Luật Thương mại điện tử 2025 chính thức có hiệu lực
Sáng 24/7, Sở Công Thương TP.HCM phối hợp với Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số (Bộ Công Thương), Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM tổ chức hội nghị triển khai Luật Thương mại điện tử và các quy định liên quan với chủ đề 'Xây dựng hệ sinh thái thương mại điện tử an toàn, minh bạch'. Theo ông Bùi Tá Hoàng Vũ, Giám đốc Sở Công Thương TP.HCM, quy mô thị trường TMĐT tại TP.HCM đạt 12 tỷ USD, tăng trưởng qua từng năm, đặt ra yêu cầu xây dựng hệ sinh thái an toàn, minh bạch.
Ông Nguyễn Hữu Tuấn, Giám đốc Trung tâm Phát triển TMĐT và Công nghệ số (eComDX), Cục Thương mại điện tử và Kinh tế số, Bộ Công Thương cho biết Luật Thương mại điện tử 2025 tập trung vào 3 mục tiêu lớn: tạo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bảo vệ người bán và thúc đẩy phát triển bền vững. Phạm vi điều chỉnh bao quát hầu hết lĩnh vực, ngoại trừ tài chính, ngân hàng.
Siết chặt quản lý livestream và nền tảng xuyên biên giới
Luật mở rộng quản lý sang các đối tượng mới như người bán hàng qua livestream, người làm tiếp thị liên kết (Affiliate Marketing) và các chủ thể trên nền tảng chỉ cung cấp dịch vụ đăng tin. Một thay đổi đáng chú ý là yêu cầu xác thực định danh điện tử đối với người bán trên sàn và người bán qua livestream. Cá nhân nước ngoài phải định danh qua hộ chiếu còn hạn từ 6 tháng, tổ chức nước ngoài cần xác nhận của cơ quan lãnh sự.
Luật cũng tăng cường nghĩa vụ của các bên liên quan như hạ tầng kỹ thuật, logistics, trung gian thanh toán: khi phát hiện vi phạm phải phối hợp gỡ bỏ trong vòng 24 giờ. Các nền tảng phải công khai chính sách giá, phí, thuật toán ưu tiên hiển thị, cũng như quy định khóa/hạn chế tài khoản người bán.
Cộng đồng trách nhiệm giữa doanh nghiệp, KOL và nền tảng
Theo các chuyên gia, với Luật Thương mại điện tử 2025 và Luật Quảng cáo sửa đổi 2025, thời kỳ doanh nghiệp đổ lỗi cho người đại diện hoặc KOL với lý do 'chỉ phát ngôn theo kịch bản' đã chính thức khép lại. Pháp luật xác lập cơ chế cộng đồng trách nhiệm sát sao giữa tất cả bên tham gia. Doanh nghiệp, nhãn hàng phải kiểm tra hồ sơ pháp lý sản phẩm trước khi phát động chiến dịch, quản lý chặt chẽ nội dung truyền thông và phối hợp gỡ bỏ thông tin vi phạm trong vòng 24 giờ khi có yêu cầu.
KOL/KOC bắt buộc phải xác minh nguồn gốc sản phẩm trước khi nhận lời hợp tác và công khai minh bạch nhãn quảng cáo hoặc tài trợ trên nội dung đăng tải. Mọi hành vi cung cấp thông tin sai sự thật, gây hiểu lầm sẽ bị xử lý từ phạt hành chính đến truy cứu trách nhiệm hình sự. Các nền tảng xuyên biên giới phải đăng ký thông tin liên hệ với cơ quan quản lý, tuân thủ chế độ báo cáo định kỳ và cung cấp bộ công cụ nhận diện quảng cáo cho người dùng.
Loại bỏ quảng cáo 'núp bóng' review cá nhân
Bà Phạm Đắc Mỵ Trân, quyền Trưởng phòng Thông tin điện tử, Sở Văn hóa và Thể thao TP.HCM nhấn mạnh cần loại bỏ hình thức quảng cáo trá hình dưới dạng review cá nhân, vì điều này có thể khiến các chủ thể kinh doanh đối diện với vi phạm pháp luật.
Nhà sáng tạo nội dung Thiện Nhân (Tống Thanh Nhàn) bày tỏ lo ngại: dù cẩn trọng kiểm tra pháp lý, trải nghiệm sản phẩm, nhưng hàng gửi review đạt chuẩn, hàng giao thực tế cho khách lại kém chất lượng. 'Nếu xảy ra việc này, trách nhiệm pháp lý sẽ thuộc về ai? Cơ quan quản lý có cơ chế gì để bảo vệ các nhà sáng tạo nội dung trước sai phạm từ phía nhà bán hàng?', Thiện Nhân đặt câu hỏi.
Giải đáp, bà Trân cho biết hợp đồng ký kết giữa các bên là căn cứ pháp lý quan trọng nhất để xác định trách nhiệm. KOL hay nhà sáng tạo nội dung không phải đơn vị sản xuất hay phân phối sản phẩm, do đó pháp luật không thể bắt họ chịu trách nhiệm thay cho nhà sản xuất về chất lượng hàng hóa, trừ trường hợp cố tình biết hàng giả, hàng nhái nhưng vẫn tiếp tay quảng cáo. 'Khi có sự cố, cơ quan chức năng sẽ làm việc dựa trên hồ sơ và hợp đồng. Nếu hợp đồng thể hiện rõ cam kết chất lượng thuộc về nhãn hàng và nhà sáng tạo nội dung đã thực hiện đúng nghĩa vụ kiểm tra hồ sơ, cơ quan quản lý sẽ có căn cứ bóc tách trách nhiệm minh bạch', bà Trân chia sẻ.
