Sau hơn một thập kỷ xây dựng và trưởng thành, Lữ đoàn tàu ngầm 189 – đơn vị tàu ngầm đầu tiên của Quân chủng Hải quân Việt Nam – đã vươn lên làm chủ vũ khí, trang bị hiện đại, trở thành lực lượng nòng cốt bảo vệ chủ quyền biển đảo. Từ những con số ban đầu, đến nay đơn vị đã tiếp nhận đầy đủ 6 tàu ngầm lớp Kilo, đánh dấu bước ngoặt lớn trong sức mạnh hải quân.
Ra đời trong bối cảnh đặc biệt
Lữ đoàn tàu ngầm 189 được thành lập vào ngày 3/7/2013, đóng quân tại bán đảo Cam Ranh, tỉnh Khánh Hòa. Đây là đơn vị tàu ngầm đầu tiên của Việt Nam, đánh dấu bước phát triển vượt bậc của Hải quân nhân dân Việt Nam trong chiến lược bảo vệ chủ quyền biển, đảo. Việc hình thành lữ đoàn nằm trong kế hoạch hiện đại hóa quân đội, với thương vụ mua 6 tàu ngầm điện-diesel lớp Kilo (Project 636) từ Nga được ký kết từ năm 2009.
Hành trình tiếp nhận và làm chủ tàu ngầm Kilo
Theo thông tin từ Bộ Quốc phòng, chiếc tàu ngầm đầu tiên mang tên HQ-182 Hà Nội được hạ thủy năm 2012 và bàn giao cho Việt Nam vào đầu năm 2014. Tiếp đó là các tàu HQ-183 TP Hồ Chí Minh, HQ-184 Hải Phòng, HQ-185 Đà Nẵng, HQ-186 Khánh Hòa và HQ-187 Bà Rịa – Vũng Tàu. Đến năm 2017, toàn bộ 6 tàu đã về đủ tại căn cứ Cam Ranh.
Mỗi tàu ngầm lớp Kilo dài hơn 70 mét, lượng giãn nước khi lặn đạt gần 4.000 tấn, lặn sâu tối đa 300 mét và đạt tốc độ tối đa 20 hải lý/giờ. Khả năng tàng hình vượt trội cùng hệ thống vũ khí gồm ngư lôi hạng nặng và tên lửa hành trình giúp tàu trở thành “sát thủ đại dương” đáng gờm.
Thách thức và nỗ lực của cán bộ, chiến sĩ
Khác với các loại tàu mặt nước, môi trường hoạt động dưới lòng biển đòi hỏi người lính tàu ngầm phải có sức khỏe, bản lĩnh và kiến thức chuyên môn rất cao. Cán bộ chiến sĩ Lữ đoàn 189 phải trải qua các khóa đào tạo bài bản trong nước và nước ngoài, làm quen với không gian chật hẹp, áp lực kéo dài và yêu cầu kỷ luật tuyệt đối. Để làm chủ được hệ thống điều khiển phức tạp, nhiều kíp tàu đã tự nghiên cứu tài liệu, phát huy sáng kiến cải tiến kỹ thuật, từng bước nội địa hóa quy trình bảo trì, sửa chữa.
Trong các đợt huấn luyện, tàu ngầm của Lữ đoàn 189 thường xuyên thực hiện các bài tập cơ động, lặn sâu, phóng ngư lôi và hoạt động dài ngày trên biển. Những kỹ năng phức tạp như cập cầu, thoát hiểm khẩn cấp hay xử lý sự cố ban đầu được luyện tập nhuần nhuyễn. Nhờ vậy, nhiều chuyến biển đã hoàn thành xuất sắc, bảo đảm an toàn tuyệt đối.
Vị thế chiến lược trong bảo vệ chủ quyền
Việc đưa vào hoạt động 6 tàu ngầm Kilo tạo ra sức mạnh răn đe hiệu quả, góp phần duy trì an ninh, an toàn biển Đông. Các tàu ngầm có khả năng hoạt động độc lập, bám biển dài ngày, thực hiện nhiệm vụ trinh sát, tuần tra và sẵn sàng chiến đấu. Đặc biệt, từ vùng biển Cam Ranh, lữ đoàn có thể kiểm soát các tuyến hàng hải quan trọng trên Biển Đông, bảo vệ vững chắc vùng đặc quyền kinh tế và thềm lục địa của Tổ quốc.
Tiếp tục vươn khơi
Trong thời gian tới, Lữ đoàn 189 tiếp tục đẩy mạnh công tác huấn luyện, nâng cao trình độ làm chủ vũ khí, trang bị; kết hợp chặt chẽ giữa huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu. Đơn vị phấn đấu trở thành lực lượng tinh nhuệ, hiện đại, xứng đáng là “lá chắn thép” trên vùng biển thiêng liêng của Tổ quốc. Hành trình làm chủ lòng biển của những người lính tàu ngầm đầu tiên tiếp tục được viết tiếp bằng mồ hôi, trí tuệ và lòng dũng cảm.
