Cục Hàng không Việt Nam vừa ban hành Chỉ thị yêu cầu từ ngày 1/7, hành khách không được sử dụng hoặc sạc pin sạc dự phòng trong suốt chuyến bay. Quy định này nhằm thực thi quy định của Tổ chức Hàng không dân dụng Quốc tế (ICAO), giảm nguy cơ cháy nổ và bảo đảm an toàn hàng không.
Quy định cụ thể về mang sạc dự phòng lên máy bay
Theo chỉ thị, mỗi hành khách chỉ được mang tối đa hai sạc dự phòng lên máy bay và phải để trong hành lý xách tay. Sạc dự phòng chứa pin kim loại lithium phải có hàm lượng lithium không quá 2g; sạc dự phòng chứa pin lithium-ion phải có mức năng lượng định mức không quá 100Wh. Trường hợp sạc dự phòng có năng lượng từ 100Wh đến 160Wh phải được hãng hàng không chấp thuận trước.
Hành khách phải lấy sạc dự phòng ra khỏi hành lý xách tay, đặt ở vị trí dễ quan sát và tuyệt đối không được sử dụng hay cắm sạc cho sạc dự phòng trong suốt thời gian trên máy bay.
Các hãng hàng không đã áp dụng trước đó
Trước chỉ thị của Cục Hàng không, vào tháng 3/2025, Vietnam Airlines và Vietjet Air đã đồng loạt cấm sử dụng pin sạc dự phòng trên các chuyến bay, bắt buộc mang trong hành lý xách tay và cấm để trong hành lý ký gửi.
Nhiều hãng hàng không quốc tế như Singapore Airlines, Cathay Pacific, Thai Airways, AirAsia, EVA Air, Korean Air, Asiana Airlines cũng đã ban hành lệnh cấm tương tự do nguy cơ quá nhiệt, phát nổ, gây hỏa hoạn.
Những vụ cháy trên máy bay bắt nguồn từ sạc dự phòng
Tháng 1/2025, máy bay Airbus A321 của Air Busan chở 169 hành khách và 7 thành viên phi hành đoàn bốc cháy khi chuẩn bị cất cánh từ Busan (Hàn Quốc) đến Hồng Kông. Nguyên nhân được xác định từ một pin sạc dự phòng trong hành lý xách tay. Toàn bộ người trên khoang được sơ tán an toàn, ít nhất 7 người bị thương nhẹ.
Tháng 3/2025, chuyến bay của Southwest Airlines (Mỹ) phải hạ cánh khẩn cấp xuống sân bay Reno-Tahoe (bang Nevada) sau khi pin sạc dự phòng phát nổ. Hành khách và phi hành đoàn được sơ tán an toàn, không có thương vong.
Cũng trong tháng 3/2025, chuyến bay của Hong Kong Airlines từ Hàng Châu đến Hồng Kông phải chuyển hướng hạ cánh khẩn cấp tại Phúc Châu (Phúc Kiến, Trung Quốc) do pin sạc dự phòng bốc cháy trong khoang hành lý. Tiếp viên và hành khách dùng nước khống chế lửa, không có thương vong.
Tháng 2/2024, chuyến bay của Royal Air Charter Service (Philippines) từ đảo Boracay đến Thượng Hải phải hạ cánh khẩn cấp tại Hồng Kông sau khi pin sạc dự phòng phát nổ. Theo nhân chứng, một hành khách đã sử dụng pin sạc dự phòng để sạc iPad bất chấp quy định cấm.
Nguyên nhân pin sạc dự phòng gây cháy nổ
Pin sạc dự phòng chứa các cell pin lithium, tiềm ẩn nguy cơ cháy nổ nếu gặp lỗi kỹ thuật hoặc sử dụng không đúng cách. Nguyên nhân thường đến từ hai yếu tố: lỗi nhà sản xuất (linh kiện kém chất lượng gây đoản mạch) và thói quen sử dụng thiếu an toàn (đặt dưới ánh nắng trực tiếp, trong môi trường nhiệt độ cao, ẩm ướt, hoặc dưới gối, chăn, đệm).
Theo khuyến cáo, người dùng không nên để pin sạc dự phòng trong ô tô đỗ dưới trời nắng, cốp xe máy, gần nguồn nhiệt hoặc lửa. Khi cần sạc thiết bị trên máy bay, hành khách nên ưu tiên sử dụng cổng USB được trang bị sẵn trên ghế.
