Ngày 26/6/2026, tại Hà Nội, Bộ Khoa học và Công nghệ Việt Nam phối hợp với Bộ Công nghệ và Truyền thông Lào tổ chức Hội thảo hợp tác về hạ tầng tin cậy số và chữ ký số. Sự kiện do Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương và Thứ trưởng Keovisouk Solaphom đồng chủ trì, với sự tham gia của đại diện các cơ quan chuyên môn hai nước.
Cam kết hợp tác chiến lược về khoa học công nghệ
Phát biểu khai mạc, Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương nhấn mạnh mối quan hệ hữu nghị vĩ đại, đoàn kết đặc biệt và hợp tác toàn diện giữa Việt Nam và Lào. Trên nền tảng đó, hợp tác về khoa học, công nghệ và chuyển đổi số ngày càng thiết thực, đi vào chiều sâu, góp phần thúc đẩy kinh tế số và tăng cường kết nối trong không gian số.
Thứ trưởng cho biết, trong bối cảnh chuyển đổi số toàn cầu, kỹ thuật số không còn là lợi thế cạnh tranh mà đã trở thành điều kiện phát triển của các nền kinh tế hiện đại. Tại Việt Nam, kinh tế số phát triển nhanh trên nhiều lĩnh vực, được thúc đẩy mạnh mẽ sau Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia.
Phổ cập chữ ký số tại Việt Nam đạt 45,62%
Chữ ký số và hạ tầng tin cậy số đã trở thành nền tảng bảo đảm tính xác thực, toàn vẹn và giá trị pháp lý của giao dịch điện tử, kiến tạo niềm tin số trong xã hội. Đến hết tháng 5/2026, Việt Nam đã cấp khoảng 31,56 triệu chứng thư chữ ký số, đưa tỷ lệ phổ cập trong dân số trưởng thành lên 45,62%, tạo nền tảng thúc đẩy giao dịch điện tử an toàn, minh bạch và phát triển kinh tế số.
Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương đánh giá cao sự phối hợp bền bỉ giữa NEAC (Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia Việt Nam) và LANIC (Trung tâm Chứng thực điện tử quốc gia Lào) trong việc duy trì chuỗi hội thảo, tập huấn thường niên. Đặc biệt, ông biểu dương nỗ lực nghiên cứu xây dựng Danh sách tin cậy chung (Trust List), trước mắt thí điểm trong lĩnh vực hải quan.
Trust List: Bước tiến cho cửa khẩu thông minh
Trust List là cơ chế công nhận lẫn nhau giữa các tổ chức cung cấp dịch vụ chứng thực của hai nước, giúp chữ ký số của mỗi bên được phía còn lại tin cậy và chấp nhận trực tiếp mà không cần xác minh lại. Theo Thứ trưởng Bùi Hoàng Phương, việc hình thành Trust List trong lĩnh vực hải quan là bước tiến có ý nghĩa thiết thực, góp phần xây dựng mô hình 'cửa khẩu thông minh', rút ngắn thời gian thông quan, tạo thuận lợi cho doanh nghiệp hai nước và từng bước hình thành hệ sinh thái tin cậy số chung giữa Việt Nam và Lào.
Lào đánh giá cao kinh nghiệm chuyển đổi số của Việt Nam
Thứ trưởng Công nghệ và Truyền thông Lào Keovisouk Solaphom đánh giá cao những thành tựu chuyển đổi số của Việt Nam trong hơn một thập kỷ qua trên các lĩnh vực như hóa đơn điện tử, thuế, tài chính, y tế và giáo dục, coi đây là kinh nghiệm thực tiễn quý báu. Trong bối cảnh Lào triển khai tầm nhìn kinh tế số 2040 và Kế hoạch chuyển đổi số giai đoạn 2026-2030, Thứ trưởng Keovisouk Solaphom khẳng định chữ ký số là công cụ cốt lõi để xác minh danh tính, bảo vệ dữ liệu và kiến tạo niềm tin trong môi trường số. Ông tin tưởng hợp tác giữa LANIC và NEAC sẽ mở ra nhiều giải pháp đột phá, thúc đẩy giao dịch điện tử an toàn và phát triển bền vững kinh tế số của Lào.
Tham luận và đề xuất thành lập Nhóm công tác chung
Tại hội thảo, các đại biểu đã trao đổi nhiều tham luận về phát triển hạ tầng tin cậy số và ứng dụng chữ ký số. Đại diện các cơ quan Lào chia sẻ tình hình triển khai chữ ký số trong quản lý tài chính công; phía Việt Nam giới thiệu kinh nghiệm xây dựng hạ tầng dịch vụ tin cậy quốc gia và triển khai chữ ký số trong nhiều lĩnh vực. Đại diện Viettel-CA trình bày các giải pháp ký số và kinh nghiệm triển khai trong lĩnh vực tài chính, ngân hàng và hải quan. Một trong những nội dung trọng tâm là thúc đẩy công nhận lẫn nhau đối với chữ ký số phục vụ giao dịch điện tử xuyên biên giới.
Phát biểu bế mạc, bà Tô Thị Thu Hương, Giám đốc NEAC, đề xuất hai bên sớm thành lập Nhóm công tác chung để nghiên cứu xây dựng và vận hành Danh sách tin cậy chung (Trust List). Đây sẽ là nền tảng kỹ thuật và pháp lý quan trọng nhằm thúc đẩy khả năng liên thông và công nhận lẫn nhau giữa các nhà cung cấp dịch vụ chứng thực chữ ký số và các dịch vụ tin cậy của hai quốc gia.
