Hà Tĩnh: Hộ Kinh Doanh Online 'Né' Thuế Hàng Chục Tỷ Đồng Bị Xử Lý Hình Sự
Dù hoạt động kinh doanh trực tuyến mang về doanh thu khổng lồ lên tới hàng chục tỷ đồng, một hộ kinh doanh cá thể tại tỉnh Hà Tĩnh vẫn cố tình kê khai thuế theo phương thức khoán, không phản ánh đúng thực tế doanh thu. Tuy nhiên, thông qua công tác rà soát dữ liệu giao dịch một cách kỹ lưỡng, cơ quan chức năng đã xác định được toàn bộ số tiền thu về và khoản thuế bị thất thu đáng kể.
Vụ Án Điển Hình Về Trốn Thuế Trong Kinh Doanh Thương Mại Điện Tử
Cụ thể, vào sáng ngày 20 tháng 3, Tòa án nhân dân khu vực 4 thuộc địa bàn tỉnh Hà Tĩnh đã tiến hành mở phiên xét xử sơ thẩm đối với bị cáo Phạm Thị Thỏa, sinh năm 1993, có hộ khẩu thường trú tại xã Hương Khê. Bị cáo bị truy tố về tội "Trốn thuế" theo quy định tại Điều 200 của Bộ luật Hình sự hiện hành. Vụ việc này được đánh giá là một trường hợp điển hình, nổi bật trong quá trình tăng cường công tác quản lý thuế đối với các hoạt động kinh doanh thương mại điện tử đang ngày càng phát triển mạnh mẽ.
Theo tài liệu, hồ sơ vụ án được cung cấp, từ năm 2020, bị cáo Phạm Thị Thỏa đã bắt đầu tham gia vào lĩnh vực bán lẻ các mặt hàng như quần áo, phụ kiện thời trang bao gồm đồng hồ, túi xách và giày dép. Hoạt động kinh doanh chủ yếu được thực hiện thông qua tài khoản mạng xã hội Facebook có tên "Thỏa Phạm". Đồng thời, bị cáo cũng đã tiến hành đăng ký hộ kinh doanh cá thể tại địa chỉ số 141 đường Phan Đình Phùng, thuộc địa bàn xã Hương Khê.
Quá trình điều tra, xác minh của cơ quan chức năng cho thấy, hoạt động kinh doanh của bị cáo chủ yếu được thực hiện qua hình thức giao hàng và thu tiền trực tiếp, thường được biết đến với tên gọi COD. Các đơn vị vận chuyển được sử dụng bao gồm J&T Express, Viettel Post và Bưu điện Việt Nam. Dữ liệu thu thập được từ những đơn vị vận chuyển này đã thể hiện rõ ràng rằng, trong giai đoạn từ tháng 1 năm 2020 cho đến tháng 5 năm 2024, tổng số tiền thu hộ mà bị cáo nhận được đã lên tới con số gần 45 tỷ đồng, một khoản doanh thu cực kỳ lớn.
Hành Vi Trốn Thuế Và Mức Hình Phạt Cụ Thể
Tuy nhiên, thay vì thực hiện kê khai thuế theo đúng doanh thu thực tế thu về từ hoạt động kinh doanh, bị cáo lại lựa chọn áp dụng hình thức thuế khoán dành cho hộ kinh doanh cá thể. Không chỉ vậy, bị cáo còn cố tình kê khai không đầy đủ, thiếu chính xác các số liệu bán hàng nhằm mục đích giảm bớt nghĩa vụ thuế phải nộp cho nhà nước.
Kết luận giám định tư pháp về thuế do cơ quan thuế tỉnh Hà Tĩnh thực hiện vào ngày 2 tháng 2 năm 2026 đã xác định một cách rõ ràng, tổng số tiền trốn thuế của bị cáo lên tới hơn 668 triệu đồng. Trong đó, số thuế giá trị gia tăng bị trốn là hơn 445 triệu đồng và số thuế thu nhập cá nhân bị trốn là hơn 222 triệu đồng.
Sau khi xem xét kỹ lưỡng các tình tiết của vụ án, Hội đồng xét xử đã tuyên phạt bị cáo Phạm Thị Thỏa mức án 12 tháng tù treo. Đồng thời, bị cáo cũng bị buộc phải nộp lại toàn bộ số tiền trốn thuế đã được xác định theo quy định của pháp luật.
Những Trường Hợp Có Thể Bị Truy Thu Thuế Khi Chuyển Đổi Hình Thức
Năm 2026 đánh dấu thời điểm chính thức xóa bỏ hình thức thuế khoán và chuyển sang phương thức kê khai thuế. Cục Thuế đã khẳng định rõ ràng rằng, doanh thu mà các hộ kinh doanh kê khai trong năm 2026 sẽ không được sử dụng làm căn cứ để cơ quan thuế tiến hành truy thu lại thời kỳ thuế khoán của năm 2025 trước đó.
Tuy nhiên, tại một hội thảo chuyên đề về các giải pháp nhằm hỗ trợ hộ kinh doanh kê khai thuế đúng quy định và tuân thủ pháp luật, ông Mai Sơn, Phó Cục trưởng Cục Thuế, đã chia sẻ thông tin rằng trên thực tế vẫn tồn tại những trường hợp hộ kinh doanh bị truy thu thuế. Các trường hợp này không phải xuất phát từ việc kê khai doanh thu trong năm 2026, mà chủ yếu bắt nguồn từ việc không kê khai đúng, đầy đủ doanh thu trong các năm trước đó, điển hình như các vụ việc liên quan đến Mailisa hay Hoàng Hường.
Ông Mai Sơn nhấn mạnh: "Có những hộ kinh doanh đang được áp dụng mức khoán doanh thu ở khoảng 5 tỷ đồng, nhưng trên thực tế doanh thu thực tế của họ có thể lên tới hàng chục tỷ đồng, thậm chí là 20 đến 30 tỷ đồng. Theo quy định hiện hành, nếu doanh thu thực tế tăng trên 50% so với mức khoán đã được áp dụng, thì hộ kinh doanh bắt buộc phải đến cơ quan thuế để gửi tờ khai điều chỉnh. Tuy nhiên, vẫn có những trường hợp đã không thực hiện đúng nghĩa vụ này."
Khi cơ quan thuế và các cơ quan chức năng có thẩm quyền phát hiện ra việc kê khai không đúng doanh thu hoặc có hành vi che giấu doanh thu từ trước đó, việc truy thu thuế sẽ được thực hiện một cách nghiêm túc theo đúng quy định của pháp luật. Trong một số trường hợp nghiêm trọng, hành vi này thậm chí còn có thể bị xử lý hình sự về tội trốn thuế, tương tự như vụ án tại Hà Tĩnh vừa được đề cập.
