Lá Phổi Xanh Trước Thách Thức Khí Hậu: Tết Trồng Cây Và Chiến Lược Phát Triển Rừng Bền Vững
Trong những năm gần đây, biến đổi khí hậu và thiên tai đã diễn biến ngày càng phức tạp, cực đoan và bất thường, tác động sâu rộng đến đời sống kinh tế - xã hội, môi trường và hệ sinh thái, đồng thời đe dọa nghiêm trọng các mục tiêu phát triển bền vững. Cùng với đó, quá trình công nghiệp hóa và đô thị hóa diễn ra mạnh mẽ đã kéo theo những áp lực lớn đối với môi trường sống. Trong bối cảnh đầy thách thức này, rừng và cây xanh được ví như "lá phổi" của trái đất, đóng vai trò then chốt trong việc cải thiện khí hậu, điều hòa không khí, giảm hiệu ứng nhà kính, chống xói mòn và điều tiết nguồn nước.
Truyền Thống Tết Trồng Cây Và Những Thành Tựu Ấn Tượng
Cách đây hơn 66 năm, vào ngày 28/11/1959, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã khởi xướng phong trào "Tết trồng cây". Từ đó đến nay, mỗi dịp Xuân về, nhân dân cả nước lại nô nức tham gia "Tết trồng cây đời đời nhớ ơn Bác Hồ", biến phong trào này thành một nét đẹp văn hóa truyền thống đáng tự hào. Năm 2025, dù đối mặt với nhiều khó khăn từ biến đổi khí hậu và biến động kinh tế toàn cầu, cả nước vẫn đạt được những kết quả đáng khích lệ:
- Trồng được 285 nghìn ha rừng tập trung, vượt 9% so với kế hoạch.
- Xuất khẩu gỗ và lâm sản đạt 18,3 tỷ USD.
- Thu dịch vụ môi trường rừng hơn 3,9 nghìn tỷ đồng.
- Tỷ lệ che phủ rừng duy trì ổn định trên 42%.
Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Quốc Trị nhấn mạnh: "Tết trồng cây Xuân Bính Ngọ năm 2026 có ý nghĩa nối tiếp truyền thống, tiếp tục góp phần quan trọng trong thực hiện mục tiêu phát triển ngành lâm nghiệp bền vững và thích ứng với biến đổi khí hậu ngày càng gia tăng và cực đoan như hiện nay." Ông cũng khẳng định phong trào đã góp phần bảo vệ môi trường sinh thái, kiến tạo một Việt Nam xanh, sạch, đẹp và phát triển bền vững, thể hiện trách nhiệm quốc tế mạnh mẽ của Việt Nam trong ứng phó biến đổi khí hậu.
Từ Phong Trào Mùa Xuân Đến Chiến Lược Dài Hạn
Thực hiện Quyết định số 524/QĐ-TTg ngày 01/4/2021 của Thủ tướng Chính phủ về Đề án "Trồng một tỷ cây xanh giai đoạn 2021-2025", cả nước đã trồng được 1,45 tỷ cây xanh, vượt 45% mục tiêu đề ra. Trong đó, 873,7 triệu cây được trồng rừng tập trung, tương đương hơn 434 nghìn ha rừng, với nguồn vốn xã hội hóa đạt trên 11,7 nghìn tỷ đồng, chiếm 77% tổng kinh phí. Nhiều địa phương như Phú Thọ, Lào Cai, An Giang, Lạng Sơn và Lâm Đồng đã đạt được những kết quả nổi bật, trong khi các bộ, ngành, lực lượng vũ trang và tổ chức đoàn thể tích cực hưởng ứng, tạo sức lan tỏa sâu rộng trong cộng đồng.
Để đảm bảo "trồng cây nào, sống tốt cây đó", việc lựa chọn loài cây được đặc biệt coi trọng. Theo định hướng của ngành lâm nghiệp, các địa phương cần căn cứ vào danh mục loài cây trồng lâm nghiệp chủ lực đã được ban hành, lựa chọn cây phù hợp với điều kiện sinh thái, mùa vụ và mục tiêu phát triển kinh tế lâm nghiệp của từng vùng. Chỉ thị số 22/CT-BNNMT ngày 5/1/2026 yêu cầu tăng cường kiểm soát chất lượng giống, khuyến khích ứng dụng công nghệ tiên tiến trong gieo ươm, trồng và chăm sóc, đồng thời phát triển rừng gỗ lớn và cây bản địa.
Vai Trò Then Chốt Của Cộng Đồng Và Hướng Đi Mới
Chính quyền địa phương và cộng đồng dân cư giữ vai trò then chốt trong việc chăm sóc và bảo vệ cây xanh sau "Tết trồng cây". Sự vào cuộc đồng bộ của các cấp ủy đảng, chính quyền, đoàn thể và người dân sẽ quyết định thành bại của phong trào, đảm bảo cây trồng sinh trưởng tốt và góp phần thực hiện Chiến lược phát triển lâm nghiệp quốc gia. Đáng chú ý, phong trào trồng cây ngày nay không chỉ dừng lại ở mục tiêu môi trường mà còn gắn liền với sinh kế bền vững.
Việc chi trả dịch vụ môi trường rừng, cấp chứng chỉ quản lý rừng bền vững, triển khai dịch vụ hấp thụ và lưu giữ carbon rừng, cùng với phát triển lâm sản ngoài gỗ, cây dược liệu dưới tán rừng và du lịch sinh thái đang mở ra những hướng đi mới, nâng cao thu nhập cho người dân và gắn kết trách nhiệm của cộng đồng với việc bảo vệ tài nguyên rừng.
Ông Triệu Văn Lực - Phó Cục trưởng Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm (Bộ Nông nghiệp và Môi trường) chia sẻ: "Nhân dịp Xuân Bính Ngọ 2026, Cục Lâm nghiệp và Kiểm lâm kêu gọi các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp và người dân tích cực hưởng ứng phong trào; trồng cây bằng tình yêu và trách nhiệm; chung tay duy trì tỷ lệ che phủ rừng khoảng 42%, góp phần hiện thực hóa lời dạy của Bác Hồ: 'Rừng là vàng, nếu mình biết bảo vệ, xây dựng thì rừng rất quý'." Từ những mầm xanh đầu Xuân hôm nay, một tương lai xanh đang được kiến tạo, vì lợi ích của hôm nay và cho cả mai sau.
