Chủ quán Thế Hào tại phường Tăng Nhơn Phú, TP.HCM, quyết định tăng giá bán ổ bánh mì từ 20.000 đồng lên 27.000 đồng nhằm bù đắp khoản phí chiết khấu cao mà các nền tảng giao đồ ăn thu. Động thái này khiến người tiêu dùng cuối phải gánh chịu chi phí tăng thêm.
Doanh thu 100 triệu, lãi vỏn vẹn 5 triệu đồng
Một đơn hàng trà tắc Thái xanh (có topping trân châu đen) được quán của Thế Hào bán với giá 47.000 đồng. Đơn hàng đặt qua Shopee Food bị lấy phí chiết khấu 13.419 đồng (tương ứng 28,55%). Sau khi trừ tiếp thuế khấu trừ 2.115 đồng, doanh thu thực nhận của quán chỉ còn 31.467 đồng.
Ở một đơn hàng khác, quán được khách đặt 18 món đồ ăn, uống với tổng giá trị 754.000 đồng. Nền tảng thu 28,55%, tương đương 215.267 đồng. Sau khi trừ thuế chiết khấu, thực thu của quán chỉ là 504.803 đồng.
Hộ kinh doanh của Hào mới khai trương hồi tháng 4/2026, đạt doanh thu khoảng 100 triệu đồng mỗi tháng nhưng lợi nhuận chỉ vỏn vẹn 5 triệu đồng. Bên cạnh chi phí thuê mặt bằng và trả lương nhân viên, Hào cho biết mức chiết khấu quá cao của nền tảng khiến việc kinh doanh gần như không có lời.
Thị trường F&B khó khăn, nhiều cửa hàng đóng cửa
Theo số liệu của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), trong 6 tháng đầu năm 2026, riêng lĩnh vực dịch vụ lưu trú và ăn uống, số doanh nghiệp giải thể là 1.139, tăng 81,9% so với cùng kỳ. Trong khi đó, số doanh nghiệp thành lập mới là 4.958, tăng 57,3%.
Báo cáo Thị trường kinh doanh ẩm thực Việt Nam năm 2025 của iPos chỉ ra, năm 2025 ngành F&B chuyển từ tăng trưởng phục hồi sang trạng thái ổn định và chậm lại. Tổng số cửa hàng chỉ đạt khoảng 329.500, tăng 2% so với năm 2024, thấp hơn nhiều so với mức tăng 4,9% và 3,1% của năm 2022 và 2023. Trong nửa đầu năm 2025, hơn 50.000 cửa hàng F&B đã đóng cửa, khiến tổng số cửa hàng giảm xuống còn khoảng 299.900 vào cuối quý II, giảm 7,11% so với năm 2024.
Thị trường giao đồ ăn trực tuyến tăng trưởng
Đối lập với lợi nhuận teo tóp của nhiều cửa hàng, thị trường giao đồ ăn trực tuyến lại tăng trưởng mạnh. Báo cáo từ Momentum Works (Singapore) cho thấy, trong năm 2025, người Việt chi 2,1 tỷ USD để đặt món ăn trên 3 nền tảng: Shopee Food, GrabFood và beFood với thị phần lần lượt là 48% - 48% - 4%. So với năm 2024, quy mô thị trường tăng 19%.
Chi phí kênh Food App lên tới 25-30%
Ông Đỗ Duy Thanh, Giám đốc Công ty Tư vấn FnB Director và Sáng lập Horeca Business School, phân tích: Khi nhìn vào hiệu quả của Food App, không thể chỉ nhìn ở góc độ có thêm đơn hàng. Với phần lớn quán ăn nhỏ, bài toán quan trọng hơn là chi phí bán hàng thực tế trên mỗi đơn hàng. Ngoài mức chiết khấu cho nền tảng, nhiều hộ kinh doanh còn phải tính thêm khoản thuế sàn tạm thu, khấu trừ và nộp thay, phổ biến khoảng 4,5% trên mỗi giao dịch. Tổng chi phí trực tiếp cho một đơn hàng trên Food App có thể lên tới 25-30%, chưa bao gồm ngân sách ưu đãi, voucher, freeship hoặc chi phí quảng cáo.
"Nếu tiếp tục gánh thêm 25–30% chi phí kênh bán, thậm chí cao hơn khi có khuyến mãi và quảng cáo, rất nhiều đơn hàng Food App nhìn thì có doanh thu nhưng thực tế lại không tạo ra lợi nhuận đáng kể", ông Thanh nói.
Chủ quán tính tăng giá, khách hàng gánh chịu
Trước tình hình này, Hào cho biết sẽ nâng giá bán các món ăn, uống để bù đắp chiết khấu. "Trước mắt, tôi sẽ tăng giá một ổ bánh mỳ từ 20.000 đồng lên 27.000 đồng chứ không để mất tiền như thế này", anh tính toán. Việc tăng giá tới 35% mà không thay đổi thành phần khiến người tiêu dùng cuối phải gánh chịu. Nếu khách không hài lòng, họ sẽ tìm lựa chọn khác, khiến hoạt động kinh doanh càng khó khăn.
Ông Đỗ Duy Thanh cho rằng, đây là lúc các chủ quán cần tính lại chiến lược. Food App vẫn có giá trị, nhưng không phải mô hình nào cũng phù hợp. Với những quán có biên lợi nhuận thấp, giá bán khó tăng, việc chạy theo doanh thu trên ứng dụng có thể dẫn đến bẫy "bán nhiều nhưng không lời".
"Nếu mỗi đơn hàng không được tính đúng giá vốn, chiết khấu, thuế, bao bì, nhân công và chi phí khuyến mãi, thì rất dễ nhầm lẫn giữa tăng trưởng doanh thu và tăng trưởng hiệu quả kinh doanh", ông Thanh chỉ ra.
