Ngày 26.6, Sở Nông nghiệp - Môi trường tỉnh Cà Mau cho biết đã đề nghị UBND tỉnh chấp thuận chủ trương để Vườn quốc gia U Minh Hạ phối hợp Trường đại học Nông Lâm TP.HCM và đơn vị tài trợ thực hiện nghiên cứu khoa học về bảo tồn, phục hồi hệ sinh thái đất ngập nước tại Vườn quốc gia U Minh Hạ. Hàng trăm héc ta rừng vùng lõi tại xã Đá Bạc bị suy giảm chưa có kết luận chính thức.
Đề xuất nghiên cứu khoa học để phục hồi rừng tràm
Theo đề xuất, nội dung nghiên cứu bao gồm khảo sát hiện trạng hệ sinh thái rừng tràm trên đất than bùn; thu thập dữ liệu về đất, nước, vi sinh vật; đánh giá sức khỏe hệ sinh thái và đề xuất các giải pháp phục hồi dựa trên nguồn tài nguyên đa dạng sinh học bản địa. Kết quả nghiên cứu được kỳ vọng sẽ bổ sung cơ sở khoa học phục vụ công tác theo dõi, đánh giá diễn biến hệ sinh thái, nhận diện sớm các nguy cơ suy thoái và đề xuất các giải pháp quản lý, phục hồi bền vững.
Hiện trạng suy thoái rừng tại Vườn quốc gia U Minh Hạ
Ông Lê Thanh Dũng, Phó giám đốc Vườn quốc gia U Minh Hạ, cho biết hiện Phân khu bảo vệ nghiêm ngặt của vườn có khoảng 300 ha rừng bị suy thoái và khoảng 467 ha có dấu hiệu suy kiệt. Tổng diện tích rừng bị suy thoái và có dấu hiệu suy kiệt tại Vườn quốc gia U Minh Hạ hiện gần 860 ha. Tại phân khu phục hồi sinh thái, diện tích rừng tự nhiên bị suy thoái khoảng 92,33 ha.
Nguyên nhân ban đầu và khó khăn trong phục hồi
Theo nhận định ban đầu của Vườn quốc gia U Minh Hạ, cây tràm đã quá tuổi thành thục, nhiều cây già cỗi dẫn đến chết. Bên cạnh đó, cây rừng bị ngập nước trong thời gian dài do giữ nước phục vụ công tác phòng cháy, chữa cháy rừng, làm khả năng liên kết của đất không chặt chẽ, tầng đất than bùn bị trôi rửa, bộ rễ cây chủ yếu bám trên tầng than bùn, khiến cây dễ ngã đổ hơn so với các khu vực khác. Vườn quốc gia U Minh Hạ nhấn mạnh những nội dung trên mới là nhận định ban đầu, chưa phải kết luận chính thức của các nhà khoa học.
Một khó khăn hiện nay là Luật Lâm nghiệp năm 2017 và các nghị định liên quan quy định phân khu bảo vệ nghiêm ngặt phải duy trì cấu trúc rừng tự nhiên, bảo đảm sự phát triển tự nhiên của rừng và hạn chế các tác động. Các hoạt động chủ yếu được thực hiện là bảo vệ rừng và phòng cháy, chữa cháy rừng, nên việc triển khai các giải pháp phục hồi rừng gặp nhiều khó khăn.
Chỉ đạo của Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau
Trước tình hình trên, Chủ tịch UBND tỉnh Cà Mau đã chỉ đạo Vườn quốc gia U Minh Hạ và các đơn vị liên quan chủ động phối hợp với các viện, trường nghiên cứu chuyên sâu, đề xuất các giải pháp lâu dài nhằm bảo đảm hệ sinh thái rừng sinh trưởng, phát triển bền vững. Vườn quốc gia U Minh Hạ cũng đề xuất cơ quan có thẩm quyền xem xét cho phép mời các nhà khoa học, chuyên gia đầu ngành tổ chức hội thảo nghiên cứu, đánh giá nguyên nhân suy thoái rừng để làm cơ sở xây dựng các giải pháp lâm sinh phù hợp.
