Một nghiên cứu tổng hợp quy mô lớn do nhóm của nhà dịch tễ học Lưu Phương Hoa tại Bệnh viện Thịnh Kinh, Đại học Y Trung Quốc thực hiện, đã chỉ ra rằng những người mang nhóm máu B có nguy cơ mắc bệnh tiểu đường type 2 cao hơn khoảng 28% so với những người không thuộc nhóm máu này.
Phân tích 51 nghiên cứu tổng quan
Các nhà khoa học đã rà soát có hệ thống các cơ sở dữ liệu khoa học lớn như PubMed, Web of Science, Embase, Scopus, Cochrane Library cùng một số cơ sở dữ liệu khu vực, từ thời điểm hình thành đến ngày 16/2/2024. Mục tiêu là tìm kiếm các nghiên cứu tổng quan hệ thống kết hợp phân tích gộp từ các nghiên cứu quan sát, nhằm đánh giá mối liên hệ giữa hệ nhóm máu ABO, yếu tố Rh và nhiều vấn đề sức khỏe khác nhau.
Để đánh giá 270 mối liên hệ đã được báo cáo giữa nhóm máu và bệnh tật, nhóm nghiên cứu áp dụng hàng loạt phương pháp kiểm định thống kê nghiêm ngặt nhằm loại bỏ những kết quả có độ tin cậy thấp. Họ xem xét mức độ mạnh yếu của bằng chứng, tính nhất quán giữa các nghiên cứu, quy mô dữ liệu, đồng thời kiểm tra khả năng sai lệch như nghiên cứu nhỏ phóng đại hiệu quả hoặc số lượng kết quả 'tích cực' bất thường.
Kết quả: Chỉ nhóm máu B có bằng chứng thuyết phục
Sau quá trình sàng lọc, chỉ có một mối liên hệ đạt mức bằng chứng thuyết phục nhất: nhóm máu B (cả B+ và B-) liên quan đến nguy cơ mắc tiểu đường type 2 cao hơn trung bình khoảng 28% so với các nhóm máu còn lại.
Nhà dịch tễ học Lưu Phương Hoa và đồng nghiệp nhấn mạnh dù mối liên hệ này đáng tin cậy, mức ảnh hưởng của nó vẫn thấp hơn nhiều so với các yếu tố lối sống. Ví dụ, ăn khoảng 50g thịt chế biến sẵn mỗi ngày có thể làm tăng nguy cơ tiểu đường type 2 khoảng 37%; lối sống ít vận động có thể tăng nguy cơ tới 112%; thừa cân và béo phì vẫn là những yếu tố nguy cơ mạnh nhất.
Điều đó có nghĩa là một người mang nhóm máu B nhưng duy trì cân nặng hợp lý, ăn uống lành mạnh và vận động thường xuyên vẫn có thể giảm đáng kể nguy cơ mắc bệnh.
Cơ chế chưa rõ, vi sinh vật đường ruột là giả thuyết
Hiện nay, các nhà nghiên cứu vẫn chưa xác định được cơ chế chính xác đứng sau mối liên hệ này. Một số nghiên cứu gần đây cho rằng hệ vi sinh vật đường ruột có thể đóng vai trò trung gian, khi các kháng nguyên nhóm máu có khả năng ảnh hưởng đến thành phần vi khuẩn trong ruột, từ đó tác động đến quá trình chuyển hóa đường và độ nhạy insulin. Tuy nhiên, giả thuyết này vẫn cần được xác nhận bằng các nghiên cứu sâu hơn.
Nghiên cứu được công bố trên tạp chí khoa học BMC Medicine.
