Dự thảo Nghị định hàng không mới: Tăng cường bảo vệ quyền lợi hành khách
Dự thảo Nghị định về Vận tải hàng không đang được Bộ Xây dựng lấy ý kiến đã đề xuất nhiều quy định mới so với hiện hành, theo hướng tăng nghĩa vụ và trách nhiệm của các hãng hàng không, đồng thời bảo đảm quyền lợi tốt hơn cho hành khách. Một trong những điểm nổi bật là đề xuất cho phép hành khách có quyền yêu cầu hoàn vé khi chuyến bay chậm từ 3 giờ trở lên.
Quy định chi tiết về chậm chuyến và nghĩa vụ của hãng bay
Theo dự thảo, một chuyến bay được xác định là chậm khi thời gian khởi hành thực tế muộn hơn 15 phút so với lịch bay căn cứ. Lịch bay căn cứ được định nghĩa là lịch bay công bố của hãng hàng không để đặt chỗ và bán vé, với phiên bản cập nhật đến 15 giờ (giờ Hà Nội) của ngày hôm trước ngày khai thác. Thay đổi này từ 22 giờ thành 15 giờ nhằm giúp các hãng tăng cường công tác xây dựng lịch bay và bố trí đội máy bay, đồng thời giúp hành khách sớm nắm bắt thông tin về tình hình chuyến bay.
Khi dự kiến chuyến bay bị chậm, hãng hàng không phải thực hiện các nghĩa vụ sau:
- Thông báo kịp thời, xin lỗi hành khách và nêu rõ lý do chậm chuyến.
- Cập nhật thời gian khởi hành mới trên màn hình hiển thị tại sân bay với tần suất ít nhất 30 phút một lần.
Đối với các mức chậm chuyến cụ thể, dự thảo quy định:
- Chậm từ 2 giờ trở lên: Hãng hàng không phải phục vụ ăn, uống hoặc phát voucher có giá trị tương đương, đồng thời xem xét chuyển đổi thời gian bay miễn phí theo yêu cầu của hành khách.
- Chậm từ 3 giờ trở lên: Hành khách có quyền yêu cầu hoàn toàn bộ tiền vé hoặc phần vé chưa sử dụng nếu không đồng ý với các phương án đổi hành trình, đổi giờ bay hoặc chuyển sang chuyến khác.
- Chậm từ 4 giờ trở lên: Hãng phải thực hiện nghĩa vụ bồi thường cho hành khách có vé hợp lệ và đã được xác nhận chỗ.
- Chậm từ 6 giờ trở lên trong khung giờ 7 giờ - 22 giờ: Ngoài hoàn vé và bồi thường, hãng phải bố trí nơi ở phù hợp hoặc giải pháp thay thế khác nếu được hành khách đồng ý.
Ý kiến từ các hãng hàng không và cơ quan quản lý
Trong quá trình xây dựng dự thảo, nhiều hãng hàng không đã đề xuất giữ nguyên quy định hiện hành. Cụ thể, họ muốn duy trì việc chỉ phục vụ uống khi chuyến bay chậm từ 2 giờ và phục vụ ăn khi chậm từ 3 giờ, thay vì cung cấp cả ăn và uống ngay từ mốc 2 giờ như dự thảo mới. Các hãng cho rằng thay đổi này sẽ làm tăng chi phí, đặc biệt ảnh hưởng đến các hãng hàng không tư nhân đang gặp khó khăn trong vận tải thương mại.
Ngoài ra, các hãng cũng đề nghị giữ nguyên quy định hoàn vé khi chuyến bay chậm từ 5 giờ trở lên, thay vì 3 giờ như dự thảo, vì lo ngại ảnh hưởng đến doanh thu trong bối cảnh ngành hàng không còn nhiều thách thức.
Tuy nhiên, theo Cục Hàng không Việt Nam, các đề xuất mới trong dự thảo nhằm mục đích nâng cao nghĩa vụ của hãng hàng không và bảo vệ quyền lợi của hành khách một cách hiệu quả hơn. Quy định này được kỳ vọng sẽ thúc đẩy các hãng cải thiện chất lượng công tác xây dựng lịch bay, bố trí đội máy bay hợp lý, từ đó hạn chế tình trạng chậm chuyến.
Bổ sung quy định về thay đổi lịch bay
Dự thảo cũng bổ sung quy định nghĩa vụ của hãng hàng không trong trường hợp thay đổi lịch bay. Trước thời điểm công bố lịch bay căn cứ (15 giờ ngày hôm trước), nếu hãng thay đổi giờ bay sớm hoặc muộn hơn 4 giờ so với thời gian ban đầu, họ phải hoàn vé hoặc hỗ trợ đổi hành trình, giờ khởi hành, hoặc chuyển sang chuyến khác trong vòng 72 giờ theo yêu cầu của hành khách.
Sau thời điểm công bố lịch bay căn cứ, hãng có nghĩa vụ tương tự như với trường hợp chậm chuyến. Nếu giờ khởi hành dự kiến thay đổi từ sớm 4 giờ đến muộn 15 phút, hãng sẽ thực hiện nghĩa vụ theo chính sách nội bộ của mình.
Theo Cục Hàng không Việt Nam, việc bổ sung quy định này nhằm nâng cao trách nhiệm của hãng hàng không, bảo vệ quyền lợi của hành khách khi hãng thay đổi lịch bay nhiều lần với thời gian khởi hành chênh lệch lớn so với lúc mua vé, gây ảnh hưởng đến kế hoạch cá nhân của hành khách.
