Hội chợ sách quốc tế Saint Petersburg lần thứ 21 vừa khép lại, để lại nhiều ấn tượng sâu sắc cho các đơn vị tham dự và độc giả. Sự kiện thường niên này là một trong những hoạt động văn hóa lớn tại Nga, năm nay diễn ra từ ngày 21 đến 24 tháng 5, quy tụ 260 nhà xuất bản. Hội chợ tổ chức 280 sự kiện và 6 không gian triển lãm lớn, song song với Tuần Việt Nam tại Saint Petersburg.
Địa điểm lịch sử đặc biệt
Lần đầu tiên, hội chợ được tổ chức tại Quảng trường Cung điện, một địa danh lịch sử nổi tiếng, trái tim của thành phố Saint Petersburg và là trung tâm văn hóa của nước Nga. Khu vực hội chợ nằm cạnh Cột Alexander, cột đá nguyên khối nặng khoảng 600 tấn, có hình đại bàng hai đầu, được dựng năm 1832 để kỷ niệm chiến thắng trước quân Napoleon. Các gian trưng bày và hội thảo diễn ra ngay trước Cung điện mùa đông và Bảo tàng Hermitage. Gần đó là Thư viện lịch sử quân sự thuộc Bộ Tổng Tham mưu quân đội Nga, lưu giữ hàng trăm nghìn tài liệu quý giá. Đây là không gian tráng lệ nhất Saint Petersburg, thu hút đông đảo du khách. Năm ngoái, hội chợ đón hơn nửa triệu lượt người; với địa điểm mới, con số này dự kiến tăng vọt.
Việt Nam - Khách mời đối tác danh dự
Lần đầu tiên, Việt Nam tham gia với tư cách khách mời đối tác tại hội chợ lần thứ 21. Đây là vinh dự đặc biệt, khi các hoạt động của đoàn Việt Nam diễn ra với mật độ cao, và các chương trình nghệ thuật thường xuyên có sự góp mặt của nghệ sĩ Việt Nam. Việt Nam cũng là đại diện nước ngoài duy nhất được mời phát biểu tại lễ khai mạc cùng lãnh đạo thành phố và ban tổ chức.
Phát biểu xúc động của Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam
Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam Nguyễn Quang Thiều chia sẻ: "Nhiều người Việt Nam, trong đó có tôi, tâm hồn đã lớn lên và mở rộng nhờ đọc những cuốn sách từ nước Nga vĩ đại và giản dị. Không có gì an toàn và bình yên hơn khi sống cạnh những cuốn sách. Cảm ơn Saint Petersburg đã cho chúng tôi cơ hội mang đến đây những cuốn sách từ Việt Nam, viết bằng máu, nước mắt và khát vọng lớn lao." Phát biểu của ông bị ngắt quãng bởi nhiều tràng vỗ tay từ công chúng.
Phó Thống đốc Saint Petersburg Boris Piotrovsky cũng nhấn mạnh: "Sách là phương tiện đặc biệt để con người giao tiếp và kết nối. Sách trang bị năng lực tư duy sâu sắc, là nhu cầu không thể thiếu, ngay cả nơi ranh giới giữa sự sống và cái chết. Những người lính ở chiến trường, khi không thể dùng internet hay điện thoại, điều duy nhất họ đề nghị là những cuốn sách."
Gian trưng bày Việt Nam đón khách đặc biệt
Gian trưng bày của Nhà xuất bản Giáo dục Việt Nam đón các vị khách đặc biệt: nguyên Thủ tướng Liên bang Nga, Chủ tịch Hiệp hội sách Nga Sergey Stepashin; Phó Thống đốc Saint Petersburg Boris Piotrovsky; Trợ lý Tổng thống Liên bang Nga, Tổng thư ký Hội Nhà văn Nga Vladimir Medinsky. Họ dành thời gian trò chuyện, chia sẻ kỷ niệm về Việt Nam và đặt nhiều câu hỏi về sách, văn hóa Việt. Nhận quà tặng bức tranh Cúc họa mi bằng lụa, ông Medinsky khen ngợi và cho biết sẽ treo trong phòng làm việc.
Tọa đàm về Văn học Việt Nam hiện đại và AI
Tọa đàm về Văn học Việt Nam hiện đại diễn ra sôi nổi, với chủ đề AI và văn học. Các đại biểu Việt và Nga thảo luận: AI có thể tạo ra câu chuyện trôi chảy, nhưng không thể sáng tạo ra sự rung động của trái tim và nỗi sợ hãi con người. Người đọc từng rung động với thơ Puskin, tiểu thuyết Tolstoy, Dostoyevsky, Aitmatov vì chúng mang vẻ đẹp văn hóa Nga ở tầm nhân loại. Nhà văn và công chúng không sợ máy móc thay thế sáng tạo, mà sợ vẻ đẹp con người biến mất khi máy móc thay thế trái tim.
Tọa đàm về Đại hội XIV Đảng Cộng sản Việt Nam
Tọa đàm về Đại hội XIV Đảng Cộng sản Việt Nam và văn hóa Việt Nam đương đại thu hút sự quan tâm. Sau Đại hội, tại Saint Petersburg đã có ba cuộc tọa đàm, và đây là cuộc thứ tư, thể hiện tình cảm đặc biệt của người Nga với các quyết sách của Đảng. Tham gia tọa đàm có Thiếu tướng Trịnh Quốc Khánh, nhà thơ Nguyễn Quang Thiều, ông Phạm Vĩnh Thái, Tiến sĩ Andrey Vassoevich. Nhà thơ Nguyễn Quang Thiều nhận nhiều câu hỏi với tư cách đại biểu Đại hội, nhấn mạnh ba câu hỏi quan trọng: việc có lợi cho dân không, có làm dân tin vào Đảng không, có làm cuộc sống nhân dân tốt đẹp hơn không. Ông từng viết rằng những câu hỏi này cần treo trên tường các cơ quan lãnh đạo không chỉ ở Việt Nam mà trên thế giới. Ý kiến này nhận được tràng vỗ tay nhiệt liệt.
Sau Đại hội, Quốc hội Việt Nam thông qua Nghị quyết về phát triển văn hóa và chọn ngày 24 tháng 11 là Ngày văn hóa Việt Nam, khẳng định vai trò đặc biệt của văn hóa. Tiến sĩ Andrey Vassoevich cho biết kết quả Đại hội XIV đã được dịch, nghiên cứu tại Đại học Herzen và Đại học Kinh tế Saint Petersburg. Bộ sách Việt Nam học (2 tập) do Nhà xuất bản Đại học Sư phạm Herzen ấn hành có chương "Việt Nam hướng tới tương lai thông qua quan hệ quốc tế", thể hiện tinh thần Đại hội trong mở rộng quốc tế.
