Khoảng 15% thai kỳ trên thế giới được xếp vào nhóm nguy cơ cao, theo dữ liệu công bố năm 2017 của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO). Điều đáng lo ngại là không phải mọi thai kỳ nguy cơ cao đều có biểu hiện rõ ràng. Nhiều mẹ bầu vẫn sinh hoạt bình thường trong những tháng đầu mà không biết mình đang đối mặt với nguy cơ tiềm ẩn. Việc nhận diện sớm các yếu tố nguy cơ là chìa khóa để giảm rủi ro cho cả mẹ và thai nhi.
Thai kỳ nguy cơ cao: Không phải lúc nào cũng có dấu hiệu
Thai kỳ nguy cơ cao là tình trạng mẹ hoặc thai nhi có nguy cơ gặp biến chứng cao hơn so với thai kỳ thông thường trong quá trình mang thai, chuyển dạ hoặc sau sinh. Các yếu tố nguy cơ rất đa dạng, bao gồm tuổi mẹ trên 35 hoặc dưới 17, mắc bệnh lý mạn tính như tăng huyết áp, đái tháo đường, tim mạch, bệnh tuyến giáp, hen suyễn, tiền sử sảy thai, sinh non, thai lưu, mang đa thai, hoặc xuất hiện các bất thường như tiền sản giật, nhau tiền đạo, thiểu ối, đa ối, cổ tử cung ngắn, thai chậm tăng trưởng.
BS.CKI Nguyễn Thành Vinh, Trưởng Trung tâm Thai kỳ nguy cơ cao Phương Châu, Bệnh viện Quốc tế Phương Châu, Cần Thơ, cho biết: "Có những mẹ bầu hoàn toàn không có biểu hiện bất thường, thai vẫn phát triển bình thường nhưng lại tồn tại các yếu tố nguy cơ cần được theo dõi chuyên sâu. Điều quan trọng là nhận diện những nguy cơ này càng sớm càng tốt để xây dựng kế hoạch quản lý phù hợp."
Quản lý thai kỳ nguy cơ cao theo từng giai đoạn
Theo các chuyên gia sản khoa, quản lý thai kỳ nguy cơ cao hiện nay không áp dụng một lộ trình chung cho mọi sản phụ mà được điều chỉnh theo diễn tiến của từng thai kỳ. Ngay từ lần khám đầu tiên, bác sĩ sẽ đánh giá tiền sử sản khoa, bệnh lý nền, kết quả sàng lọc trước sinh, siêu âm và các xét nghiệm để xác định yếu tố ảnh hưởng. Việc này không nhằm "gắn nhãn" thai kỳ nguy cơ cao mà giúp xây dựng kế hoạch theo dõi phù hợp ngay từ đầu.
Ở ba tháng đầu, trọng tâm là phát hiện nguy cơ di truyền, tiền sản giật sớm và bệnh lý nội khoa. Tam cá nguyệt thứ hai tập trung theo dõi sự phát triển của thai, bánh nhau, nước ối, nguy cơ sinh non hoặc đái tháo đường thai kỳ. Những tháng cuối đánh giá nguy cơ suy thai, thai chậm tăng trưởng, rối loạn huyết áp, đồng thời lựa chọn thời điểm và phương pháp sinh phù hợp.
Cá thể hóa theo từng mẹ bầu
BS.CKII Trương Thị Anh Thi, Giám đốc chuyên môn phụ trách Sản Phụ khoa, Bệnh viện Quốc tế Phương Châu, khẳng định: "Không có hai thai kỳ nguy cơ cao nào hoàn toàn giống nhau." Do đó, kế hoạch theo dõi được xây dựng riêng cho từng người dựa trên tuổi thai, tình trạng sức khỏe mẹ, bệnh lý đi kèm và diễn tiến thai nhi qua từng lần tái khám. Lịch khám, chỉ định siêu âm, xét nghiệm hay phương án điều trị đều có thể thay đổi khi nguy cơ thay đổi. Mô hình này giúp bác sĩ chủ động dự phòng rủi ro, không chỉ xử lý biến chứng khi đã xảy ra.
Công nghệ hỗ trợ phát hiện sớm
Tại Bệnh viện Quốc tế Phương Châu, Trung tâm Thai kỳ nguy cơ cao sử dụng hệ thống siêu âm Voluson E10 của GE Healthcare để khảo sát hình thái học thai nhi, kết hợp hệ thống xét nghiệm đạt chuẩn ISO 15189:2022 và Bộ tiêu chí 2429 của Bộ Y tế. Theo các chuyên gia, phần lớn biến chứng thai kỳ nguy cơ cao có thể được kiểm soát tốt hơn nếu phát hiện sớm, theo dõi sát và can thiệp đúng thời điểm. Vì vậy, mẹ bầu nên khám thai đúng lịch và thực hiện đầy đủ các mốc sàng lọc ngay từ những tuần đầu.
Phương Châu đồng hành cùng mẹ bầu
Không chỉ chăm sóc y tế, Tập đoàn Y tế Phương Châu còn nâng cao nhận thức cộng đồng về thai kỳ nguy cơ cao. Chỉ riêng năm 2025, hơn 10.000 thai kỳ nguy cơ cao đã được Tập đoàn tiếp nhận và chăm sóc. Tiếp nối định hướng này, Phương Châu tổ chức Hội thảo online "Giải mã thai kỳ nguy cơ cao cùng chuyên gia" với sự tham gia của các bác sĩ Sản Phụ khoa giàu kinh nghiệm, giúp mẹ bầu hiểu đúng về nguy cơ, cập nhật phương pháp theo dõi hiện đại và được giải đáp trực tiếp thắc mắc. Trung tâm Thai kỳ nguy cơ cao Phương Châu là điểm tựa chuyên môn vững chắc, đồng hành cùng mẹ bầu bằng sự theo dõi sát sao, chăm sóc toàn diện để mỗi hành trình đón con yêu đều an toàn và trọn vẹn.
