Những món ăn sáng tưởng bổ dưỡng nhưng tiềm ẩn nguy cơ ung thư
Theo các chuyên gia dinh dưỡng, có 4 loại thực phẩm ăn sáng phổ biến mà nhiều gia đình Việt yêu thích lại chính là 'khoái khẩu' của tế bào ung thư. Đó là xúc xích, thịt xông khói, đồ chiên rán và thực phẩm lên men như dưa muối. Những món này thường xuất hiện trong bữa sáng của nhiều người nhưng lại tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho sức khỏe lâu dài.
Tiến sĩ Nguyễn Thị Lâm, nguyên Phó Viện trưởng Viện Dinh dưỡng Quốc gia, cho biết: 'Các loại thịt chế biến sẵn như xúc xích, thịt xông khói chứa nhiều chất bảo quản, phụ gia và nitrat, khi vào cơ thể có thể chuyển hóa thành nitrosamine - một chất gây ung thư mạnh.' Bà cũng nhấn mạnh rằng việc tiêu thụ thường xuyên các thực phẩm này làm tăng nguy cơ ung thư đại trực tràng, dạ dày và tuyến tụy.
Đồ chiên rán và thực phẩm lên men - mối nguy hiểm tiềm ẩn
Đồ chiên rán như bánh rán, khoai tây chiên, quẩy là món ăn sáng ưa thích của nhiều người. Tuy nhiên, khi chiên ở nhiệt độ cao, dầu mỡ tái sử dụng nhiều lần sẽ sinh ra các hợp chất như acrylamide và hydrocarbon thơm đa vòng (PAH), được Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) xếp vào nhóm chất có khả năng gây ung thư. Một nghiên cứu của Cơ quan Nghiên cứu Ung thư Quốc tế (IARC) chỉ ra rằng tiêu thụ đồ chiên rán thường xuyên làm tăng 20% nguy cơ ung thư vú ở phụ nữ.
Thực phẩm lên men như dưa muối, cà muối cũng nằm trong danh sách cảnh báo. Quá trình lên men tạo ra nitrit, khi kết hợp với amin trong thực phẩm giàu đạm sẽ hình thành nitrosamine. Theo PGS.TS Nguyễn Duy Thịnh, chuyên gia công nghệ thực phẩm, 'ăn dưa muối chưa đủ thời gian, nhất là dưa muối xổi, có hàm lượng nitrit cao, gây hại cho dạ dày và tăng nguy cơ ung thư.'
Gia đình Việt vẫn 'mê' bất chấp cảnh báo
Mặc dù đã có nhiều cảnh báo từ chuyên gia, nhưng các món ăn sáng này vẫn rất phổ biến trong các gia đình Việt. Khảo sát của Viện Dinh dưỡng Quốc gia năm 2023 cho thấy, có tới 47% người dân thành thị thường xuyên ăn sáng bằng xúc xích, thịt nguội hoặc đồ chiên rán. Nguyên nhân chủ yếu là do sự tiện lợi, nhanh gọn và hương vị hấp dẫn. Nhiều bà nội trợ cho rằng 'thỉnh thoảng ăn thì không sao' và chưa thực sự nhận thức được mối nguy hại lâu dài.
Để giảm nguy cơ ung thư, các chuyên gia khuyến cáo nên hạn chế tối đa các thực phẩm chế biến sẵn, đồ chiên rán và thực phẩm lên men trong bữa sáng. Thay vào đó, nên ưu tiên các thực phẩm tươi, giàu chất xơ như ngũ cốc nguyên hạt, trái cây, rau xanh và protein từ thịt nạc, cá, trứng. Bữa sáng lành mạnh không chỉ giúp cung cấp năng lượng mà còn bảo vệ sức khỏe lâu dài.
