Uống 'thuốc giải rượu' trước khi nhậu: Sai lầm nguy hiểm cho gan
Quan niệm phổ biến rằng uống các sản phẩm được quảng cáo là 'thuốc giải rượu' trước hoặc sau khi tiêu thụ bia rượu sẽ giúp bảo vệ gan đang được các chuyên gia y tế cảnh báo là một sai lầm nghiêm trọng. Thậm chí, hành động này có thể khiến cơ quan quan trọng này bị tổn thương nặng nề hơn do phải xử lý quá tải.
Không có loại thuốc nào trung hòa hoàn toàn tác hại của cồn
Bác sĩ CKII Nguyễn Tuấn Dũng, Giám đốc Trung tâm Nội soi tại Bệnh viện Đa khoa Phương Đông, cho biết một sự thật quan trọng: không tồn tại loại thuốc nào có khả năng trung hòa hoàn toàn những tác hại do cồn gây ra. Việc sử dụng các sản phẩm gọi là 'thuốc giải' thực chất chỉ tạo ra tâm lý chủ quan, khiến người dùng cảm thấy an toàn và có xu hướng uống nhiều rượu bia hơn mức bình thường.
Khi đó, gan và dạ dày buộc phải gồng mình để chuyển hóa cùng một lúc cả lượng cồn từ rượu bia lẫn các thành phần hóa chất từ thuốc. Tình trạng quá tải này dẫn đến nguy cơ cao xảy ra ngộ độc kép hoặc thậm chí là suy chức năng gan cấp tính, đe dọa trực tiếp đến sức khỏe và tính mạng.
Tết - 'mùa cao điểm' của các bệnh lý tiêu hóa liên quan đến rượu bia
Dịp Tết Nguyên đán thường được xem là 'mùa cao điểm' của việc tiêu thụ rượu bia và sự gia tăng đột biến các bệnh lý về tiêu hóa. Nhiều người vốn ít khi uống rượu bia trong cuộc sống hàng ngày, nhưng trong những ngày lễ Tết, họ lại nạp vào cơ thể một lượng cồn lớn một cách liên tục trong vòng 4 đến 5 ngày. Cơ thể không kịp thích nghi với sự thay đổi đột ngột này.
Các bệnh viện trên cả nước thường xuyên tiếp nhận những ca bệnh nhân nhập viện ngay sau kỳ nghỉ Tết với các chẩn đoán như viêm dạ dày xuất huyết hoặc men gan tăng vọt đến mức báo động. Đây là hậu quả trực tiếp của việc lạm dụng rượu bia trong thời gian ngắn.
Các biện pháp giảm tác hại của cồn được khuyến cáo
Để hạn chế phần nào những tác động xấu của cồn lên cơ thể, đặc biệt trong các bữa tiệc, bác sĩ Nguyễn Tuấn Dũng đưa ra những khuyến cáo thiết thực:
- Ăn lót dạ trước khi uống: Nên ăn các thực phẩm giàu tinh bột hoặc chất đạm như cơm, bánh mì, trứng, sữa trước khi bắt đầu cuộc vui. Thức ăn sẽ giúp làm chậm quá trình hấp thu cồn vào máu và giảm thiểu kích ứng lên niêm mạc dạ dày. Tuyệt đối không được uống rượu bia khi bụng đói, vì cồn sẽ tấn công trực tiếp vào niêm mạc, dễ dẫn đến viêm loét và xuất huyết dạ dày.
- Uống xen kẽ nước lọc và tránh pha trộn đồ uống: Trong bàn tiệc, người uống nên chủ động xen kẽ uống nước lọc để hạn chế tình trạng mất nước và giúp pha loãng nồng độ cồn trong cơ thể. Cần tránh việc pha trộn nhiều loại đồ uống có cồn khác nhau (như bia, rượu mạnh, rượu vang) trong cùng một buổi, vì các phản ứng chéo giữa chúng khiến cơ thể khó dung nạp, dễ say hơn và gây mệt mỏi kéo dài.
- Uống chậm rãi: Nên uống một cách từ tốn, chậm rãi để gan có đủ thời gian cần thiết để chuyển hóa cồn. Việc 'cạn ly' liên tục sẽ tạo ra gánh nặng cục bộ quá lớn cho gan, dẫn đến quá tải và tổn thương.
Chăm sóc cơ thể sau cuộc vui và cảnh giác với tổn thương âm thầm
Sau những bữa tiệc, cơ thể cần được nghỉ ngơi đầy đủ. Việc ngủ đủ giấc và bù nước kịp thời là rất quan trọng để giúp cơ thể phục hồi. Thức khuya sau khi say rượu sẽ chỉ làm trầm trọng thêm các triệu chứng như đau đầu và rối loạn tiêu hóa.
Chuyên gia cũng đưa ra lời cảnh báo quan trọng về những tổn thương có thể diễn ra một cách âm thầm sau dịp Tết. Nhiều trường hợp bệnh lý về gan, tụy hoặc dạ dày không bộc phát ngay lập tức mà tiến triển một cách âm ỉ trong vài tuần sau đó. Cần đặc biệt chú ý và đi thăm khám bác sĩ ngay lập tức nếu xuất hiện các dấu hiệu như:
- Đau thượng vị dai dẳng, không dứt.
- Buồn nôn hoặc nôn mửa thường xuyên.
- Đi ngoài phân có màu đen.
- Vàng da, vàng mắt.
- Sụt cân nhanh chóng không rõ nguyên nhân.
Đối với những người trên 40 tuổi hoặc có thói quen uống rượu bia trong thời gian dài, việc chủ động thực hiện tầm soát sức khỏe định kỳ cho hệ tiêu hóa, gan mật là vô cùng cần thiết. Điều này giúp phát hiện sớm các biến chứng tiềm ẩn, từ đó có biện pháp can thiệp kịp thời và hiệu quả.
