Ngày 2.8, Ban Chỉ huy quân sự xã Trà My (thuộc Bộ Chỉ huy quân sự thành phố Đà Nẵng) cho biết, trong quá trình khai quật phần mộ liệt sĩ để lấy mẫu sinh phẩm phục vụ xét nghiệm ADN tại Nghĩa trang liệt sĩ Bắc Trà My, lực lượng chức năng đã phát hiện một tấm bia tự khắc bằng nhôm cùng hai di vật khác có thể giúp xác minh danh tính liệt sĩ.
Theo thông tin ban đầu, phần mộ được khai quật nằm tại lô A, hàng AXV, số thứ tự 3 của nghĩa trang. Đây là một trong những ngôi mộ nằm trong danh sách cần thu thập mẫu sinh phẩm để phục vụ công tác giám định ADN, đối chiếu với thân nhân đang đăng ký tìm kiếm.
Chi tiết các di vật tìm thấy trong mộ
Qua quá trình khai quật, lực lượng chức năng tìm thấy hai di vật lưu giữ trong phần mộ gồm: một chiếc thắt lưng da màu nâu, trên mặt thắt lưng đã bị rỉ sét, và một nắp bật lửa bằng nhôm. Những di vật này thường được các chiến sĩ mang theo bên người và trở thành nhân chứng quan trọng trong việc xác định danh tính khi không có giấy tờ tùy thân.
Đáng chú ý nhất là tấm bia tự khắc bằng nhôm được chôn kèm trong mộ, trên bia ghi rõ: “Liệt sĩ: NG T TRO; sinh năm: 1949; HS 18-4-76; X-HONG PHONG; H-CHUONG MY; HA TAY”. Dòng chữ được khắc thủ công, có thể được tạo ra từ chính đồng đội hoặc người dân trong quá trình chôn cất ban đầu để lưu giữ thông tin cho thân nhân sau này.
Thông tin trên bia nhôm đang được xác minh
Hiện nay, các thông tin ghi trên tấm bia nhôm đang được cơ quan chức năng tiếp tục nghiên cứu, đối chiếu, xác minh nhằm làm rõ danh tính liệt sĩ. Cụm từ “HA TAY” được cho là địa danh Hà Tây cũ (nay thuộc Hà Nội), trong khi “X-HONG PHONG” và “H-CHUONG MY” có thể là tên xã và huyện – những chi tiết quan trọng để thu hẹp phạm vi tìm kiếm thân nhân.
Ban Chỉ huy quân sự xã Trà My đánh giá, việc tìm thấy tấm bia nhôm là một thuận lợi lớn, bởi nhiều ngôi mộ liệt sĩ hiện nay chỉ còn hài cốt hoặc các di vật đơn lẻ mà không có thông tin nhận dạng trực tiếp. Nhờ dữ liệu này, các cơ quan chức năng có thể phối hợp với hệ thống dữ liệu liệt sĩ và thân nhân liệt sĩ để tiến hành đối chiếu nhanh hơn.
Kêu gọi cộng đồng cung cấp thông tin
Để góp phần sớm xác minh danh tính liệt sĩ, Ban Chỉ huy quân sự xã Trà My đề nghị các cơ quan, đơn vị, tổ chức và người dân, đặc biệt là thân nhân các liệt sĩ, nếu có thông tin liên quan đến liệt sĩ vừa nêu thì vui lòng chia sẻ và cung cấp cho Ban Chỉ huy quân sự xã Trà My hoặc cơ quan quân sự địa phương.
Theo Ban Chỉ huy quân sự xã Trà My, mọi thông tin do các cơ quan, đơn vị và người dân cung cấp đều có ý nghĩa quan trọng đối với công tác tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính liệt sĩ bằng phương pháp giám định ADN. Sự chung tay của cộng đồng sẽ giúp rút ngắn thời gian xác minh và mang lại câu trả lời cho những gia đình đã chờ đợi hàng chục năm.
Đạo lý uống nước nhớ nguồn
Việc xác định danh tính các liệt sĩ không chỉ góp phần giúp những người con đã hy sinh được trở về với quê hương, gia đình mà còn thể hiện đạo lý “Uống nước nhớ nguồn”, “Đền ơn đáp nghĩa” của dân tộc. Trong bối cảnh nhiều phần mộ liệt sĩ vẫn chưa xác định được thông tin, những phát hiện như tấm bia nhôm này mở ra hy vọng lớn cho thân nhân các liệt sĩ đang ngày đêm mong mỏi.
Nghĩa trang liệt sĩ Bắc Trà My là nơi yên nghỉ của nhiều liệt sĩ từ các cuộc kháng chiến. Công tác khai quật, lấy mẫu sinh phẩm tại đây nằm trong chương trình tổng thể nhằm xác định danh tính hài cốt liệt sĩ còn thiếu thông tin bằng công nghệ ADN, thể hiện trách nhiệm và lòng tri ân sâu sắc của Đảng, Nhà nước và nhân dân đối với những cống hiến, hy sinh của các anh hùng liệt sĩ.
