Chỉ đạo của Tổng Bí thư về chuẩn hóa dữ liệu
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm đã chỉ đạo tại phiên họp chuyên đề về chuyển đổi số trong hệ thống chính trị do Ban Chỉ đạo Trung ương về phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số tổ chức ngày 25/6. Theo đó, các bộ, ngành phải hoàn thành việc tạo lập và chuẩn hóa cơ sở dữ liệu chuyên ngành, khẩn trương kết nối, chia sẻ dữ liệu với trung tâm dữ liệu quốc gia để khai thác dùng chung, chấm dứt tình trạng dữ liệu phân tán, không tương thích.
Vai trò của chuẩn hóa trong hệ thống dữ liệu quốc gia
Với công nghệ hiện nay, việc xây dựng hạ tầng dữ liệu không khó. Tuy nhiên, sự chuẩn hóa, tính đồng bộ và liên thông dữ liệu đóng vai trò tối ưu hóa hiệu quả của hệ thống dữ liệu quốc gia. Trong thực tế, mỗi ngành như y tế, giáo dục, đất đai, tư pháp, bảo hiểm thường xây dựng cơ sở dữ liệu theo nhu cầu riêng. Nếu mã hóa không đồng bộ từ những thông tin cơ bản như tên tuổi, giới tính, địa chỉ thì dữ liệu các ngành không thể tương tác với nhau.
Lợi ích của việc chuẩn hóa dữ liệu
Chuẩn hóa giúp dữ liệu các ngành hỗ trợ, đồng bộ, hạn chế tối đa thủ công. Khi có bộ tiêu chuẩn chung về cấu trúc, kiểu dữ liệu, danh mục, sẽ hạn chế sai sót, trùng lặp, thiếu đồng bộ – điều kiện tiên quyết để phát triển mô hình dữ liệu lớn và tích hợp trí tuệ nhân tạo (AI). Việc chuẩn hóa cho phép tái sử dụng dữ liệu gốc như thông tin công dân, doanh nghiệp làm dữ liệu nền, thay vì mỗi ngành tự thu thập. Nhờ đó, dữ liệu liên thông dễ dàng, người dân không phải khai báo nhiều lần, thủ tục tự động hóa, dữ liệu được dùng làm căn cứ xác thực giữa các cơ quan. Điều này nâng cao hiệu quả dịch vụ công và trải nghiệm người dân, tiết kiệm thời gian và chi phí.
An toàn thông tin và quản trị thống nhất
Chuẩn hóa kèm quy định phân loại, phân quyền, nhật ký truy cập giúp kiểm soát an toàn thông tin toàn hệ thống, hướng đến nền tảng quản trị và bảo mật thống nhất.
Con người là bài toán then chốt
Tuy nhiên, bài toán then chốt không đến từ máy móc mà từ con người và cách tổ chức công việc. Song song xây dựng khung tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật, cần triển khai quy trình làm việc cho từng thành phần liên quan từ chi tiết cơ bản nhất ở cấp đơn vị. Các yếu tố này đều đến từ con người và năng lực tổ chức hệ thống, quy trình làm việc, công nghệ khó có thể thay thế. Vì vậy, bài toán then chốt của hệ thống vẫn nằm ở con người.
