Dù được đầu tư gần 185 tỷ đồng và đưa vào sử dụng từ năm 2013, cảng cá sông Trà Bồng (Quảng Ngãi) vẫn vắng bóng tàu thuyền do luồng lạch bị bồi lấp, thiếu hạ tầng thiết yếu. Tỉnh Quảng Ngãi đã lên kế hoạch chi 8 tỷ đồng để nâng cấp cảng trong giai đoạn 2026-2027, hướng tới đạt tiêu chuẩn cảng cá loại III.
Đầu tư lớn nhưng kém hiệu quả
Cảng cá sông Trà Bồng có quy mô khoảng 23ha, gồm hai cầu cảng dài 128m và 90m, kè bảo vệ bờ dài khoảng 1,4km, khu san lấp mặt bằng, nạo vét vùng nước trước bến, khu tái định cư cùng hệ thống hạ tầng kỹ thuật phục vụ hậu cần nghề cá. Tuy nhiên, nhiều năm qua, cảng hầu như không phát huy hiệu quả, không trở thành điểm tập kết thủy sản sầm uất như thiết kế ban đầu.
Theo phản ánh của ngư dân, luồng nước trước cảng thường xuyên bị bồi lấp, đặc biệt khi thủy triều xuống, khiến tàu cá có chiều dài trên 15m hầu như không thể ra vào. Ngoài ra, cảng còn thiếu nhiều hạng mục quan trọng như khu phân loại hải sản, nhà điều hành, hệ thống cấp điện, cấp nước, kho bãi... nên chưa đủ điều kiện để tổ chức hoạt động nghề cá theo quy định.
Ngư dân gặp khó vì phải di chuyển xa
Nhiều năm qua, khu vực này chưa có "cảng cá chỉ định" nên ngư dân buộc phải đưa tàu đến cảng cá Lý Sơn (đặc khu Lý Sơn) hoặc cảng cá Kỳ Hà (thành phố Đà Nẵng, trước đây thuộc tỉnh Quảng Nam, giáp ranh với Quảng Ngãi) để làm thủ tục. Việc di chuyển quãng đường dài không chỉ làm tăng chi phí nhiên liệu mà còn kéo dài thời gian trước và sau mỗi chuyến biển, ảnh hưởng trực tiếp đến hiệu quả khai thác.
Ông Bùi Đức Quang, 51 tuổi, chủ tàu cá QNg-95209TS (ở xã Bình Sơn), cho biết, mỗi lần đưa tàu ra cảng Kỳ Hà làm thủ tục phải mất khoảng 4 giờ di chuyển, tiêu tốn khoảng 40 lít dầu. Nếu đến cảng cá Lý Sơn thì mất khoảng 6 giờ và tiêu hao khoảng 60 lít dầu. "Ngư dân ở đây rất mong muốn được làm thủ tục xuất bến tại cảng cá sông Trà Bồng để thuận tiện và đỡ tốn chi phí đi lại", ông Quang nói.
Kế hoạch nâng cấp và đầu tư
Trước thực trạng đó, UBND tỉnh Quảng Ngãi đã giao cảng cá sông Trà Bồng cho Sở Nông nghiệp và Môi trường tiếp nhận, quản lý và nghiên cứu phương án đầu tư hoàn thiện để đáp ứng tiêu chuẩn cảng cá loại III. Đồng thời, tỉnh định hướng xây dựng nơi đây thành cảng cá vệ tinh của cảng cá Sa Cần nhằm phục vụ tốt hơn nhu cầu neo đậu, bốc dỡ thủy sản và hậu cần nghề cá cho ngư dân trong khu vực.
Ông Võ Quốc Nam, Phó Chủ tịch UBND xã Bình Sơn, cho biết, nghề khai thác thủy sản hiện mang lại nguồn thu hơn 500 tỷ đồng mỗi năm cho địa phương. Dù cảng cá Sa Cần đã được đưa vào quy hoạch chung nhưng việc đầu tư vẫn gặp khó do nguồn lực hạn chế.
Chi tiết phương án đầu tư
Ông Nguyễn Đình Trung, Giám đốc Ban Quản lý các cảng cá tỉnh Quảng Ngãi, cho biết, vừa qua, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã có quyết định phê duyệt chủ trương và dự kiến kinh phí đầu tư nâng cấp, sửa chữa cảng cá sông Trà Bồng. Theo phương án đề xuất, tổng vốn đầu tư khoảng 8 tỷ đồng từ ngân sách tỉnh, thực hiện trong giai đoạn 2026 - 2027.
Các hạng mục sẽ tập trung xử lý những tồn tại khiến cảng nhiều năm chưa phát huy hiệu quả như nạo vét luồng ra vào và vũng cập tàu, cải tạo nhà điều hành, xây dựng mới nhà phân loại hải sản rộng khoảng 480m², đồng thời bổ sung hệ thống điện, nước, đệm va và các công trình phụ trợ.
Việc đầu tư nhằm đảm bảo nhu cầu cần thiết cho tàu cập cảng bốc dỡ hàng hóa thủy sản và các loại hàng hóa khác, đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU); bảo đảm tiêu chí cảng cá loại III theo quy định của Luật Thủy sản 2017 và vệ sinh môi trường, an toàn thực phẩm, an ninh trật tự. Đồng thời, tăng cường quản lý nghề cá và bảo đảm an toàn cho tàu thuyền vào tránh trú bão.
