Đại học Quốc gia Thành phố Hồ Chí Minh (ĐHQG-HCM) vừa đạt được một cột mốc quan trọng khi sở hữu bằng sáng chế châu Âu đầu tiên trong lĩnh vực trí tuệ nhân tạo (AI) ứng dụng y học. Bằng sáng chế này không chỉ bổ sung vào danh mục tài sản sở hữu trí tuệ quốc tế của Trường Đại học Khoa học Tự nhiên mà còn khẳng định năng lực nghiên cứu của hệ thống ĐHQG-HCM trên trường quốc tế.
Bước đột phá về sở hữu trí tuệ quốc tế
Sáng chế do nhóm nghiên cứu gồm Tiến sĩ Lê Khánh Duy (Khoa Công nghệ Thông tin) làm trưởng nhóm, cùng Phó Giáo sư, Tiến sĩ Trần Minh Triết, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Khoa học Tự nhiên, và hai cựu sinh viên chương trình Cử nhân Tài năng khóa 2018 là Nguyễn Hồ Thăng Long và Phạm Minh Khôi, hiện là nghiên cứu sinh tại Dublin City University (Ireland), thực hiện. Đây là thành quả của quá trình nghiên cứu bài bản, kết hợp giữa giảng viên và sinh viên xuất sắc.
Theo nhóm nghiên cứu, sáng chế hướng đến giải quyết bài toán gán nhãn dữ liệu ảnh chụp CT và MRI – một công đoạn quan trọng trong xây dựng dữ liệu huấn luyện cho các hệ thống AI y tế. Với các bộ dữ liệu gồm nhiều lát cắt, chuyên gia phải xác định chính xác cơ quan hoặc vùng tổn thương trên từng ảnh, khiến quá trình này mất nhiều thời gian và dễ thiếu nhất quán giữa các lát cắt.
Giải pháp tự động hóa gán nhãn ảnh y tế
Để khắc phục hạn chế trên, nhóm nghiên cứu phát triển giải pháp hỗ trợ gán nhãn ảnh y tế ba chiều bằng cách kết hợp các thuật toán thị giác máy tính với các phương pháp hiển thị dữ liệu. Cụ thể, sau khi người dùng gán nhãn hoặc hiệu chỉnh trên một lát cắt, hệ thống sẽ tự động dự đoán và lan truyền kết quả sang các lát cắt lân cận. Đồng thời, hệ thống cung cấp mức độ tin cậy của từng kết quả để hỗ trợ kiểm tra và hiệu chỉnh khi cần thiết.
Cơ chế này giúp rút ngắn đáng kể thời gian gán nhãn, từ đó nâng cao tính nhất quán của dữ liệu huấn luyện. Điều này đặc biệt quan trọng trong y học, nơi độ chính xác của dữ liệu ảnh hưởng trực tiếp đến chất lượng chẩn đoán của các hệ thống AI.
Kỳ vọng ứng dụng trong tương lai
Nhóm nghiên cứu kỳ vọng giải pháp này sẽ được tích hợp vào các phần mềm gán nhãn dữ liệu hình ảnh y tế, góp phần tạo ra nhiều bộ dữ liệu chất lượng cao hơn để phục vụ nghiên cứu và phát triển các hệ thống AI trong chẩn đoán, phân tích ảnh y khoa. Bằng sáng chế đã được công bố trên European Patent Bulletin ngày 8/7/2026, đánh dấu bước tiến mới trong việc đưa nghiên cứu của Việt Nam ra thế giới.
