Một năm sau khi Mark Zuckerberg chi 15 tỷ USD để mua 49% cổ phần Scale AI và đưa nhà sáng lập Alexandr Wang về Meta, thần đồng 29 tuổi này đã cho ra mắt Muse Spark, mô hình AI được xem là đáng tin cậy nhất của hãng. Tuy nhiên, thành công vẫn còn gây tranh cãi.
Thương vụ acquihire đắt đỏ nhất lịch sử
Giữa năm 2025, Mark Zuckerberg xác nhận mua 49% cổ phần của Scale AI, định giá công ty hơn 29 tỷ USD. Thương vụ này tiêu tốn khoảng 15 tỷ USD, nhưng theo chuyên gia công nghệ Ben Thompson, đây chủ yếu là một vụ acquihire (mua người) đắt đỏ nhất để mang về Alexandr Wang và nhóm cộng sự thân cận. Mục tiêu là để Wang dẫn đầu nỗ lực AI của Meta trong "chế độ thời chiến".
Kết quả bước đầu: Muse Spark ra mắt
Tháng 4 năm nay, Meta phát hành Muse Spark, mô hình lớn đầu tiên từ nhóm nghiên cứu bí mật của Wang, mang tên TBD Lab. Những người ủng hộ xem đây là dấu hiệu cho thấy nỗ lực tái thiết AI của Meta đang có lực kéo. Russ Salakhutdinov, giáo sư Đại học Carnegie Mellon, nhận xét: "Khối lượng công việc mà TBD Lab có thể thực hiện trong thời gian ngắn là rất ấn tượng". Tuy nhiên, trong nội bộ Meta, nhiều người kém tin tưởng. Một cựu nhân viên AI cho rằng Muse Spark có ngưỡng đánh giá thấp và các phòng thí nghiệm khác đang đi nhanh hơn.
Thách thức nội bộ và chiến lược
Wang tập hợp TBD Lab với khoảng 100 nhà nghiên cứu được chọn lọc, làm việc trong khu vực an toàn tại trụ sở Menlo Park. Tuy nhiên, nhóm gặp vấn đề khởi động, bao gồm mất nhân sự như Ruoming Pang sang OpenAI chỉ sau 7 tháng. Một số nỗ lực nghiên cứu, như xây dựng nền tảng mã mới, gặp thách thức. Muse Spark cuối cùng sử dụng thành phần từ hạ tầng AI sẵn có của Meta, bao gồm mã từ Llama 4. Điều này gây căng thẳng với đội ngũ AI lâu năm.
Wang ưu tiên thúc đẩy các mô hình tiến lên và ủng hộ mô hình độc quyền thay vì mã nguồn mở. Anh cũng tái định hình công việc an toàn AI với nhóm TBA. Trong các buổi "Vibe Checks", Wang cổ vũ tầm nhìn về siêu trí tuệ giải quyết vấn đề thế giới, trái ngược với trọng tâm ứng dụng mạng xã hội của một số lãnh đạo khác.
Kỳ vọng và hoài nghi
Muse Spark chủ yếu triển khai nội bộ, khó đánh giá từ bên ngoài. Mô hình được khen về khả năng hiểu hình ảnh nhưng thua đối thủ trong lập trình. Nhiều nhân viên vẫn thích Claude của Anthropic hơn. Meta kỳ vọng các mô hình tương lai sẽ tập trung vào lập trình, tác vụ tác nhân và tạo video. Một người quen biết Wang nhận xét: "Khởi đầu khá gập ghềnh, nhưng cậu ấy đã tìm được nhịp của mình".
