Tổng LĐLĐ Việt Nam lấy ý kiến hoán đổi ngày làm việc tạo kỳ nghỉ liền mạch
Thông tin về việc lấy ý kiến hoán đổi ngày làm việc để người lao động được nghỉ lễ liền mạch trong hai kỳ nghỉ lễ Giỗ tổ Hùng Vương và lễ 30/4 - 1/5 vừa được ông Ngọ Duy Hiểu, Phó chủ tịch Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, chia sẻ vào ngày 7/4. Công đoàn dự kiến sẽ tiến hành thu thập ý kiến về việc hoán đổi ngày làm việc nhằm "nối" hai kỳ nghỉ này lại với nhau, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho người lao động.
Lấy ý kiến trên mạng xã hội trước khi đề xuất chính thức
Theo ông Hiểu, trong những ngày qua, nhiều công đoàn cơ sở, người lao động và cả cán bộ, công chức đã có kiến nghị với Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam về việc nghiên cứu hoán đổi ngày làm việc để tạo ra kỳ nghỉ liền mạch giữa nghỉ lễ Giỗ tổ Hùng Vương và dịp lễ 30/4 - 1/5. Ông Hiểu cho biết: "Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam sẽ lắng nghe ý kiến từ phía người lao động, đồng thời nghiên cứu quy định của pháp luật và trao đổi với Bộ Nội vụ trước khi đưa ra đề xuất chính thức".
Dự kiến vào chiều ngày 7/5, Tổng Liên đoàn sẽ tiếp tục lấy ý kiến của đoàn viên và người lao động thông qua các nền tảng mạng xã hội, đồng thời nghiên cứu kỹ lưỡng các quy định pháp luật hiện hành. Ông Hiểu cũng nhấn mạnh rằng, để đưa ra đề xuất chính thức, Tổng Liên đoàn phải cân nhắc đồng thời ba yếu tố quan trọng: nguyện vọng của người lao động, quy định của pháp luật và sự hài hòa lợi ích giữa các bên liên quan.
Trên thực tế, Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam đã bắt đầu lấy ý kiến từ các công đoàn cơ sở và sẽ mở rộng việc thu thập ý kiến người lao động trên diện rộng. Chỉ sau khi tổng hợp, đánh giá và đối chiếu với quy định pháp luật, cơ quan này mới có thể đưa ra đề xuất chính thức.
Vướng mắc từ quy định nghỉ bù liền kề
Một trong những vướng mắc lớn nhất hiện nay là quy định về nghỉ bù phải được bố trí liền kề ngay sau ngày nghỉ lễ. Điều này khiến việc "nối" hai kỳ nghỉ gần nhau trở nên khó khăn và phức tạp. Ông Hiểu giải thích: "Quy định phải nghỉ bù ngay sau ngày lễ đôi khi tạo ra bất cập, nhất là trong tình huống hai kỳ nghỉ sát nhau như năm nay. Đây là vấn đề cần bàn bạc kỹ, bởi hiện chưa có sửa đổi luật, nên mọi phương án đều phải cân nhắc thận trọng".
Nhiều ý kiến đã đề xuất rằng, nếu ngày Giỗ tổ rơi vào cuối tuần thì không nên nghỉ bù ngay sau đó, mà có thể chuyển sang ngày 29/4 để kéo dài kỳ nghỉ. Tuy nhiên, phương án này hiện chưa phù hợp với quy định pháp luật đang áp dụng. Ông Hiểu nói thêm: "Đây là tình huống đặc biệt mà luật chưa tính đến, nên việc đề xuất gặp nhiều khó khăn".
Kiến nghị sửa luật theo hướng linh hoạt hơn
Bà Hồ Thị Kim Ngân, Phó trưởng ban Quan hệ lao động thuộc Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam, cho biết từ thực tế tại các doanh nghiệp, nhiều ý kiến đã đề xuất phương án hoán đổi ngày nghỉ. Đề xuất này xuất phát từ thực tế bố trí lịch nghỉ năm 2026 còn nhiều bất hợp lý, đặc biệt là với nhóm lao động làm việc cả ngày thứ bảy.
Cụ thể, một số doanh nghiệp và công đoàn cơ sở đề xuất chuyển ngày nghỉ bù Giỗ tổ (ngày 27/4) sang thứ tư (ngày 29/4) hoặc thứ bảy (ngày 2/5), nhằm giúp người lao động có thể nghỉ liên tục từ 4 đến 5 ngày. Bà Ngân phân tích: "Việc hoán đổi sẽ giúp người lao động có thời gian nghỉ ngơi tốt hơn, tái tạo sức lao động. Nếu không hoán đổi, người lao động trong doanh nghiệp sẽ nghỉ Giỗ tổ 2 ngày (chủ nhật 26/4 và thứ hai 27/4), sau đó đi làm tiếp 2 ngày, rồi lại nghỉ 2 ngày dịp 30/4 - 1/5, sau đó quay lại làm việc 1 ngày thứ bảy (2/5) rồi mới nghỉ tiếp vào chủ nhật, khiến kỳ nghỉ bị chia nhỏ".
Trong khi đó, theo bà Ngân, nếu được hoán đổi hợp lý, người lao động có thể có kỳ nghỉ dài hơn, thuận tiện cho sinh hoạt và phục hồi sức khỏe. Tuy nhiên, theo quy định của Bộ luật Lao động hiện hành, phương án hoán đổi này lại không khả thi. Bà Ngân cho hay: "Luật quy định ngày nghỉ bù phải được bố trí ngay sau ngày nghỉ lễ hoặc ngày nghỉ hằng tuần trùng lễ, không được chuyển đổi sang thời điểm khác. Do đó, một số Sở Nội vụ đã có ý kiến không đồng thuận với đề xuất hoán đổi do không phù hợp quy định pháp luật".
Từ thực tiễn triển khai, bà Ngân cho rằng đã đến lúc cần nghiên cứu điều chỉnh quy định theo hướng linh hoạt hơn, thay vì "cứng nhắc" như hiện nay. Bà đề xuất: "Nên xem xét quy định mở, cho phép doanh nghiệp và công đoàn thỏa thuận để sắp xếp lịch nghỉ phù hợp với tình hình sản xuất và nhu cầu nghỉ ngơi của người lao động".
Bà Ngân cũng nhấn mạnh rằng, lịch nghỉ giữa khu vực nhà nước và khu vực doanh nghiệp thực tế có sự liên thông và tác động qua lại lẫn nhau. Bà nói: "Lịch nghỉ của hai khu vực tưởng không liên quan nhưng thực tế lại ảnh hưởng lẫn nhau. Việc công bố lịch nghỉ sớm ngay từ đầu năm là cần thiết, giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch sản xuất, đồng thời góp phần kích cầu tiêu dùng, du lịch. Ngoài ra, việc xây dựng lịch nghỉ cần có sự trao đổi, phối hợp giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp để đảm bảo hài hòa lợi ích".
Từ thực tế lịch nghỉ của năm 2026, bà Ngân kiến nghị khi sửa đổi Bộ luật Lao động cần bổ sung quy định cho phép linh hoạt hơn trong việc bố trí ngày nghỉ lễ và nghỉ bù. Bà nhấn mạnh: "Một chính sách khó có thể đáp ứng tất cả, nhưng cần hướng tới lợi ích của đa số người lao động và không gây bất lợi cho xã hội".
Lợi ích của việc sắp xếp lịch nghỉ hợp lý
Theo các chuyên gia, nếu được sắp xếp hợp lý, người lao động có thể có kỳ nghỉ dài 4 ngày thay vì bị chia nhỏ như hiện nay. Điều này vừa đảm bảo quyền lợi nghỉ ngơi của người lao động, vừa không ảnh hưởng lớn đến hoạt động sản xuất và kinh doanh của doanh nghiệp.
Trong bối cảnh nhu cầu cân bằng giữa công việc và cuộc sống ngày càng được quan tâm, việc điều chỉnh linh hoạt lịch nghỉ lễ được xem là cần thiết, phù hợp với thực tiễn phát triển kinh tế - xã hội. Điều này không chỉ đáp ứng nguyện vọng của người lao động mà còn góp phần nâng cao hiệu quả làm việc và chất lượng cuộc sống.
Trước đó, tại buổi họp báo ngày 3/4 của Bộ Nội vụ, ông Vũ Trọng Bình, Cục trưởng Cục Việc làm thuộc Bộ Nội vụ, đã khẳng định rằng những ngày nghỉ của năm 2026 đã được Chính phủ cho phép và Bộ Nội vụ thông báo vào tháng 10/2025. Đến ngày 3/4, Bộ Nội vụ và Chính phủ không có bất kỳ chủ trương mới nào đối với thông báo ngày nghỉ của năm 2026.
