Căng Thẳng Bùng Nổ: Iran Nổ Súng Vào Tàu Chở Dầu Tại Eo Biển Hormuz
Tình hình tại eo biển Hormuz, tuyến đường thủy chiến lược toàn cầu, đang trở nên cực kỳ căng thẳng sau khi có thông tin về việc lực lượng vũ trang Iran nổ súng vào ít nhất một tàu chở dầu thương mại. Sự việc xảy ra khi các tàu này tìm cách đi qua eo biển, theo ba nguồn tin hàng hải uy tín chia sẻ với hãng thông tấn Reuters. Động thái này diễn ra trong bối cảnh Tehran tuyên bố áp đặt một quy chế hàng hải mới và đóng cửa eo biển để đáp trả các biện pháp phong tỏa của Mỹ.
Iran Công Bố Quy Chế Hàng Hải Mới, Siết Chặt Kiểm Soát
Chủ tịch Ủy ban An ninh Quốc gia Iran, Ibrahim Azizi, đã đưa ra tuyên bố chính thức về một quy chế hàng hải mới đối với eo biển Hormuz. Ông Azizi nhấn mạnh: "Đã đến lúc phải tuân thủ một quy chế hàng hải mới đối với eo biển Hormuz". Theo đó, việc lưu thông qua eo biển sẽ bị siết chặt với các điều kiện cụ thể:
- Chỉ những tàu thương mại được Hải quân Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) phê duyệt mới được phép đi qua.
- Các tàu phải di chuyển theo những tuyến đường được chỉ định sẵn.
- Bắt buộc nộp các khoản phí quá cảnh theo quy định mới của Iran.
Ông Azizi cũng cảnh báo trực tiếp: "Nếu Mỹ cố tình gây ra bất kỳ sự cản trở nào đối với các tàu của Iran, tình hình này có thể dễ dàng thay đổi". Bộ Chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya khẳng định thêm rằng chừng nào Mỹ chưa chấm dứt các biện pháp hạn chế đối với quyền tự do lưu thông của tàu bè Iran, trạng thái kiểm soát gắt gao tại eo biển Hormuz sẽ được duy trì và không có sự thỏa hiệp.
Iran Đóng Cửa Eo Biển Hormuz Để Đáp Trả Mỹ
Quân đoàn Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) tuyên bố quyền kiểm soát eo biển Hormuz đã "trở lại trạng thái trước đây" nhằm đáp trả việc Mỹ tiếp tục phong tỏa các cảng biển của nước này. Quyết định đảo ngược này diễn ra sau khi phía Mỹ xác nhận các biện pháp hạn chế vận tải đối với Iran vẫn được giữ nguyên. Người phát ngôn Bộ chỉ huy Trung tâm Khatam al-Anbiya cho biết eo biển Hormuz sẽ "trở lại trạng thái trước đó" với mức kiểm soát nghiêm ngặt, do Mỹ từ chối dỡ bỏ phong tỏa đối với các cảng của Iran.
Bộ tư lệnh quân sự của IRGC cáo buộc Mỹ đã "tiếp tục các hành vi cướp biển dưới danh nghĩa cái gọi là lệnh phong tỏa". Tuyên bố nêu rõ: "Chừng nào Mỹ chưa chấm dứt việc hạn chế hoàn toàn quyền tự do lưu thông của tàu Iran, tình hình tại eo biển Hormuz sẽ tiếp tục duy trì trạng thái kiểm soát nghiêm ngặt như trước". Hàng loạt tàu quân sự của Mỹ hiện diện trên vùng biển Iran, khiến tình hình càng thêm căng thẳng.
Diễn Biến Phức Tạp: Israel Tấn Công Lebanon, Đàm Phán Bế Tắc
Ngay sau khi Iran thông báo đóng cửa eo biển Hormuz, pháo binh Israel đã nã đạn vào các thị trấn Beit Leif, Qantara và Touline thuộc miền nam Lebanon. Xe ủi của Israel cũng tiếp tục các hoạt động phá dỡ và san phẳng nhà cửa tại nhiều khu vực trên khắp miền nam Lebanon. Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu tuyên bố quân đội sẽ không rút lui trong thời gian diễn ra lệnh ngừng bắn.
Trong khi đó, một nguồn tin ẩn danh của Iran tiết lộ với hãng thông tấn Tasnim rằng Tehran vẫn chưa chấp thuận thực hiện vòng đàm phán thứ hai với Washington do phía Mỹ đã đưa ra những yêu sách quá mức. Tehran cũng nêu rõ lập trường không muốn lãng phí thời gian vào các cuộc thương lượng kéo dài mà không mang lại kết quả thực chất.
Thứ trưởng Ngoại giao Iran Saeed Khatibzadeh khẳng định Tehran sẽ không bao giờ chấp nhận lệnh phong tỏa của Mỹ, tuyên bố: "Thời kỳ thực dân phải kết thúc", đồng thời nhấn mạnh Mỹ không thể áp đặt mệnh lệnh lên các quốc gia khác.
Bối Cảnh: Hormuz - Điểm Nghẽn Chiến Lược Trong Xung Đột Khu Vực
Từ góc độ chiến lược, Iran đang tận dụng "điểm nghẽn" Hormuz để tạo lợi thế trong bối cảnh xung đột khu vực và thị trường năng lượng toàn cầu. Đây được xem là công cụ ngoại giao quan trọng nhất của Iran trong bất kỳ cuộc đàm phán nào tiếp theo. Việc Iran đề cập đến phí cầu đường và phí quá cảnh không phải là một động thái đơn lẻ, mà phù hợp với định hướng về một "quy chế mới" đã được tân Lãnh đạo Tối cao đề cập trước đó.
Trước đó, Tổng thống Mỹ Donald Trump khẳng định Mỹ sẽ duy trì phong tỏa các cảng của Iran, bất chấp việc Tehran đã dỡ bỏ tình trạng đóng cửa trên thực tế đối với tuyến hàng hải chiến lược này. Điều này đã khiến Iran đe dọa sẽ đóng cửa eo biển trở lại, và đến thời điểm hiện tại, đe dọa đó đã trở thành sự thật. Lưu lượng qua tuyến đường thủy này, vốn tăng trở lại trong thời gian ngắn vào sáng nay, giờ đây lại bị đình trệ hoàn toàn.
