Chính phủ vừa ban hành Nghị quyết 66.15 về một số cơ chế xử lý khó khăn, vướng mắc trong phát triển nhà ở xã hội, với điểm nhấn là mở rộng nhóm đối tượng được mua nhà xã hội mà không cần tham gia bốc thăm. Theo đó, hộ gia đình và cá nhân bị thu hồi đất, nhà ở vì mục đích quốc phòng, an ninh để phát triển kinh tế - xã hội, nhưng chưa được bồi thường bằng nhà ở hoặc đất ở, sẽ được ưu tiên mua hoặc thuê mua nhà xã hội mà không phải trải qua quá trình bốc thăm và không cần đáp ứng các điều kiện về nhà ở hiện có hay mức thu nhập.
Quy định mới về nhóm ưu tiên mua nhà xã hội
Trước đây, nhóm ưu tiên được bố trí mua nhà xã hội đến khi hết số lượng trong dự án mà không cần bốc thăm, bao gồm người có công với cách mạng, thân nhân liệt sĩ, người khuyết tật, người được bố trí tái định cư theo hình thức mua hoặc thuê mua, và nữ giới. Với nghị quyết mới, nhóm người bị thu hồi đất được bổ sung vào danh sách này, phản ánh nỗ lực của Chính phủ trong việc hỗ trợ những đối tượng chịu ảnh hưởng trực tiếp từ các dự án phát triển.
Điều kiện cho các trường hợp không thuộc nhóm ưu tiên
Đối với những trường hợp còn lại không thuộc nhóm ưu tiên, họ vẫn phải tham gia bốc thăm để có suất mua nhà nếu số lượng hồ sơ đăng ký hợp lệ vượt quá nguồn cung mở bán. Những người này cần đáp ứng điều kiện về thu nhập, với mức bình quân tối đa 20 triệu đồng mỗi tháng cho cá nhân và 40 triệu đồng mỗi tháng cho hai vợ chồng, nhằm đảm bảo tính công bằng và khả năng tiếp cận cho các đối tượng có thu nhập thấp.
Gỡ vướng cho dự án nhà ở xã hội cho lực lượng vũ trang
Nghị quyết mới cũng tập trung vào việc tháo gỡ khó khăn cho các dự án đầu tư nhà ở xã hội dành cho lực lượng vũ trang nhân dân. Đối với những khu đất chưa có hoặc chưa phù hợp với quy hoạch đô thị và nông thôn, việc chấp thuận chủ trương đầu tư sẽ được áp dụng theo các quy định về thí điểm cơ chế, chính sách đặc thù phát triển loại hình nhà ở này. Tại các thành phố hoặc phường thuộc tỉnh, nhà xã hội cho lực lượng vũ trang sẽ được xây dựng dưới dạng chung cư, trong khi ở các khu vực khác, Hội đồng nhân dân cấp tỉnh sẽ quyết định loại hình phù hợp.
Mở rộng đối tượng hưởng lợi từ chính sách
Nghị quyết còn quy định rõ rằng nhóm lao động hợp đồng không xác định thời hạn làm việc tại các đơn vị công an cũng được phép mua, thuê mua, hoặc thuê nhà ở cho lực lượng vũ trang nhân dân. Điều này thể hiện sự linh hoạt trong chính sách, nhằm bao phủ rộng rãi hơn các đối tượng có nhu cầu về nhà ở xã hội.
Bối cảnh và tác động của chính sách mới
Thời gian qua, Chính phủ đã liên tục tháo gỡ các chính sách về phát triển nhà ở xã hội, nới lỏng quy định về điều kiện thụ hưởng để tăng khả năng tiếp cận cho người dân. Việc ban hành hai nghị quyết về cơ chế đặc thù phát triển loại hình này đã góp phần cắt giảm thủ tục hành chính và giải quyết nhiều vướng mắc cho chủ đầu tư. Đầu năm nay, Bộ Công an cũng đã có hướng dẫn cụ thể về trường hợp người lao động không có hợp đồng làm việc, cho phép họ sử dụng giấy tờ thể hiện thu nhập hoặc áp dụng hình thức tự kê khai và cam kết, giúp tháo gỡ điểm nghẽn lớn trong quá trình làm thủ tục.
Thống kê và triển vọng phát triển nhà ở xã hội
Tính đến cuối năm 2025, cả nước đã có 698 dự án nhà ở xã hội với quy mô hơn 657.000 căn, trong đó gần 170.000 căn đã hoàn thành, hơn 134.000 căn đang trong giai đoạn thi công, và trên 354.000 căn đã được chấp thuận chủ trương đầu tư. Quy mô này tương đương với 62% chỉ tiêu của đề án xây dựng một triệu căn nhà ở xã hội đến năm 2030, cho thấy tiến độ tích cực trong việc thực hiện mục tiêu này. Những điều chỉnh chính sách như Nghị quyết 66.15 được kỳ vọng sẽ thúc đẩy hơn nữa sự phát triển của loại hình nhà ở này, đáp ứng nhu cầu ngày càng tăng của người dân, đặc biệt là những nhóm đối tượng dễ bị tổn thương trong xã hội.
