Nhiều bậc cha mẹ từng trải qua cảnh tối nào cũng phải dỗ dành, năn nỉ, thậm chí quát mắng con mới chịu lên giường. Trong khi đó, có những em bé chỉ cần đặt lưng xuống là nhanh chóng chìm vào giấc ngủ. Sự khác biệt này khiến không ít phụ huynh cho rằng con mình bướng bỉnh, không nghe lời. Tuy nhiên, khả năng đi vào giấc ngủ của mỗi trẻ chịu ảnh hưởng bởi nhiều yếu tố như đồng hồ sinh học, mức độ kích thích của não bộ và thói quen trước giờ ngủ. Điều quan trọng là cha mẹ cần giúp trẻ thư giãn thay vì biến giờ đi ngủ thành một "cuộc chiến", theo Times of India.
Vì sao có trẻ rất khó ngủ?
Trẻ khó ngủ đang trở thành tình trạng phổ biến hơn do nhịp sống hiện đại. Lịch học dày đặc, các hoạt động vui chơi kéo dài đến tối và thời gian tiếp xúc với điện thoại, máy tính bảng hoặc tivi quá nhiều khiến não bộ của trẻ vẫn trong trạng thái hưng phấn khi đã đến giờ đi ngủ. Không ít phụ huynh cũng quen với những "chiêu trì hoãn" của con như xin thêm một câu chuyện, đòi uống nước, đi vệ sinh hoặc bất ngờ muốn trò chuyện ngay trước giờ ngủ. Đây thường không phải biểu hiện của sự chống đối mà là dấu hiệu trẻ chưa thực sự chuyển từ trạng thái hoạt động sang nghỉ ngơi.
Bên cạnh đó, mỗi trẻ có tính khí và khả năng tự điều chỉnh cảm xúc khác nhau. Một số trẻ nhạy cảm hơn với ánh sáng, tiếng ồn hoặc những cảm xúc diễn ra trong ngày nên cần nhiều thời gian để thư giãn và đi vào giấc ngủ.
Quát mắng không giúp trẻ ngủ nhanh hơn
Khi con mãi không chịu ngủ, nhiều cha mẹ dễ mất kiên nhẫn và lớn tiếng với mong muốn trẻ nhanh chóng lên giường. Tuy nhiên, điều này thường khiến trẻ càng khó ngủ hơn. Việc bị quát mắng hoặc tạo áp lực trước giờ ngủ có thể khiến trẻ căng thẳng, lo lắng và cảm thấy thiếu an toàn. Khi đó, cơ thể sẽ tiết ra các hormone giúp duy trì trạng thái tỉnh táo, khiến trẻ khó thư giãn và khó chìm vào giấc ngủ. Thay vì ép buộc, cha mẹ nên giữ bình tĩnh, nói chuyện nhẹ nhàng và tạo cảm giác an toàn cho con. Cảm xúc của người lớn có ảnh hưởng rất lớn đến trẻ nhỏ. Nếu cha mẹ sốt ruột hoặc cáu gắt, trẻ cũng dễ trở nên kích động và khó ngủ hơn.
Muốn trẻ ngủ ngon, hãy xây dựng thói quen mỗi tối
Chìa khóa giúp trẻ ngủ ngon không nằm ở việc ép trẻ lên giường sớm mà là xây dựng quy trình đi ngủ ổn định. Khi các hoạt động quen thuộc được lặp lại mỗi tối, não bộ sẽ dần nhận biết đây là thời điểm nghỉ ngơi và chuẩn bị cho giấc ngủ. Cha mẹ có thể áp dụng một số thói quen đơn giản như:
- Cho trẻ đi ngủ vào cùng một khung giờ mỗi ngày, kể cả cuối tuần.
- Bắt đầu các hoạt động thư giãn khoảng 30-60 phút trước giờ ngủ.
- Cho trẻ tắm nước ấm, đánh răng và thay đồ ngủ.
- Đọc sách hoặc kể một câu chuyện ngắn với giọng nhẹ nhàng.
- Giữ phòng ngủ yên tĩnh, mát mẻ và giảm bớt ánh sáng.
- Hạn chế cho trẻ sử dụng điện thoại, máy tính bảng hoặc xem TV ít nhất một giờ trước khi đi ngủ vì ánh sáng xanh từ các thiết bị điện tử có thể ức chế quá trình tiết melatonin - hormone giúp cơ thể buồn ngủ.
Các chuyên gia nhấn mạnh một không khí thư giãn, tích cực trước giờ đi ngủ sẽ giúp trẻ hình thành đồng hồ sinh học ổn định, ngủ nhanh hơn và có giấc ngủ chất lượng hơn. Thay vì quát mắng khi con chậm ngủ, cha mẹ nên kiên trì xây dựng những thói quen lành mạnh để việc đi ngủ trở thành khoảng thời gian dễ chịu đối với cả gia đình.
