Theo thông tin từ Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN), tính đến cuối tháng 6/2023, cả nước đã có hơn 10.000 hệ thống điện mặt trời mái nhà được lắp đặt, với tổng công suất đạt khoảng 500 MWp. Đáng chú ý, nhiều hộ dân đã bắt đầu bán lượng điện dư thừa lên lưới điện quốc gia, mang lại nguồn thu nhập ổn định.
Số lượng hệ thống điện mặt trời mái nhà tăng mạnh
Ông Nguyễn Đức Ninh, Phó Tổng giám đốc EVN, cho biết: "Số lượng hệ thống điện mặt trời mái nhà đã tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái. Điều này cho thấy người dân ngày càng quan tâm đến năng lượng tái tạo và chính sách hỗ trợ của Nhà nước đã phát huy hiệu quả."
Các hệ thống điện mặt trời mái nhà được lắp đặt chủ yếu tại các tỉnh phía Nam như TP.HCM, Bình Dương, Đồng Nai, Long An... Nguyên nhân là do khu vực này có nhiều nắng, nhu cầu sử dụng điện cao và người dân có điều kiện kinh tế tốt hơn.
Cơ chế bán điện dư thừa
Theo Quyết định số 13/2020/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ, các hộ gia đình, cơ quan, doanh nghiệp lắp đặt điện mặt trời mái nhà được phép bán lượng điện dư thừa lên lưới điện quốc gia với giá 1.943 đồng/kWh (chưa bao gồm thuế GTGT). Đây là mức giá khuyến khích, giúp người dân có thêm thu nhập và nhanh chóng thu hồi vốn đầu tư.
Anh Trần Văn Hùng, một hộ dân tại huyện Hóc Môn, TP.HCM, chia sẻ: "Gia đình tôi lắp hệ thống điện mặt trời mái nhà công suất 5 kWp từ tháng 3/2023. Mỗi tháng, tôi bán điện dư khoảng 300-400 kWh, thu về hơn 700.000 đồng. Với số tiền này, tôi có thể trang trải một phần chi phí sinh hoạt."
Lợi ích kinh tế và môi trường
Việc lắp đặt điện mặt trời mái nhà không chỉ giúp người dân tiết kiệm tiền điện mà còn góp phần giảm phát thải khí nhà kính. Theo tính toán, mỗi kWp điện mặt trời mái nhà có thể giảm phát thải khoảng 1,2 tấn CO2 mỗi năm.
Ông Nguyễn Đức Ninh nhấn mạnh: "EVN khuyến khích người dân lắp đặt điện mặt trời mái nhà, vừa giảm áp lực lên lưới điện quốc gia, vừa bảo vệ môi trường. Chúng tôi sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế mua bán điện dư để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân."
Những thách thức cần giải quyết
Mặc dù đạt được nhiều kết quả tích cực, việc phát triển điện mặt trời mái nhà vẫn gặp một số khó khăn. Nhiều hộ dân còn e ngại về chi phí đầu tư ban đầu cao, thủ tục hành chính phức tạp, và chất lượng thiết bị chưa được kiểm soát chặt chẽ.
Để giải quyết vấn đề này, EVN đã phối hợp với các ngân hàng thương mại triển khai gói vay ưu đãi cho người dân lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Đồng thời, đơn vị này cũng đơn giản hóa thủ tục đăng ký và ký hợp đồng mua bán điện.
Triển vọng phát triển trong tương lai
Theo Quy hoạch điện VIII, đến năm 2030, tổng công suất điện mặt trời mái nhà dự kiến đạt 2.600 MW. Để đạt được mục tiêu này, cần có sự chung tay của cả cộng đồng và các chính sách hỗ trợ phù hợp từ Nhà nước.
Ông Nguyễn Đức Ninh khẳng định: "EVN sẽ tiếp tục đẩy mạnh tuyên truyền, hỗ trợ kỹ thuật và tạo điều kiện thuận lợi nhất để người dân lắp đặt điện mặt trời mái nhà. Chúng tôi tin rằng, với sự phát triển của công nghệ và nhận thức của người dân, điện mặt trời mái nhà sẽ trở thành xu hướng tất yếu trong tương lai."
