Trong bối cảnh ngành công nghệ biến động mạnh mẽ, Uber đang thực hiện một cuộc "lột xác" ngoạn mục. Không chỉ dừng lại ở dịch vụ gọi xe, hãng công nghệ đa quốc gia này đang mở rộng sang lĩnh vực khách sạn và đặt cược tới 10 tỷ USD vào robotaxi, nhằm khẳng định vị thế siêu ứng dụng trong tương lai.
Bước ngoặt từ gọi xe đến siêu ứng dụng
Theo thông tin từ Fast Company, tại sự kiện thường niên Go-Get diễn ra ở Trung tâm Biểu diễn Nghệ thuật Perelman (Hạ Manhattan, Hoa Kỳ) hồi tháng 4, CEO Dara Khosrowshahi đã công bố tính năng đặt khách sạn mới do Expedia vận hành. Người dùng Uber có thể truy cập hơn 700.000 khách sạn trực tiếp trong ứng dụng, cùng với các lựa chọn từ Vrbo và nhiều tiện ích du lịch khác. Ông Khosrowshahi tuyên bố: "Chúng tôi không còn chỉ là ứng dụng gọi xe, Uber giờ đây là ứng dụng cho mọi thứ".
Phát biểu này phản ánh quá trình chuyển đổi kéo dài nhiều năm của Uber. Nếu trước đây, Uber tập trung thay đổi ngành taxi truyền thống, thì hiện tại, công ty đang hướng tới trở thành nền tảng phục vụ mọi nhu cầu di chuyển và tiêu dùng liên quan đến hành trình. CEO Khosrowshahi, với 12 năm điều hành Expedia trước khi gia nhập Uber, hiểu rõ tiềm năng của lĩnh vực du lịch. Theo ông, du lịch có thể trở thành trụ cột kinh doanh tiếp theo, tương tự như cách Uber Eats phát triển từ dịch vụ bổ trợ thành mảng kinh doanh tỷ USD.
Những chuyến xe đến và đi từ sân bay hiện chiếm khoảng 15% tổng số chuyến đi trên nền tảng, vừa là nguồn doanh thu quan trọng, vừa là điểm tiếp xúc đầu tiên với khách hàng. Ông Khosrowshahi chia sẻ: "Chúng tôi phải biến những quy trình điều phối phức tạp ở hậu trường trở nên cực kỳ dễ dàng đối với người dùng. Đó là lúc điều kỳ diệu xuất hiện".
Hệ sinh thái khổng lồ và chiến lược giữ chân khách hàng
Đằng sau giao diện đơn giản là một hệ thống thị trường tiêu dùng thời gian thực phức tạp nhất thế giới. Uber điều phối cung và cầu giữa khoảng 10 triệu tài xế, nhân viên giao hàng với gần 200 triệu người dùng hoạt động hàng tháng. Hệ thống này dựa trên dữ liệu khổng lồ và thuật toán ra quyết định theo thời gian thực, cho phép Uber mở rộng dịch vụ từ Uber Pet, Senior Mode đến giao hàng tạp hóa.
Một điểm đáng chú ý là Uber đã biến chính sách từng bị chỉ trích nhiều nhất – surge pricing (tăng giá giờ cao điểm) – thành công cụ giữ chân khách hàng. Thông qua chương trình thành viên Uber One (10 USD/tháng), công ty cung cấp "Surge Savings" – các ưu đãi cá nhân hóa trong thời điểm giá tăng. Nhờ đó, Uber đã biến điều từng gây khó chịu thành quyền lợi dành riêng cho người đăng ký trả phí.
Chiến lược này mang lại kết quả tích cực: Sau quý đầu tiên có lãi từ hoạt động kinh doanh vào năm 2023, Uber tiếp tục tăng trưởng mạnh. Tổng giá trị giao dịch trên nền tảng năm ngoái đạt 193 tỷ USD, trong đó mảng gọi xe chiếm hơn một nửa. Thu nhập ròng năm 2025 vượt mốc 10 tỷ USD. Vốn hóa thị trường của Uber hiện cao gấp 29 lần Lyft, cho thấy vị thế thống trị.
Thách thức từ xe tự lái và chiến lược 10 tỷ USD
Dù đang ở vị thế mạnh nhất, Uber đối mặt với thách thức mang tính tồn vong: xe tự lái. Công nghệ này có thể khiến mô hình kinh doanh hiện tại của Uber trở nên lỗi thời. Goldman Sachs dự báo thị trường robotaxi tại Mỹ đạt 19 tỷ USD vào năm 2030 và 48 tỷ USD vào năm 2035. Laurie Yoler, đối tác đầu tư tại Playground Global, nhận định: "Đối với các công ty gọi xe, công nghệ tự hành là rủi ro sống còn, và họ đã biết điều đó từ 10 năm trước".
Khác với thời Travis Kalanick khi Uber tự phát triển xe tự lái, CEO Dara Khosrowshahi chọn chiến lược "kết nối tất cả". Uber định vị mình là nền tảng trung gian kết nối hành khách với mọi loại phương tiện tự hành, thay vì trực tiếp sản xuất robotaxi. Bước tiến quan trọng đầu tiên là thỏa thuận hợp tác với Waymo, trở thành đối tác đặt xe độc quyền tại Austin và Atlanta. Uber cũng đang hợp tác với nhiều startup xe tự hành khác, hỗ trợ vốn đầu tư, chia sẻ kinh nghiệm vận hành và mở quyền tiếp cận mạng lưới khách hàng quy mô lớn.
Theo phân tích của Financial Times, Uber đã cam kết khoảng 10 tỷ USD cho gần 30 đối tác xe tự lái, với vai trò vừa là nhà đầu tư cổ phần vừa là khách hàng tiềm năng. Công ty cho biết đến cuối năm 2026, các dịch vụ liên quan sẽ hiện diện tại hơn 15 thị trường. CEO Khosrowshahi nhấn mạnh: "Chúng tôi có cơ hội làm việc với mọi bên trong hệ sinh thái. Và khi vận hành ở quy mô với hơn 40 triệu chuyến đi mỗi ngày, chúng tôi tin rằng đặt cược vào toàn bộ hệ sinh thái là lựa chọn đúng đắn".
Tương lai nào cho Uber?
Chiến lược của Uber khá thuyết phục: thay vì đặt cược tất cả vào một công nghệ hay nhà phát triển robotaxi cụ thể, công ty phân tán rủi ro bằng cách hỗ trợ toàn bộ hệ sinh thái. Nếu xe tự lái thực sự trở thành tương lai, Uber kỳ vọng vẫn giữ vai trò trung tâm. Tuy nhiên, thành công chưa được đảm bảo và cần thời gian để chứng minh.
Vị thế thống trị của Uber trong kỷ nguyên di chuyển tự động sẽ phụ thuộc vào khả năng nuôi dưỡng và điều phối hệ sinh thái robotaxi, cũng như tham vọng trở thành siêu ứng dụng phục vụ mọi nhu cầu. Trong một thế giới không cần tài xế, câu hỏi quan trọng nhất không phải ai sở hữu chiếc xe, mà là ai sở hữu mối quan hệ với khách hàng. Uber đang đặt cược hàng tỷ USD rằng câu trả lời vẫn là chính họ.
