Cát bay phủ kín công viên Bãi Sau Vũng Tàu: Nguyên nhân và giải pháp khắc phục
Ngày 18.3, Sở Xây dựng TP.HCM, UBND phường Vũng Tàu và Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Tam Thắng đã tiến hành khảo sát thực tế tình trạng cát bay phủ kín công viên Bãi Sau ở Vũng Tàu, như đã được Báo Thanh Niên phản ánh trước đó. Hiện tượng này đã gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến cảnh quan và hoạt động của công viên, thu hút sự quan tâm của người dân và du khách.
Nguyên nhân từ gió chướng và thiết kế công trình
Ông Đoàn Hải Linh, Giám đốc Ban Quản lý dự án đầu tư xây dựng phường Tam Thắng, đơn vị tạm giao quản lý vận hành công viên Bãi Sau, cho biết từ tháng 11 âm lịch đến khoảng tháng 4 năm sau, khu vực này chịu ảnh hưởng rõ rệt của gió chướng (gió mùa đông bắc) từ Biển Đông thổi vào. Gió mang theo cát từ bãi biển vượt qua tuyến đường Thùy Vân, xâm nhập vào công viên và lan sang các khu dân cư, khách sạn, khu du lịch lân cận, gây ảnh hưởng đến sinh hoạt và hoạt động du lịch.
Ngoài ra, gió chướng còn mang theo hơi nước biển có độ mặn cao, dẫn đến hiện tượng cháy lá và ảnh hưởng đến sinh trưởng của cây xanh. Chỉ một số loài cây có khả năng chịu mặn và chịu gió tốt như dừa, cọ, nho biển, bàng vuông, phong ba, bão táp và rau muống biển mới có thể thích nghi. Do đó, việc chăm sóc định kỳ như rửa mặn và tưới nước là cần thiết để đảm bảo cây phát triển ổn định.
Thiết kế kè thấp và hạn chế trong ngăn chặn cát bay
Công viên Bãi Sau được thiết kế với cao độ khoảng +3,5 m dọc theo tuyến đường dạo ven biển, nhằm thích ứng với dao động thủy triều và tăng cường khả năng tiếp cận bãi cát một cách thân thiện. So với các tuyến kè trước đây có cao độ trên +5 m, giải pháp này được đánh giá phù hợp hơn về mặt cảnh quan và trải nghiệm người dùng.
Tuy nhiên, với cao độ +3,5 m, khả năng ngăn chặn cát bay sẽ không cao bằng các tuyến kè có cao độ +5 m. Ông Lê Ngọc Linh, Phó giám đốc Sở Xây dựng TP.HCM, nhận định việc cát bay vào công viên là do thiết kế công trình chưa thích nghi với đặc điểm tự nhiên địa phương, bờ kè thấp, chưa tính đủ yếu tố gió chướng, gió mùa Đông Bắc và thiếu mô hình dự báo vận chuyển cát.
Giải pháp tạm thời và kế hoạch dài hạn
Trước mắt, các cơ quan chức năng tập trung xử lý hậu quả bằng cách thu gom và hốt cát, đồng thời tưới nước trên bề mặt cát để giảm thiểu tác động. Trong tháng 4.2026, Sở Xây dựng TP.HCM sẽ chỉ đạo Trung tâm quản lý giao thông và hạ tầng kỹ thuật triển khai các giải pháp cấp bách, bao gồm:
- Tạo đụn cát mềm và đắp dải cát thấp song song bờ biển để cát dừng lại tại đó.
- Trồng cây phi lao chắn gió, tạo thành tường chắn sinh học hiệu quả.
- Kết hợp các giải pháp bổ sung như lưới chắn cát đặt cách bờ 10-30 m, điều chỉnh cao độ nền và tạo slope để ngăn cát tích tụ.
Công viên Bãi Sau, nằm trên địa bàn phường Tam Thắng và phường Vũng Tàu (TP.HCM), là một phần của dự án chỉnh trang trục đường Thùy Vân với tổng mức đầu tư hơn 1.100 tỉ đồng. Với diện tích gần 20 ha và kéo dài 3,2 km dọc bờ biển, công viên thu hút hàng chục ngàn du khách mỗi ngày, đặc biệt vào dịp cuối tuần, khi người dân đến tham quan và chụp ảnh tại tháp Tam Thắng.
Tuy nhiên, trong những tháng gần đây, khi mùa gió chướng xuất hiện, công viên đã bị ngập tràn cát biển. Ước tính mỗi ngày có khoảng 200 khối cát bay vào, che lấp lối đi và các điểm vui chơi công cộng, khiến nhiều khu vực thảm cỏ bị phủ kín. Các giải pháp đề xuất nhằm khắc phục tình trạng này và đảm bảo công viên tiếp tục phục vụ cộng đồng một cách an toàn và thân thiện.
