Ông Trump Dọa 'San Phẳng' Iran Trước Vòng Đàm Phán Quan Trọng
Tổng thống Mỹ Donald Trump vừa công bố phái đoàn Mỹ sẽ tới Pakistan vào ngày 20/04 để tiến hành vòng đàm phán thứ hai với Iran, đồng thời đưa ra lời đe dọa mạnh mẽ. Ông cảnh báo rằng nếu Tehran từ chối thỏa thuận, Mỹ sẽ hủy diệt mọi nhà máy điện và cây cầu tại Iran, một tuyên bố làm dấy lên căng thẳng leo thang trong bối cảnh lệnh ngừng bắn tạm thời sắp hết hiệu lực.
Hai Bên Cáo Buộc Lẫn Nhau Vi Phạm Thỏa Thuận
Sau khi vòng đàm phán đầu tiên do Phó Tổng thống JD Vance dẫn đầu kết thúc mà không đạt được tiến triển, chính quyền Trump tiếp tục đặt cược vào vai trò trung gian của Pakistan. Mặc dù danh tính cụ thể của phái đoàn lần này chưa được tiết lộ, mục tiêu chính là buộc Iran chấp nhận các điều khoản về chương trình hạt nhân và an ninh hàng hải trước khi lệnh ngừng bắn chính thức kết thúc vào thứ Tư, 22/04.
Tổng thống Trump khẳng định lệnh ngừng bắn hai tuần đã bị Iran vi phạm nghiêm trọng khi nổ súng vào các tàu tại eo biển Hormuz vào thứ Bảy vừa qua. Ông nhấn mạnh: "Chúng tôi đang đưa ra một thỏa thuận rất công bằng và hợp lý, và tôi hy vọng họ sẽ chấp nhận. Nếu họ không làm vậy, Mỹ sẽ đánh sập mọi nhà máy điện và mọi cây cầu tại Iran".
Ngay lập tức, Bộ Ngoại giao Iran đã lên tiếng phản pháo, khẳng định lệnh phong tỏa hải quân mà Mỹ đang thực thi là hành vi vi phạm trực tiếp các thỏa thuận ngừng bắn do Pakistan làm trung gian. Phát ngôn viên Esmaeil Baqaei tuyên bố: "Iran coi việc chặn các cảng biển là bất hợp pháp và là hành động tội ác", đồng thời cáo buộc Mỹ thực hiện "hình phạt tập thể" nhắm vào dân thường Iran, tương đương với tội ác chiến tranh.
Nội Bộ Iran Chia Rẽ Sâu Sắc
Cuộc đàm phán diễn ra trong bối cảnh chia rẽ nội bộ nghiêm trọng tại Iran. Ngoại trưởng Abbas Araghchi đang nỗ lực tìm kiếm giải pháp ngoại giao và đã tuyên bố mở cửa eo biển Hormuz. Tuy nhiên, Lực lượng Vệ binh Cách mạng (IRGC) - phe cứng rắn trong quân đội - đã phủ quyết bằng hành động nổ súng thực tế, trực tiếp thách thức các nỗ lực hòa hoãn.
Bộ Chiến Tranh Mỹ xác nhận đã hoàn tất danh sách các mục tiêu hạ tầng dân sự trọng yếu bên trong Iran. Các phương án tấn công đã được phê duyệt và sẵn sàng thực hiện ngay khi thời hạn ngừng bắn kết thúc vào thứ Tư tới, nếu vòng đàm phán tại Islamabad không mang lại đột phá.
Ba Nút Thắt Lớn Cản Trở Tiến Trình Hòa Bình
Pakistan hiện đối mặt với áp lực khổng lồ trong việc dung hòa lập trường "tối đa hóa yêu sách" của Washington và yêu cầu về "quyền hạt nhân" của Tehran. Sự bất nhất trong chuỗi mệnh lệnh tại Iran đang là rào cản lớn nhất đối với bất kỳ thỏa thuận hòa bình nào trong 72 giờ tới.
- Số phận kho dự trữ uranium của Iran: Ông Trump gợi ý rằng Iran đã đồng ý chuyển kho uranium làm giàu ở mức độ cao sang Mỹ, nhưng khẳng định này nhanh chóng bị một quan chức cấp cao Iran bác bỏ, gọi là "điều kiện không thể chấp nhận". Iran hiện có khoảng 400 kg uranium làm giàu ở mức 60%, và một đề xuất đã được đưa ra bao gồm việc giải tỏa tài sản trị giá hơn 20 tỷ USD của Iran để đổi lấy việc bàn giao kho dự trữ này.
- Kiểm soát việc làm giàu uranium: Thời hạn của bất kỳ lệnh đình chỉ nào đối với chương trình làm giàu uranium của Iran vẫn là điểm gây tranh cãi. Quan chức Iran bác bỏ khẳng định của ông Trump rằng Tehran đồng ý dừng chương trình vô thời hạn, nói rằng Iran "sẽ không bao giờ chấp nhận" trở thành ngoại lệ của luật pháp quốc tế. Trong các cuộc đàm phán, Mỹ đề xuất tạm dừng 20 năm, trong khi Iran phản hồi với đề xuất 5 năm.
- Mở cửa lại eo biển Hormuz: Thế giới từng thở phào khi Iran thông báo mở cửa lại tuyến đường vận tải huyết mạch này sau gần hai tháng đóng cửa, nhưng tình hình chỉ diễn ra ngắn ngủi. Iran cho biết họ đang tái áp đặt các biện pháp hạn chế nghiêm ngặt để đáp trả việc ông Trump tuyên bố lệnh phong tỏa của Mỹ sẽ tiếp tục cho đến khi đạt được thỏa thuận. Kể từ đó, hai con tàu đã báo cáo bị tấn công khi cố gắng đi qua eo biển.
Bộ trưởng Chiến Tranh Mỹ Pete Hegseth khẳng định lực lượng Mỹ sẵn sàng tấn công Iran nếu có lệnh, đồng thời nhấn mạnh lệnh phong tỏa chỉ là ví dụ "lịch sự" cho thấy tiềm năng quân sự của Mỹ. Trong khi đó, các đợt tấn công của Israel vào Lebanon có nguy cơ đẩy thỏa thuận ngừng bắn mong manh giữa Mỹ và Iran tan vỡ, làm phức tạp thêm tình hình.
