Cơ quan CSĐT Công an TP.Đồng Nai đã khởi tố vụ án, khởi tố bị can và áp dụng biện pháp tạm giam đối với Trần Thanh Hải (41 tuổi, ở tỉnh Khánh Hòa) liên quan vụ cháy xe khách của nhà xe Năm Lu khiến 7 người tử vong tại Đồng Nai vào rạng sáng 21.7. Chiếc xe có thiết kế 24 giường nằm nhưng lại chở đến 37 khách khi xảy ra tai nạn.
Hiện trạng xe giường nằm chở quá tải
Trước đó, vào đầu năm ngoái, vụ lật xe khách khiến 3 người chết và 26 người bị thương ở tỉnh Phú Yên cũng là loại xe 24 giường nhưng chở khoảng 30 hành khách. Khoảng 7 năm qua, loại xe khách giường nằm, còn gọi là xe "phòng nằm", ngày càng phổ biến. Có cùng kích thước với loại xe 44 giường quen thuộc, nhưng xe "phòng nằm" được nâng cấp còn 22 hoặc 24 giường, gọi là "cabin" hoặc "phòng nằm", nhằm tăng sự thoải mái cho hành khách với kích thước giường rộng hơn, tích hợp nhiều tiện ích như màn hình giải trí riêng, sạc điện thoại cho từng giường.
Tuy nhiên, thực tế khi vận hành, một số nhà xe tận dụng kích thước giường rộng để bán thành "giường đôi" với 2 người nằm để tăng thêm nguồn thu. Trong khi thiết kế của nhà sản xuất là 1 khách/giường thì một số nhà xe bán vé thành 2 khách/giường. Số người tăng lên, xe lại có phân bổ dạng giường tầng thì chắc chắn sẽ làm trọng tâm xe thay đổi so với thiết kế.
Nguy cơ tiềm ẩn từ việc chở quá số người
Mỗi chiếc xe được sản xuất ra đều có tiêu chuẩn nghiêm ngặt liên quan số lượng người, kích thước và trọng tải xe… để có thiết kế tương ứng về các tiêu chí an toàn. Nếu xe chở vượt số người, thì tiềm ẩn nguy hiểm không nhỏ, nhất là trong các tình huống khẩn cấp như thắng gấp. Điều này ẩn chứa rất nhiều rủi ro khi di chuyển trên đường, nhất là trên những cung đường đồi núi. Sơ sẩy gặp tai nạn như trong vụ cháy xe ngày 21.7, rõ ràng nếu xe càng có nhiều người thì việc đưa hành khách thoát ra càng khó khăn hơn.
Thế nhưng, điển hình trên tuyến TP.HCM - Đà Lạt, nhiều nhà xe vẫn công khai giới thiệu loại hình này bất chấp lực lượng chức năng đã nhiều lần xử phạt. Khi sai phạm này còn diễn ra thì chẳng khác nào nguy cơ vẫn hiện hữu trên đường, ẩn chứa nhiều rủi ro cho hành khách.
Giải pháp kiểm soát và nâng cao tiêu chuẩn an toàn
Việc kiểm soát xe khách chở quá số người quy định không hề khó, nhất là khi hiện nay đã có quy định bắt buộc xe kinh doanh vận chuyển hành khách từ 8 chỗ trở lên phải có camera ghi hình ảnh khoang hành khách. Trách nhiệm này hoàn toàn thuộc về các lực lượng chức năng liên quan.
Bên cạnh đó, thời gian qua có không ít ý kiến cảnh báo về tiêu chuẩn xe giường nằm hiện nay trong việc đảm bảo an toàn cho hành khách. Vì thế, việc Cục CSGT vừa thông tin sẽ nghiên cứu lại quy định về an toàn kỹ thuật của xe giường nằm (thoát hiểm, tốc độ phù hợp, các yếu tố an toàn khác…) là rất cần thiết. Khi VN ngày càng có nhiều đường cao tốc hơn, tốc độ cho phép của xe được tăng lên đáng kể thì yêu cầu về tiêu chuẩn kỹ thuật cũng cần được nâng cao, đồng thời siết chặt trật tự an toàn giao thông để đảm bảo an toàn cho hành khách. Có như thế, những rủi ro trên đường mới có thể giảm đi.
