Hơn 60 năm sau chiến tranh, hàng trăm nghìn gia đình liệt sĩ vẫn ngày đêm mong ngóng tin tức người thân. Chiến dịch 500 ngày đêm do Ban Chỉ đạo quốc gia phát động từ 15/3/2026 đến 27/7/2027 đang đẩy mạnh thu nhận mẫu ADN thân nhân, xây dựng ngân hàng dữ liệu quốc gia – chìa khóa xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin.
Hơn 175.000 liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt
Theo Ban Chỉ đạo quốc gia, hiện cả nước còn hơn 175.000 liệt sĩ chưa tìm thấy hài cốt và trên 300.000 ngôi mộ chưa xác định được thông tin. Mỗi ngày trôi qua là cuộc chạy đua với thời gian, bởi nhiều thân nhân trực hệ nay đã tuổi cao, sức yếu. Việc thu nhận mẫu ADN không chỉ là nhiệm vụ khoa học mà còn là trách nhiệm trước lịch sử và sự tri ân đối với những người đã hy sinh vì Tổ quốc.
93.000 mẫu sinh phẩm đã được thu nhận
Đến nay, chiến dịch đã thu nhận hơn 93.000 mẫu sinh phẩm từ thân nhân liệt sĩ và đồng bộ hàng chục nghìn mẫu vào cơ sở dữ liệu quốc gia. Tháng 6/2026, Bộ Công an phát động tháng cao điểm thu nhận mẫu ADN toàn quốc. Tại lễ phát động, nhiều gia đình đã nhận được kết quả giám định ADN sau hơn nửa thế kỷ chờ đợi, những giọt nước mắt đoàn tụ và cái ôm nghẹn ngào là minh chứng xúc động cho ý nghĩa của hành trình này.
Những mảnh đời chờ đợi
Tại Quảng Ngãi, ông Đặng Thạnh (Bình Sơn) đã tìm kiếm hai anh trai là liệt sĩ Đặng Ngọc Khuyên (hy sinh 1964) và Đặng Ngọc Nghĩa (hy sinh 1969) suốt hơn 60 năm. "Chúng tôi rất biết ơn Nhà nước và các đơn vị đã nỗ lực tìm kiếm, giúp những gia đình như chúng tôi có thêm cơ hội được gặp lại người thân", ông Thạnh bày tỏ.
Bà Lê Thị Hồng (Bình Sơn) tìm kiếm chú ruột là liệt sĩ Lê Văn Thắng từ năm 1986. "Tôi chỉ mong tìm được hài cốt của chú để đưa chú về Nghĩa trang Liệt sĩ Bình Thạnh, có nơi thờ cúng đàng hoàng. Mỗi lần đi viếng nghĩa trang, thấy người khác có người thân đến thắp hương, còn chú mình thì chưa biết nằm ở đâu, tôi xót lắm", bà Hồng chia sẻ.
Anh Hồ Duy Cường dìu bà ngoại 92 tuổi – chị gái ruột của liệt sĩ Phạm Văn Lâm (hy sinh 1962) – đến lấy mẫu ADN. Suốt 64 năm, bà vẫn đau đáu mong tìm hài cốt em trai. Anh Hồ Công Việt (thôn Mỹ Huệ, Bình Sơn) hy vọng tìm được hài cốt hai chú ruột là liệt sĩ Hồ Thừa và Hồ Lừa hy sinh trong kháng chiến chống Mỹ.
Chung tay từ cộng đồng
Tại 17 điểm thu nhận mẫu trên cả nước, Hệ thống Nhà thuốc và Tiêm chủng Long Châu đồng hành cùng chiến dịch, tham gia chăm sóc sức khỏe, tư vấn y tế và trao tặng thuốc, sản phẩm chăm sóc sức khỏe đến thân nhân liệt sĩ. Đội ngũ chuyên viên y tế trẻ coi đây là cơ hội góp phần vào hành trình tri ân của đất nước.
Mỗi mẫu ADN được thu nhận không chỉ phục vụ giám định mà còn mở rộng cơ sở dữ liệu, tăng khả năng xác định danh tính các hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin. Hành trình đưa các anh hùng trở về sẽ tiếp nối cho đến khi những lời hứa với quá khứ được thực hiện trọn vẹn.
