Trong bối cảnh dòng vốn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) toàn cầu đang có sự dịch chuyển mạnh mẽ, Việt Nam đang đứng trước cơ hội lớn nhưng cũng không ít thách thức để duy trì vị thế là điểm đến hấp dẫn. Theo các chuyên gia, để giữ vững lợi thế cạnh tranh, Việt Nam cần tập trung cải thiện môi trường đầu tư, nâng cao chất lượng nguồn nhân lực và hoàn thiện thể chế.
Thực trạng thu hút FDI
Theo số liệu từ Cục Đầu tư nước ngoài (Bộ Kế hoạch và Đầu tư), tính đến tháng 11/2024, tổng vốn FDI đăng ký vào Việt Nam đạt hơn 27 tỷ USD, tăng 8% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, vốn giải ngân chỉ đạt khoảng 19,5 tỷ USD, cho thấy vẫn còn nhiều dự án chậm triển khai. Ông Nguyễn Văn Toàn, chuyên gia kinh tế, nhận định: "Môi trường đầu tư của Việt Nam đã có nhiều cải thiện, nhưng vẫn còn những rào cản về thủ tục hành chính, hạ tầng và nguồn nhân lực chất lượng cao."
Giải pháp nâng cao sức hút
Để thu hút FDI chất lượng cao, Việt Nam cần chuyển từ thu hút số lượng sang chất lượng, ưu tiên các dự án công nghệ cao, thân thiện môi trường. Bộ trưởng Bộ Kế hoạch và Đầu tư Nguyễn Chí Dũng nhấn mạnh: "Chúng ta phải cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, xây dựng hạ tầng đồng bộ và đào tạo nguồn nhân lực đáp ứng yêu cầu của nhà đầu tư."
Cải thiện môi trường đầu tư
Một trong những yếu tố then chốt là hoàn thiện khung pháp lý, minh bạch hóa quy trình và tăng cường hiệu quả thực thi. Theo báo cáo của Ngân hàng Thế giới, Việt Nam xếp thứ 70 về môi trường kinh doanh, cần cải thiện để cạnh tranh với các nước trong khu vực như Thái Lan, Malaysia. Việc đơn giản hóa thủ tục cấp phép, giảm thời gian xử lý hồ sơ là yêu cầu cấp thiết.
Phát triển nguồn nhân lực
Nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố quyết định để thu hút FDI công nghệ. Hiện nay, tỷ lệ lao động qua đào tạo ở Việt Nam đạt khoảng 26%, nhưng kỹ năng chưa đáp ứng nhu cầu doanh nghiệp. Các chuyên gia đề xuất tăng cường hợp tác giữa trường đại học và doanh nghiệp, đẩy mạnh đào tạo nghề và thu hút nhân tài.
Định hướng tương lai
Việt Nam đặt mục tiêu đến năm 2030 trở thành trung tâm sản xuất thông minh và dịch vụ hiện đại. Để đạt được điều này, cần có chiến lược dài hạn về thu hút FDI gắn với phát triển bền vững. Ông Trần Văn Lâm, chuyên gia tư vấn đầu tư, khẳng định: "Nếu Việt Nam tiếp tục cải cách và tạo đột phá, chúng ta hoàn toàn có thể giữ vững lợi thế thu hút FDI trong 10 năm tới."
