Bước vào khách sạn Du Parc Đà Lạt, du khách lần đầu sử dụng thang máy thường khựng lại vài giây. Cabin nhỏ nằm trong khung kim loại hoa văn, vận hành bằng dây cáp và khối đối trọng lộ ra bên ngoài. Muốn thang chạy, cánh cửa lồng bên ngoài phải được khép và chốt lại. Qua những mắt lưới sắt, hành lang khách sạn hiện ra rồi trượt khỏi tầm nhìn theo từng tầng, như một cảnh phim cũ.
Nhà văn Nguyễn Vĩnh Nguyên từng mô tả: “Chuyển động chậm chạp và có chút lắc lư chòng chành, đủ để khuấy lên các cảm nhận về sự cũ kỹ mộc mạc…”
Kiến trúc tiết chế của “đệ nhị khách sạn”
Theo ghi nhận của Saigon Gazette, Du Parc được hoàn thiện và đưa vào khai thác qua nhiều chặng từ năm 1932 đến 1934. Khách sạn nằm trên đường Trần Phú, ngay trung tâm Đà Lạt, nhìn về hồ Xuân Hương và dãy Lang Biang đằng xa. So với vẻ xa xỉ của Langbian Palace, nay là Dalat Palace, “đệ nhị khách sạn” Du Parc mang vẻ sang trọng và tiết chế hơn.
Tòa nhà vuông vức, đối xứng, hành lang chạy giữa, phòng nằm hai bên. Mỗi phòng có một khoảng đệm nhỏ trước chỗ ngủ, tránh cái nhìn trực diện từ hành lang. Trần cao, sàn gỗ và những lò sưởi cũ phản ánh cách người xưa chống lại khí lạnh Đà Lạt. Mặt đứng gần như không có ban công hay lô gia; trên các cửa sổ tầng dưới lại xuất hiện những mái ngói nhỏ gợi dáng nhà Việt. Vòm cửa phụ vẫn giữ dòng chữ HOTEL DU PARC.
Những vị khách nổi tiếng và Radio Dalat
Trong lịch sử, Du Parc từng đón tiếp nhiều nhân vật nổi tiếng. Nhà cầm điểu học Jean Théodore Delacour gắn với bộ sách kinh điển Các loài chim xứ Đông Dương thuộc Pháp (Les Oiseaux de l’Indochine Française). Nhà văn Marguerite Duras cũng từng ở đây, gắn với tác phẩm Người tình (L’Amant) sau này được dựng thành phim.
Năm 1946, các phiên họp chuyên môn của Hội nghị trù bị Đà Lạt giữa Việt Nam và Pháp, bàn về đình chiến và chế độ tương lai của Đông Dương, đã diễn ra tại khách sạn. Từ năm 1949, tầng ba là nơi đặt Radio Dalat, phát hằng ngày bằng ba thứ tiếng Việt, Pháp và K’Ho.
Nét đẹp của sự tiết chế
Điều khiến Du Parc trở thành một điểm tham quan trong các tuyến du lịch Đà Lạt không chỉ là tuổi đời gần một thế kỷ, mà còn là cách công trình giữ được bố cục cân bằng, phong cách châu Âu pha chút dáng dấp Việt. Các chi tiết như thang máy lồng sắt, hành lang dài, vòm cửa cũ và lò sưởi tạo nên một không gian vừa gần gũi vừa hoài niệm.
Với du khách thích tìm hiểu kiến trúc Đông Dương, Du Parc là một ví dụ hiếm hoi còn vận hành đúng chức năng. Từng đường nét của toà nhà đều cho thấy sự duyên dáng, nhẹ nhàng của một thời kỳ đã qua.
