Nhà Trắng khẳng định đàm phán hòa bình với Iran đạt tiến triển tích cực
Trong một cuộc họp báo diễn ra vào thứ Hai (ngày 30/3 giờ địa phương), Thư ký Báo chí Nhà Trắng Karoline Leavitt đã công bố thông tin quan trọng về tiến trình đàm phán với Iran. Bà nhấn mạnh rằng, bất chấp những tuyên bố công khai từ chính quyền Iran và các thông tin sai lệch lan truyền, các cuộc thảo luận hòa bình vẫn đang tiếp tục và diễn ra một cách thuận lợi.
"Những gì được nói công khai rõ ràng rất khác với những gì họ trao đổi riêng với chúng tôi", bà Leavitt cho biết, đồng thời tiết lộ rằng Tổng thống Donald Trump đang quan tâm đến việc kêu gọi các quốc gia Ả Rập chi trả chi phí cho cuộc chiến với Iran. Tuy nhiên, bà không cung cấp thêm chi tiết và cho rằng ông Trump sẽ trực tiếp đề cập vấn đề này trong thời gian tới.
Đồng quan điểm từ Ngoại trưởng Marco Rubio
Nhận định của bà Leavitt về tiến trình đàm phán tương đồng với phát biểu trước đó của Ngoại trưởng Marco Rubio. Ông Rubio cho biết Mỹ đã nhận được những tín hiệu tích cực trong các trao đổi riêng với Iran, đồng thời chỉ ra sự tồn tại của những "rạn nứt" nội bộ trong Cộng hòa Hồi giáo Iran.
"Chúng tôi hy vọng điều đó sẽ xảy ra", ông Rubio nói trên chương trình "Nước Mỹ, chào buổi sáng" của ABC News, ám chỉ việc các nhân vật "có khả năng đưa ra quyết định" sẽ nắm quyền tại Tehran. Ông cũng khẳng định rằng có những người ở Iran đang trao đổi với Mỹ theo cách chưa từng có, cùng với một số đề xuất mà họ sẵn sàng thực hiện.
Tuy nhiên, ông Rubio không ngần ngại chỉ trích mạnh mẽ Iran, nhấn mạnh mục tiêu của cuộc chiến là chấm dứt năng lực phát triển vũ khí hạt nhân của nước này. Điều này trùng khớp với tuyên bố của Tổng thống Donald Trump rằng mục tiêu đã đạt được sau một cuộc tấn công năm ngoái. Trong khi đó, Iran tiếp tục phủ nhận việc theo đuổi vũ khí hạt nhân, và cơ quan giám sát hạt nhân của Liên Hợp Quốc cho biết chưa có dấu hiệu bom hạt nhân sắp được chế tạo.
Cảnh báo nghiêm khắc từ Tổng thống Donald Trump
Phát biểu của ông Rubio được đưa ra cùng ngày Tổng thống Donald Trump đưa ra cảnh báo nghiêm trọng trên mạng xã hội Truth Social. Ông Trump cho biết Mỹ đang tiến hành "các cuộc thảo luận nghiêm túc" với "một chính quyền hợp lý hơn" tại Tehran, và đã đạt được tiến triển lớn.
Tuy nhiên, ông cảnh báo: nếu thỏa thuận không sớm được ký kết và eo biển Hormuz không ngay lập tức được 'mở cửa trở lại', Mỹ sẽ kết thúc 'sự hiện diện' của mình tại Iran bằng cách phá hủy hoàn toàn tất cả các nhà máy điện, giếng dầu và đảo Kharg (có thể cả các nhà máy khử mặn). Những mục tiêu này được cho là đã được Mỹ chủ ý chưa 'đụng tới' trong các cuộc tấn công trước đó.
Vai trò then chốt của đảo Kharg trong nền kinh tế Iran
Đảo Kharg, nằm cách bờ biển Iran khoảng 24 km ở phía bắc Vịnh Ba Tư, đóng vai trò trung tâm then chốt đối với hoạt động xuất khẩu dầu và nền kinh tế của nước này. Bất kỳ cuộc tấn công nào nhằm vào hạ tầng năng lượng tại đây đều có thể gây ra những hệ lụy nghiêm trọng đối với thị trường dầu mỏ toàn cầu - vốn đang ở trạng thái căng thẳng.
- Khoảng 90% lượng dầu thô xuất khẩu của Iran được vận chuyển qua hòn đảo này, chủ yếu hướng tới Trung Quốc và các thị trường châu Á khác.
- Dù diện tích tương đối nhỏ (dài khoảng 8 km và rộng 4-5 km), đảo Kharg sở hữu hệ thống hạ tầng quy mô lớn, bao gồm các bể chứa, đường ống và các cảng bốc dỡ ngoài khơi.
- Các cảng tại đây có thể xử lý khoảng 1,3 - 1,6 triệu thùng dầu thô mỗi ngày, nhờ độ sâu tự nhiên cho phép các tàu chở dầu siêu lớn cập cảng.
Như vậy, tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran vẫn đang diễn ra với những tín hiệu tích cực từ các trao đổi riêng, nhưng cũng tiềm ẩn nguy cơ leo thang nếu không đạt được thỏa thuận trong thời gian sớm nhất.
