Ông Trump sẵn sàng kết thúc chiến dịch Iran dù eo biển Hormuz vẫn bị phong tỏa
Theo báo cáo từ The Wall Street Journal vào ngày 31 tháng 3, Tổng thống Mỹ Donald Trump đã có cuộc trao đổi với các trợ lý cấp cao, bày tỏ sự sẵn sàng chấm dứt chiến dịch quân sự chống lại Iran ngay cả trong tình huống eo biển Hormuz vẫn tiếp tục bị phong tỏa. Quyết định này, nếu được thực hiện, nhiều khả năng sẽ để mặc Tehran duy trì quyền kiểm soát đối với tuyến đường biển huyết mạch này, đồng thời đẩy bài toán mở cửa eo biển sang một thời điểm khác trong tương lai.
Chiến lược thay đổi: Ưu tiên mục tiêu cốt lõi
Tờ báo uy tín này dẫn nguồn từ các quan chức thạo tin cho biết, ông Trump cùng nhóm trợ lý đánh giá rằng việc triển khai các chiến dịch quân sự nhằm mở cửa eo biển Hormuz có thể kéo dài cuộc xung đột vượt quá dự kiến ban đầu, vốn được đặt mục tiêu trong khoảng 4 đến 6 tuần. Thay vào đó, Washington đã quyết định chuyển hướng chiến lược, ưu tiên đạt được các mục tiêu cốt lõi trước mắt.
Các mục tiêu này bao gồm làm suy yếu đáng kể lực lượng hải quân và kho tên lửa của Iran, sau đó giảm dần cường độ giao tranh. Kế hoạch của Mỹ là sử dụng áp lực ngoại giao để buộc Tehran tự nguyện khôi phục tự do thương mại qua eo biển. Trong trường hợp nỗ lực ngoại giao thất bại, Washington sẽ thúc giục các đồng minh châu Âu và vùng Vịnh đi đầu trong những chiến dịch nhằm mở lại tuyến đường biển quan trọng này.
Những thông điệp mâu thuẫn từ Nhà Trắng
Trong tháng qua, Tổng thống Trump đã đưa ra những thông điệp khá mâu thuẫn về vấn đề này. Có thời điểm, ông thẳng thừng đe dọa sẽ ném bom các cơ sở hạ tầng dân sự và trung tâm dầu mỏ Kharg của Iran nếu nước này không chịu mở cửa eo biển Hormuz. Tuy nhiên, ở một diễn biến khác, người đứng đầu Nhà Trắng lại có lúc hạ thấp tầm quan trọng của eo biển này đối với nước Mỹ, cho rằng đây chủ yếu là vấn đề mà các quốc gia khác phải tự giải quyết.
Bà Suzanne Maloney, một chuyên gia kỳ cựu tại Viện nghiên cứu Brookings của Mỹ, đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ kế hoạch này. Bà coi việc chấm dứt chiến dịch quân sự trước khi eo biển Hormuz được mở cửa trở lại là một hành động "vô trách nhiệm đến khó tin". Bà nhấn mạnh rằng nước Mỹ không thể nào miễn nhiễm trước những thiệt hại kinh tế toàn cầu nếu tình trạng phong tỏa kéo dài.
Tác động kinh tế toàn cầu và lo ngại từ giới phân tích
Mặc dù chính quyền của Tổng thống Trump đã phần nào lường trước kịch bản eo biển Hormuz bị đóng cửa, nhưng những hành động cụ thể của Iran như rải thủy lôi và đe dọa trực tiếp các tàu chở dầu đã khiến hoạt động giao thương qua khu vực này gần như rơi vào tình trạng tê liệt hoàn toàn. Sự tắc nghẽn nghiêm trọng này đã đẩy giá dầu thô tại thị trường Mỹ vượt qua mốc 100 USD/thùng, lần đầu tiên kể từ năm 2022.
Giới phân tích kinh tế và năng lượng tỏ ra đặc biệt lo ngại, cảnh báo rằng con số này thậm chí có thể chạm ngưỡng 200 USD/thùng nếu căng thẳng leo thang hoặc kéo dài. Hơn nữa, sự gián đoạn kéo dài tại eo biển Hormuz - nơi chiếm tới 20% lượng dầu mỏ toàn cầu - không chỉ ảnh hưởng đến ngành năng lượng mà còn tác động tiêu cực đến nhiều ngành nghề khác do chuỗi cung ứng bị đứt gãy.
Trong một tuyên bố vào ngày 30 tháng 3, Bộ trưởng Tài chính Mỹ Scott Bessent vẫn cố gắng trấn an thị trường. Ông nhận định rằng thị trường năng lượng toàn cầu hiện vẫn đang được cung cấp tương đối tốt và quyền tự do hàng hải tại Hormuz sẽ dần được khôi phục trong tương lai, thông qua các hoạt động của đội tàu hộ tống của Mỹ hoặc của một lực lượng đa quốc gia.
