Dầu Nga - 'Phao cứu sinh' bất ngờ cho Philippines giữa khủng hoảng năng lượng
Trong bối cảnh tình trạng khẩn cấp năng lượng quốc gia được ban bố, Philippines đã tìm thấy một giải pháp bất ngờ từ Liên bang Nga. Dầu thô từ quốc gia này đang trở thành "phao cứu sinh" quan trọng, giúp đảm bảo nguồn cung nhiên liệu khi nguồn cung từ Trung Đông ngày càng bấp bênh do Eo biển Hormuz gần như bị đóng cửa hoàn toàn.
Chi tiết lô hàng dầu thô từ Nga
Theo thông tin từ tập đoàn năng lượng Petron của Philippines, lô hàng dầu thô đầu tiên từ Nga đã cập cảng vào tuần trước, được vận chuyển bằng tàu chở dầu Sara Sky. Con tàu này chở khoảng 700.000 thùng dầu thô từ tuyến đường ống Đông Siberia – Thái Bình Dương (ESPO) của Liên bang Nga. Tuyến đường ống ESPO được mô tả là "một thành tựu tiên phong trong ngành dầu khí", thiết kế để vận chuyển dầu từ Đông Siberia ra Thái Bình Dương, đảm bảo nguồn cung năng lượng ổn định cho khu vực châu Á - Thái Bình Dương.
Lô hàng này là một phần trong tổng số 2,48 triệu thùng dầu thô từ Nga mà chính quyền của Tổng thống Ferdinand Marcos Jr. đang tìm mua sau khi ban bố tình trạng khẩn cấp năng lượng vào ngày 24/3. Bộ trưởng Năng lượng Sharon Garin cho biết chính phủ đã đàm phán thành công để nhập về 1 triệu thùng dầu, đủ dùng trong một tuần, trong tổng số 2 triệu thùng cần thiết.
Nguyên nhân chuyển hướng sang nguồn cung Nga
Petron giải thích rằng họ buộc phải chuyển sang mua dầu từ Nga sau khi hai lô hàng dầu thô từ Trung Đông không thể đi qua Eo biển Hormuz. Sự kiện này xảy ra sau khi Mỹ và Israel tấn công Iran vào ngày 28/2, khiến lực lượng hải quân của Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) đóng cửa tuyến đường thủy chiến lược này. Lô hàng đầu tiên gồm 2 triệu thùng bị hủy ngay ngày 28/2, và lô thứ hai cũng gồm 2 triệu thùng bị hủy vào ngày 7/3.
Tổng giám đốc Petron, Lubin Nepomuceno, nhấn mạnh việc tìm nguồn cung thay thế "rất khó khăn", khi các nhà cung cấp đấu giá lượng hàng sẵn có, dẫn đến chi phí tăng cao. Ngoài ra, chi phí vận chuyển, phí nhập khẩu và bảo hiểm cũng tăng mạnh, làm trầm trọng thêm cuộc khủng hoảng.
Biện pháp cần thiết cho an ninh năng lượng quốc gia
Petron bảo vệ quyết định mua dầu Nga, dù từng chịu lệnh cấm vận của Mỹ (nay đã được nới lỏng), cho rằng đây là "biện pháp cần thiết" nhằm bảo vệ lợi ích doanh nghiệp và quan trọng hơn là an ninh năng lượng quốc gia. Tập đoàn này hiện chiếm khoảng 30% thị phần nhiên liệu của Philippines và vận hành nhà máy lọc dầu duy nhất tại Bataan.
Petron cảnh báo rằng nếu nhà máy lọc dầu tại Bataan phải dừng hoạt động, Philippines sẽ đối mặt với tình trạng thiếu nhiên liệu nghiêm trọng trên toàn quốc, với những hậu quả như:
- Giá nhiên liệu tăng vọt
- Người dân mua tích trữ gây khan hiếm
- Gián đoạn vận tải và hậu cần
- Hệ lụy kinh tế lớn, đặc biệt khi Philippines nhập khẩu tới 98% dầu thô từ Trung Đông
Hợp tác chặt chẽ với chính phủ và thách thức phía trước
Petron cho biết họ đã phối hợp chặt chẽ với Bộ Năng lượng và Bộ Tài chính Philippines trong thương vụ này. Ngân hàng Trung ương Philippines xác nhận không có quy định pháp luật nào cấm sử dụng ngoại tệ để thanh toán, và không có rào cản pháp lý trong nước đối với việc nhập khẩu dầu từ Nga.
Tuy nhiên, nếu khủng hoảng nguồn cung tiếp tục và không tìm được nguồn thay thế đủ, Petron có thể buộc phải tiếp tục mua dầu Nga để đảm bảo nguồn cung nhiên liệu quốc gia. Các công ty dầu khí khác tại Philippines cũng cảnh báo trước Thượng viện rằng lượng tồn kho của họ chỉ đủ dùng đến tháng 4, và chưa có gì đảm bảo sau đó khi các nước xuất khẩu dầu ưu tiên nhu cầu nội địa.
Tính đến ngày 20/3, dự trữ nhiên liệu của Philippines chỉ còn khoảng 45 ngày, giảm so với mức gần 2 tháng trước khi cuộc chiến giữa Mỹ - Israel và Iran nổ ra. Điều này làm nổi bật tính cấp thiết của việc tìm kiếm nguồn cung ổn định, với dầu Nga hiện đang đóng vai trò then chốt trong nỗ lực ngăn chặn một cuộc khủng hoảng năng lượng toàn diện.
