Bệnh viện Gia An 115 can thiệp thành công ca phình động mạch chủ bụng phức tạp
Theo chia sẻ từ bác sĩ chuyên khoa 2 Dương Duy Trang, Phó giám đốc Y khoa kiêm Trưởng khoa Nội Tim mạch - Tim mạch can thiệp tại Bệnh viện Gia An 115 (TP.HCM), một bệnh nhân nam 78 tuổi, quốc tịch Campuchia, đã được nhập viện trong tình trạng đau bụng. Kết quả cận lâm sàng sau đó xác định ông bị phình động mạch chủ bụng ở đoạn dưới động mạch thận, với khối phình hình thoi có kích thước lên tới 6,3 cm.
Tình trạng nguy hiểm và nguy cơ vỡ mạch cao
Khối phình này không chỉ lớn mà còn kéo dài xuống động mạch chậu chung hai bên, với mức phình khoảng 3 cm. Đặc biệt, có huyết khối bám thành động mạch chậu chung bên phải, làm tăng thêm rủi ro. Bác sĩ Trang giải thích rằng động mạch chủ bình thường có đường kính khoảng 18 mm, và khi giãn từ 3 cm trở lên đã được xem là phình. Với kích thước vượt quá 5 cm, nguy cơ vỡ túi phình có thể tăng đến 10% mỗi năm.
Trong trường hợp này, bệnh nhân có khối phình 6,3 cm kèm triệu chứng đau bụng, nguy cơ vỡ mạch ước tính lên tới 15-20% mỗi năm nếu không được can thiệp kịp thời. Bác sĩ nhấn mạnh rằng nếu vỡ túi phình xảy ra ngoài bệnh viện, tỷ lệ tử vong trước khi nhập viện có thể đạt 80-90%. Thậm chí, nếu vỡ vào khoang tự do như khoang phúc mạc mà bệnh nhân không đến viện kịp, tỷ lệ tử vong gần như là 100%.
Kỹ thuật đặt stent graft nội mạch: Giải pháp tối ưu
Để điều trị, bác sĩ đã áp dụng kỹ thuật đặt stent graft nội mạch, được xem là hướng tiếp cận tối ưu hiện nay. Phương pháp này cho phép kiểm soát chính xác vùng tổn thương mà không cần mở ổ bụng. Bác sĩ đưa một ống ghép mạch máu nhân tạo có khung kim loại vào vị trí phình, tạo ra một "đường máu mới" bên trong lòng mạch để cách ly hoàn toàn túi phình khỏi áp lực dòng chảy.
So với phẫu thuật mổ mở truyền thống, kỹ thuật này giúp rút ngắn thời gian can thiệp, giảm thiểu mất máu và nguy cơ nhiễm trùng, đặc biệt phù hợp với người lớn tuổi hoặc bệnh nhân có bệnh nền tim mạch, suy thận.
Thách thức trong ca can thiệp phức tạp
Trường hợp của bệnh nhân Campuchia này phức tạp hơn thông thường do túi phình không dừng ở đoạn dưới động mạch thận mà kéo dài xuống tận hai nhánh chậu. Điều này đòi hỏi bác sĩ không chỉ đặt một stent graft thân chính mà còn phải phối hợp thêm các stent graft phụ nối từ thân chính xuống động mạch chậu hai bên.
Việc "lắp ghép" chính xác các đoạn stent là cực kỳ quan trọng để đảm bảo dòng máu lưu thông liên tục và tránh nguy cơ rò máu hoặc tắc dòng chảy xuống chi dưới. Ngoài ra, huyết khối bám thành động mạch chậu chung bên phải làm tăng nguy cơ thuyên tắc mạch chi cấp tính trong quá trình can thiệp.
Kết quả thành công với 5 stent graft
Bác sĩ Dương Duy Trang đã thực hiện thành công việc đặt 5 stent graft, bao gồm một stent graft chính kích thước 23x10x103 mm ở thân chính ngay dưới hai động mạch thận và bốn stent graft phụ từ thân chính vào động mạch chậu ngoài hai bên. Nhờ đó, dòng máu nuôi thận và chi dưới được duy trì lưu thông bình thường.
Sau can thiệp, bệnh nhân hồi phục tốt. Tái khám sau 20 ngày, kết quả chụp MSCT cho thấy stent graft hoạt động ổn định, không có dấu hiệu rò máu ngoài stent.
Khuyến cáo về tầm soát định kỳ
Bác sĩ Trang cảnh báo rằng phình động mạch chủ bụng thường tiến triển âm thầm và chỉ biểu hiện khi tình trạng đã nặng, với các triệu chứng như đau bụng, đau lưng hoặc cảm giác nặng tức. Nhóm nguy cơ cao bao gồm nam giới từ 65 tuổi, nữ giới từ 65 tuổi có yếu tố nguy cơ, người có bệnh nền tim mạch, tiểu đường, tăng huyết áp, rối loạn lipid hoặc tiền sử hút thuốc lá nên đi tầm soát mạch máu định kỳ.
Việc phát hiện sớm cho phép theo dõi tiến triển bệnh và can thiệp kịp thời khi có chỉ định, giúp người bệnh tránh được nguy cơ vỡ túi phình và các biến chứng đe dọa tính mạng.
