Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) công bố bản cập nhật tình hình dịch bệnh ngày 6/7, cho thấy kể từ khi dịch bùng phát hồi giữa tháng 5, Cộng hòa Dân chủ Congo đã ghi nhận 1.561 ca mắc, trong đó có 506 trường hợp tử vong, tương đương tỷ lệ tử vong lên tới 32%. 254 người đã khỏi bệnh, trong khi 354 trường hợp nghi mắc sốt xuất huyết do virus Ebola vẫn đang được xác minh. Tại nước láng giềng Uganda, nơi dịch bệnh đã được kiểm soát tốt hơn, có 2 người tử vong. Trong tổng số 20 ca mắc được xác nhận, đã có 16 bệnh nhân hồi phục.
Cắt giảm viện trợ làm trầm trọng thêm khủng hoảng Ebola
Một số chuyên gia cho rằng đợt bùng phát dịch Ebola hiện nay trở nên nghiêm trọng hơn do Mỹ và một số nước phương Tây cắt giảm nguồn hỗ trợ. Ông Bob Kitchen, Phó Chủ tịch Ủy ban Cứu trợ Quốc tế (IRC), nhận định Cộng hòa Dân chủ Congo đang phải đối mặt với đợt dịch lần này trong tình trạng mong manh hơn và kém chuẩn bị hơn so với đợt bùng phát Ebola giai đoạn 2018-2020, vốn đã khiến hơn 2.000 người thiệt mạng.
Bà Angela Rasmussen, nhà virus học kiêm Chủ tịch Hội đồng Khoa học của tổ chức Save America Movement, cho rằng việc cắt giảm viện trợ nước ngoài đã “rõ ràng làm trầm trọng thêm” cuộc khủng hoảng Ebola tại miền trung châu Phi. Bà thừa nhận quyết định cắt giảm nguồn tài trợ dành cho các cơ sở hạ tầng quan trọng trước đây do Cơ quan Phát triển Quốc tế Mỹ (USAID) hỗ trợ đã khiến bạo lực gia tăng và làm suy giảm đáng kể năng lực ứng phó tại khu vực đang bùng phát dịch.
Hệ thống y tế suy yếu và niềm tin suy giảm
Theo bà Rasmussen, cuộc nội chiến kéo dài cùng hệ thống giao thông kém phát triển đã hạn chế khả năng tiếp cận các khu vực chịu ảnh hưởng của dịch bệnh. Việc cắt giảm tài trợ còn làm suy giảm niềm tin của người dân đối với đội ngũ nhân viên cứu trợ nhân đạo và y tế, khiến công tác truy vết người tiếp xúc cũng như điều trị bệnh nhân Ebola trở nên khó khăn, thậm chí nguy hiểm. Việc mất đi hệ thống chuỗi giữ lạnh do USAID tài trợ cũng đã khiến nhiều mẫu bệnh phẩm bị suy giảm chất lượng trong quá trình vận chuyển tới các phòng xét nghiệm sinh học, dẫn đến chậm trễ trong công tác phát hiện virus.
Bà Jade Le, chuyên gia về bệnh truyền nhiễm, cho rằng chính sách cắt giảm viện trợ nước ngoài “chắc chắn” đã khiến công tác khống chế dịch Ebola trở nên khó khăn hơn. Theo bà, USAID từ lâu luôn giữ vai trò quan trọng trong quá trình xây dựng năng lực y tế tại các quốc gia như Cộng hòa Dân chủ Congo, từ đào tạo nhân viên y tế nhận biết các dấu hiệu của bệnh Ebola, cung cấp bộ xét nghiệm, trang thiết bị bảo hộ cá nhân đến hỗ trợ vận chuyển mẫu bệnh phẩm tới các phòng thí nghiệm có khả năng xác định virus. Tháng 7 năm ngoái, USAID chính thức chấm dứt hoạt động, một phần trong chương trình cắt giảm chi tiêu do Bộ Hiệu quả Chính phủ (DOGE) Mỹ triển khai.
