Hành Trình Gian Nan Đưa Điện Về Các Bản Làng Vùng Sâu Quảng Trị
Trường Sơn những ngày giữa tháng 12 năm 2025 hiện lên với vẻ dữ dội, không còn sự hiền hòa thường thấy. Mưa dầm dai dẳng kết hợp với gió lạnh quất mạnh vào những vách núi dựng đứng, trong khi sương mù giăng kín các lối mòn xuyên rừng. Tại nơi đây, nhiều bản làng như xã Thượng Trạch, xã Trường Sơn đã phải sống trong cảnh "3 không" suốt nhiều năm liền: không điện, không đường, không sóng viễn thông. Đối với người dân vùng lõm giữa đại ngàn Trường Sơn, ánh sáng từ lưới điện quốc gia dường như là một giấc mơ kéo dài qua nhiều thế hệ, một khát khao cháy bỏng chưa từng được thực hiện.
Thách Thức Từ Địa Hình Hiểm Trở Và Những Con Số Đầu Tư Khổng Lồ
Toàn tỉnh Quảng Trị hiện vẫn còn 17 thôn, bản được xếp vào diện lõm sóng và lõm điện, nằm sâu trong vùng lõi rừng Trường Sơn. Những điểm dân cư này cách xa lưới điện trung áp hiện hữu từ 6 km đến gần 20 km, với các cái tên như A Ky, Cu Tồn, Troi, Rìn Rìn, Hôi Rấy, Nước Đắng, Đoòng, Dốc Mây... xuất hiện trên bản đồ như những dấu chấm nhỏ bé, cô lập. Để chạm tới được những nơi này, đó là cả một hành trình gian nan đầy thử thách, đòi hỏi sự kiên trì và quyết tâm lớn lao.
Lấy ví dụ tại bản Dốc Mây thuộc xã Trường Sơn, trung tâm bản cách lưới điện trung áp gần 20 km. Ở đây hoàn toàn không có đường cho xe cơ giới lưu thông, lối vào duy nhất là những con đường mòn nhỏ hẹp, đòi hỏi phải lội qua nhiều khe suối, thậm chí có đoạn chỉ có thể di chuyển bằng thuyền độc mộc. Địa hình hiểm trở đến mức phương án kéo điện lưới dài hạn chưa thể khả thi trong thời điểm hiện tại. Trước tình hình đó, Công ty điện lực Quảng Trị buộc phải lựa chọn giải pháp khó khăn hơn: cấp điện tạm thời bằng máy phát kết hợp với việc kéo lưới hạ áp để đáp ứng nhu cầu cấp bách của người dân.
Những ngày giữa tháng 12 năm 2025, cán bộ và công nhân ngành điện đã làm việc không ngừng nghỉ với phương châm "3 ca, 4 kíp", tranh thủ từng giờ khi trời tạnh mưa. Xe tải phải buộc thêm xích vào lốp để có thể vượt qua các con suối chảy xiết. Nhiều đoạn đường hoàn toàn không thể đi được, buộc phải huy động máy móc để đào đá, mở lối mới. Tại một số khu vực, công nhân thậm chí phải chia nhỏ vật tư, gùi từng cuộn dây điện, từng cột điện xuyên qua rừng sâu bằng chính sức lực của mình.
Những Câu Chuyện Cảm Động Về Sự Hy Sinh Thầm Lặng
Ông Lê Văn Thìn, Tổ quản lý điện Tây Bố Trạch, chia sẻ: "Đường không có, nên anh em chủ yếu phải gùi, vác thiết bị. Cột điện, dây dẫn, đồng hồ, máy phát…, tất cả đều phải đưa bằng sức người". Những câu chuyện tương tự lặp lại ở nhiều bản làng khác nhau, với nhiều đội thi công khác nhau, tất cả đều chung một mục tiêu cao cả: mang ánh sáng về cho đồng bào vùng cao.
Đội quản lý điện Bố Trạch được giao phụ trách 7 bản nằm biệt lập giữa rừng nguyên sinh thuộc vùng lõi Vườn quốc gia Phong Nha - Kẻ Bàng, trong tổng số 17 bản thuộc phương án cấp điện lần này cho toàn tỉnh Quảng Trị. Trong đó, chỉ có 3 bản đủ điều kiện để kéo điện lưới, 4 bản còn lại buộc phải sử dụng giải pháp cấp điện bằng máy phát kết hợp với đường dây hạ áp tạm thời. Anh Nguyễn Duy Tuyến, Đội phó Đội quản lý điện Bố Trạch, khẳng định: "Với địa hình rừng núi ở xã Thượng Trạch thì việc vận chuyển vật tư vô cùng vất vả, nhưng đây là nhiệm vụ chính trị quan trọng. Anh em đều quyết tâm hoàn thành đúng tiến độ".
Tại nhiều bản làng, công nhân phải đi bộ hơn 10 km xuyên rừng, có đoạn phải đi thuyền hoặc lội nước suối dâng cao. Vật tư được chia nhỏ và gùi từng chuyến một cách cẩn thận. Khi ánh mắt chờ đợi, khát khao của bà con hiện ra ở cuối con dốc, mọi mệt nhọc dường như được xoa dịu hoàn toàn. Anh Lê Đức Ngọc, công nhân Đội quản lý điện Đồng Hới, xúc động chia sẻ: "Đến lúc máy phát chạy thử, bóng điện sáng trong nhà, cả đội đều thấy bao vất vả được đền đáp".
Hơn 7 tỉ đồng đã được đầu tư cho chương trình cấp điện đặc biệt này, chưa kể đến chi phí vận hành máy phát ước tính lên đến gần 12 tỉ đồng mỗi năm. Những con số tưởng chừng khô khan ấy, khi được đặt trong bối cảnh giữa đại ngàn Trường Sơn, mới thực sự cho thấy hết giá trị của từng mét dây điện được kéo qua rừng sâu, từng giọt mồ hôi của người thợ điện đổ xuống.
Đêm Đầu Tiên Có Điện: Niềm Vui Và Hy Vọng Mới
Đêm đầu tiên có điện tại bản Dốc Mây, mưa rừng vẫn rơi không ngớt, cái lạnh len lỏi qua từng vách nhà sàn. Tuy nhiên, trong nhà văn hóa bản, tất cả 26 hộ dân đều tập trung đông đủ, không một ai chịu đi ngủ. Bóng điện hạ áp bật sáng, thứ ánh sáng trắng, đều đặn lần đầu tiên hiện diện giữa đại ngàn. Người già ngồi lặng lẽ nhìn ánh đèn với đôi mắt đầy xúc động, trong khi trẻ nhỏ chạy vòng quanh, ánh mắt lấp lánh như chính những bóng điện trên trần nhà.
Đối với người dân nơi đây, điện không chỉ đơn thuần để thắp sáng. Điện còn mang ý nghĩa to lớn hơn: có ánh sáng để học bài, không còn phải phụ thuộc vào đèn dầu; để nghe tin tức cập nhật từ thế giới bên ngoài; để chiếc điện thoại bắt sóng ổn định hơn; để trạm BTS có thể hoạt động; và quan trọng nhất, để bản làng không còn bị bỏ quên giữa rừng sâu.
Không chỉ dừng lại ở việc kéo điện, ngành điện còn tổ chức lắp đặt hệ thống điện gia dụng, hướng dẫn người dân sử dụng điện an toàn và tiết kiệm, đồng thời hỗ trợ vận hành máy phát 24/24 giờ. Công nhân kiểm tra kỹ lưỡng từng mối nối, từng công tắc, đảm bảo mỗi nóc nhà sàn đều được thắp sáng một cách an toàn tuyệt đối.
Đêm xuống sâu giữa lòng Trường Sơn, khi ánh điện đã ổn định, những người thợ điện vẫn chưa chịu rời bản. Họ tiếp tục kiểm tra lần cuối lưới điện, lắng nghe tiếng máy phát chạy đều đặn, để chắc chắn rằng ánh sáng sẽ không vụt tắt giữa đêm lạnh giá, để niềm vui của bà con được trọn vẹn.
Lễ Khánh Thành Và Cam Kết Dài Hạn Cho Tương Lai
Ngày 15 tháng 12, tại bản Rìn Rìn thuộc xã Trường Sơn, lễ khánh thành công trình cấp điện cho các thôn, bản lõm sóng, lõm điện đã được tổ chức long trọng. Sự kiện này đánh dấu thời khắc lịch sử khi Quảng Trị hoàn thành mục tiêu 100% thôn, bản có điện - một cột mốc mang ý nghĩa không chỉ về mặt hạ tầng mà còn thể hiện sự công bằng trong việc thụ hưởng thành quả phát triển của đất nước.
Ông Hồ Văn Dương, người dân bản Rìn Rìn, xúc động nói: "Nhà nước quan tâm bà con vùng sâu, vùng xa, chúng tôi rất cảm ơn. Có điện, có ánh sáng rất vui, rất ấm áp…". Ánh mắt ông không giấu được niềm hạnh phúc và biết ơn sâu sắc.
Nhân dịp này, Công ty điện lực Quảng Trị đã trích hơn 650 triệu đồng từ Quỹ phúc lợi để hỗ trợ dây dẫn, bóng đèn, bảng điện cho từng hộ gia đình, giúp bà con nhanh chóng sử dụng điện an toàn. Mỗi hộ dân tại bản Rìn Rìn còn nhận được một phần quà trị giá 500.000 đồng, tuy "nhỏ" về giá trị vật chất nhưng lại "lớn" về nghĩa tình, thể hiện sự quan tâm sâu sắc của cộng đồng.
Chia sẻ về hành trình đầy gian nan đưa điện vào vùng lõm, ông Hoàng Hiếu Trung, Giám đốc Công ty điện lực Quảng Trị, khẳng định mạnh mẽ rằng điện là nhu cầu thiết yếu, là điều kiện tiên quyết để đồng bào hòa nhập với đời sống số hiện đại. Ông nhấn mạnh: "Dù phải vận chuyển vật tư bằng xe máy, đi bộ hàng chục cây số hay vượt suối bằng thuyền, đây vẫn là trách nhiệm xã hội và cam kết của ngành điện đối với đồng bào vùng cao".
Theo ông Trung, trong thời gian tới, những nơi đủ điều kiện sẽ tiếp tục được đầu tư điện lưới ổn định. Đối với những khu vực còn khó khăn, sẽ được xây dựng hệ thống điện mặt trời kết hợp pin lưu trữ và máy phát, nhằm nâng cao chất lượng và tính ổn định của nguồn điện, đảm bảo cuộc sống ngày càng tốt đẹp hơn cho người dân.
Giữa đại ngàn Trường Sơn hùng vĩ, ánh sáng giờ đây không còn là điều xa xỉ. Những sợi dây cáp điện lặng lẽ vắt qua rừng sâu đã nối các bản làng với thế giới bên ngoài, thu hẹp khoảng cách giữa vùng lõm và miền xuôi. Và trong ánh đèn đầu bản ấm áp, mồ hôi của người thợ điện dường như vẫn còn ở lại, như một phần ký ức đẹp đẽ và ấm áp của núi rừng, minh chứng cho tinh thần không bỏ lại ai phía sau.
