Phó Tổng thống Mỹ J.D. Vance ngày 22/6 đã bác bỏ thông tin cho rằng Washington đang chuẩn bị chuyển hàng tỷ USD trực tiếp cho Tehran. Phát biểu tại cuộc họp báo sau vòng đàm phán Mỹ-Iran ở Burgenstock, Thụy Sĩ, ông Vance nhấn mạnh các cuộc thảo luận hiện tập trung xây dựng cơ chế bảo đảm mọi khoản tiền được giải tỏa chỉ được sử dụng cho các mục đích được phê chuẩn, không phục vụ hoạt động quân sự hoặc cho các lực lượng ủy nhiệm.
Cơ chế giám sát chặt chẽ
Ông Vance cho biết đề xuất do cố vấn Jared Kushner, con rể của Tổng thống Donald Trump, và phía Qatar tham gia xây dựng. Theo đó, cả Washington và Doha sẽ có quyền giám sát và phê chuẩn việc sử dụng các khoản tiền được giải tỏa. Nguồn tài chính này có thể được dùng để mua các mặt hàng nông sản của Mỹ như đậu tương, ngô và lúa mì nhằm đáp ứng nhu cầu thiết yếu của người dân Iran.
Lợi ích kép cho Mỹ và Iran
Phó Tổng thống Mỹ nhấn mạnh đây là giải pháp vừa hỗ trợ người dân Iran, vừa mang lại lợi ích cho nông dân và ngành nông nghiệp Mỹ. Ông cho rằng cơ chế này cũng góp phần củng cố các nỗ lực xây dựng sự ổn định và an ninh lâu dài tại Trung Đông. Tuyên bố của ông Vance được đưa ra trong bối cảnh xuất hiện nhiều thông tin trái chiều về khả năng giải tỏa một phần tài sản bị phong tỏa của Iran sau những cuộc đàm phán gần đây.
Cam kết từ Nhà Trắng
Trước đó, Nhà Trắng đã nhiều lần khẳng định Tehran sẽ không được tiếp cận các nguồn tài chính bị phong tỏa nếu chưa thực hiện đầy đủ những cam kết trong tiến trình đàm phán hiện nay. Theo giới quan sát, vấn đề tài sản bị phong tỏa là một trong những nội dung quan trọng trong tiến trình đàm phán giữa Mỹ và Iran, bên cạnh chương trình hạt nhân, an ninh khu vực và bảo đảm tự do hàng hải tại Eo biển Hormuz.
Tham vấn Nga-Iran và hợp tác với IAEA
Cũng trong ngày 22/6, Bộ Ngoại giao Nga thông báo Ngoại trưởng Sergey Lavrov và người đồng cấp Iran Abbas Araghchi đã tiến hành tham vấn song phương, thảo luận về triển vọng thực thi bản ghi nhớ giữa Iran và Mỹ, đồng thời nêu bật tính cấp thiết của việc yêu cầu Israel phải nhanh chóng rút quân khỏi lãnh thổ Liban. Moskva và Tehran khẳng định tất cả các bên xung đột tại Trung Đông cần tuân thủ cam kết trong khuôn khổ thỏa thuận Mỹ-Iran.
Trong một diễn biến khác, người phát ngôn Bộ Ngoại giao Iran Esmaeil Baghaei cùng ngày khẳng định Tehran sẽ tiếp tục duy trì hợp tác với Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) như bình thường, phù hợp với các quyết định của Quốc hội và Hội đồng An ninh Quốc gia Tối cao Iran.
