xăng dầu bán ra trong 2 ngày trước thời điểm điều chỉnh giá cao gấp hơn 3 lần so với 2 ngày sau khi giá tăng. Những biến động này được đánh giá là tiềm ẩn rủi ro cao trong công tác quản lý thuế, đòi hỏi sự giám sát chặt chẽ hơn.
Hoàn thành kiểm tra trong tháng 4/2026 và báo cáo kết quả chi tiết
Cục Thuế cho biết sẽ chuyển toàn bộ dữ liệu đã thu thập và phân tích xuống các địa phương để triển khai kiểm tra đồng bộ, thống nhất trên toàn quốc. Thời gian thực hiện kiểm tra được yêu cầu hoàn thành trong tháng 4/2026. Trong trường hợp không thể thực hiện đúng tiến độ, các đơn vị phải báo cáo rõ lý do cụ thể.
Sau khi kết thúc đợt kiểm tra, các đơn vị phải báo cáo kết quả chi tiết về Cục Thuế, bao gồm số thuế truy thu, tiền phạt, đánh giá các hành vi vi phạm phổ biến trong lĩnh vực kinh doanh xăng dầu, cũng như những khó khăn, vướng mắc và đề xuất giải pháp quản lý hiệu quả hơn. Trên cơ sở đó, Cục Thuế yêu cầu các đơn vị tập trung rà soát, phân tích dữ liệu về kê khai thuế, hóa đơn điện tử, sản lượng bán hàng, doanh thu và tồn kho trước – sau các kỳ điều chỉnh giá để xác định doanh nghiệp có rủi ro cao và tiến hành kiểm tra đột xuất khi cần thiết.
