Phương pháp tiêm huyết tương giàu tiểu cầu (PRP) đang được nhiều bệnh nhân thoái hóa khớp gối quan tâm nhờ khả năng giảm viêm và hỗ trợ tái tạo sụn. Theo Phó Giáo sư, Tiến sĩ, bác sĩ chuyên khoa II Nguyễn Ngọc Châu, Chủ nhiệm Khoa Nội Cơ xương khớp, Bệnh viện Trung ương Quân đội 108, PRP là kỹ thuật sử dụng chính máu của người bệnh để tạo chế phẩm huyết tương giàu tiểu cầu.
Quy trình thực hiện PRP như thế nào?
Bác sĩ Nguyễn Ngọc Châu giải thích: Một lượng máu ngoại vi được lấy từ bệnh nhân, sau đó đưa vào máy ly tâm với bộ kit chuyên dụng. Quá trình ly tâm loại bỏ hồng cầu và bạch cầu, thu được phần huyết tương có nồng độ tiểu cầu cao gấp 5-10 lần so với máu thông thường. Phần huyết tương giàu tiểu cầu này được tiêm trở lại vị trí khớp gối bị tổn thương, thường là dưới hướng dẫn của siêu âm để đảm bảo chính xác.
Trong huyết tương giàu tiểu cầu có chứa nhiều yếu tố tăng trưởng như TGF-beta, PDGF, VEGF và các cytokine chống viêm. Các yếu tố này giúp giảm phản ứng viêm tại chỗ, kích thích tế bào sụn và tế bào gốc đệm hoạt động, từ đó hỗ trợ phục hồi một phần tổn thương sụn khớp. Quy trình thường được thực hiện trong vòng 30-45 phút, bệnh nhân có thể về ngay sau tiêm.
Hiệu quả của PRP: Không đồng đều ở mọi bệnh nhân
Phương pháp PRP đã được các bệnh viện lớn có chuyên khoa Nội Cơ xương khớp áp dụng khoảng 10-15 năm. Tuy nhiên, theo bác sĩ Nguyễn Ngọc Châu, hiệu quả không giống nhau ở mọi người: "Hiệu quả phụ thuộc vào từng bệnh nhân, mức độ tổn thương cũng như chất lượng huyết tương giàu tiểu cầu được tạo ra từ chính người bệnh đó." Những yếu tố ảnh hưởng gồm tuổi tác, giai đoạn thoái hóa, tình trạng viêm mạn tính, và cả chất lượng máu của bệnh nhân (ví dụ người có tiểu cầu thấp hoặc thiếu máu có thể cho hiệu quả kém hơn). Thông thường, bệnh nhân cần tiêm từ 1-3 liệu trình, mỗi liệu trình cách nhau 2-4 tuần.
Cảnh báo từ bác sĩ về quảng cáo sai lệch
Gần đây, trên các nền tảng TikTok, Facebook và YouTube xuất hiện nhiều quảng cáo về tiêm PRP, tế bào gốc hoặc exosome với lời hứa hiệu quả nhanh chóng. Bác sĩ Nguyễn Ngọc Châu nhấn mạnh: Đây không phải là phương pháp áp dụng đại trà cho tất cả người bệnh. Người bệnh cần được bác sĩ chuyên khoa thăm khám kỹ lưỡng để xác định có phù hợp với liệu pháp này hay không, đồng thời xây dựng phác đồ điều trị toàn diện, bao gồm cả tập luyện và thuốc hỗ trợ.
Bác sĩ cũng lưu ý rằng PRP vẫn có nguy cơ nhất định, đặc biệt là nhiễm khuẩn nếu quy trình thực hiện không bảo đảm vô khuẩn. Việc lựa chọn cơ sở y tế có chuyên môn, tuân thủ đúng quy trình kỹ thuật là yếu tố then chốt để đảm bảo an toàn và hiệu quả. Ngoài ra, bệnh nhân cần hiểu rằng PRP không phải là phương pháp thay thế phẫu thuật trong các trường hợp thoái hóa nặng, mà là liệu pháp hỗ trợ giúp trì hoãn tiến triển và cải thiện triệu chứng.
