Ngày 26/6, tại tỉnh Cà Mau diễn ra hội nghị khoa học với chủ đề "Chăm sóc người cao tuổi từ y tế cơ sở nhằm thích ứng với già hóa dân số". Phát biểu tại hội nghị, Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau Lê Văn Sử cho biết, dù tỷ lệ bao phủ bảo hiểm y tế của tỉnh đạt hơn 99%, ngành y tế vẫn đang phải đối mặt với nhiều khó khăn trong công tác chăm sóc người cao tuổi.
Ông Lê Văn Sử phân tích, địa hình sông ngòi chằng chịt khiến việc tiếp cận dịch vụ y tế của người dân vùng sâu, vùng xa còn hạn chế. Bên cạnh đó, số lượng lớn lao động trẻ đi làm ăn xa khiến người cao tuổi thiếu người chăm sóc trực tiếp, trong khi năng lực điều trị chuyên sâu về lão khoa của các cơ sở y tế trên địa bàn còn hạn chế. Những yếu tố này đặt ra yêu cầu cấp thiết phải đổi mới mô hình chăm sóc sức khỏe người cao tuổi ngay từ y tế cơ sở.
Chuyển từ ứng phó sang chủ động thích ứng
Theo Phó Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau, hội nghị lần này là cơ sở thiết thực để địa phương chuyển đổi từ trạng thái ứng phó sang chủ động thích ứng với già hóa dân số. Ông nhấn mạnh mục tiêu hướng tới là người cao tuổi sống lâu đi cùng với sống khỏe, sống có ích, góp phần giảm tải cho hệ thống y tế và nâng cao chất lượng cuộc sống của nhóm dân số đang tăng nhanh.
Tại hội nghị, các đại biểu và chuyên gia y tế đã tập trung thảo luận nhiều giải pháp trong quản lý, bảo vệ sức khỏe và điều trị bệnh cho người cao tuổi. Nhiều tham luận nhấn mạnh tầm quan trọng của y tế cơ sở như "cánh tay nối dài" trong chuỗi chăm sóc liên tục từ gia đình, cộng đồng đến bệnh viện. Các đại biểu cũng đề nghị đẩy mạnh hỗ trợ đào tạo chuyên sâu và chuyển giao kỹ thuật từ các bệnh viện tuyến đầu cho tuyến dưới, nhằm nâng cao năng lực khám chữa bệnh tại địa phương.
Già hóa dân số đang diễn ra nhanh
Phát biểu chỉ đạo tại hội nghị, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà nhận định Việt Nam đã bước vào giai đoạn già hóa dân số nhanh, kéo theo sự gia tăng của các bệnh không lây nhiễm và tình trạng đa bệnh lý ở người cao tuổi. Thực tế này đòi hỏi hệ thống y tế phải chuyển mạnh từ tư duy điều trị sang quản lý sức khỏe chủ động, chăm sóc liên tục để người cao tuổi sống khỏe mạnh và duy trì sự độc lập.
Thứ trưởng Vũ Mạnh Hà đề nghị các đơn vị y tế tập trung vào các nhiệm vụ trọng tâm. Trước hết là đổi mới mô hình chăm sóc, lấy quản lý sức khỏe và dự phòng làm nền tảng. Tiếp đó là phát triển chuyên ngành lão khoa, bao gồm đào tạo nhân lực, xây dựng quy trình điều trị phù hợp với đặc điểm bệnh lý người cao tuổi.
Ứng dụng công nghệ và phối hợp liên ngành
Một trong những nhiệm vụ được nhấn mạnh là đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin, hồ sơ sức khỏe điện tử, y tế từ xa và trí tuệ nhân tạo trong quản lý, theo dõi và chăm sóc sức khỏe người cao tuổi. Việc số hóa dữ liệu sức khỏe giúp phát hiện sớm nguy cơ bệnh tật, đồng thời hỗ trợ bác sĩ đưa ra phác đồ điều trị cá thể hóa.
Bên cạnh đó, Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế cũng lưu ý tăng cường phối hợp liên ngành giữa y tế, bảo hiểm xã hội, dân số, gia đình và trẻ em cũng như các tổ chức xã hội. Việc hoàn thiện chính sách chăm sóc sức khỏe người cao tuổi cần được triển khai đồng bộ từ trung ương đến địa phương, tạo hành lang pháp lý thuận lợi cho các mô hình chăm sóc dài hạn.
Hướng tới mô hình chăm sóc liên tục
Hội nghị đã ghi nhận nhiều ý kiến tham luận từ các bác sĩ, nhà quản lý y tế và chuyên gia lão khoa. Các đại biểu thống nhất rằng, để thích ứng với già hóa dân số, cần xây dựng mạng lưới chăm sóc người cao tuổi dựa vào cộng đồng, trong đó trạm y tế xã đóng vai trò nòng cốt trong quản lý sức khỏe, tầm soát bệnh mạn tính và phục hồi chức năng.
Đối với Cà Mau, việc áp dụng các giải pháp từ hội nghị sẽ giúp tỉnh từng bước cải thiện năng lực y tế cơ sở, khắc phục những hạn chế về nhân lực lão khoa và địa lý. Mục tiêu không chỉ là kéo dài tuổi thọ mà còn nâng cao chất lượng sống cho người cao tuổi trong bối cảnh dân số già hóa ngày càng rõ rệt.
