Trong phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 2/2025 diễn ra ngày 5/3, Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh rằng thể chế không thể xây dựng từ tư duy bàn giấy, mà phải xuất phát từ thực tiễn, lấy người dân và doanh nghiệp làm trung tâm. Ông chỉ rõ nhiều bất cập trong hệ thống pháp luật hiện hành, khi các quy định còn chồng chéo, thiếu tính khả thi, gây khó khăn cho hoạt động sản xuất kinh doanh.
Thực trạng thể chế hiện nay
Theo Thủ tướng, hiện cả nước có khoảng 300 luật, pháp lệnh và hàng nghìn nghị định, thông tư. Tuy nhiên, nhiều văn bản được xây dựng theo lối 'bàn giấy', thiếu sự tham khảo ý kiến từ thực tiễn, dẫn đến tình trạng 'luật khung, nghị định hướng dẫn, thông tư sửa' kéo dài. Điều này làm giảm hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước, ảnh hưởng đến môi trường đầu tư kinh doanh.
Thủ tướng dẫn chứng: 'Có những quy định khi ban hành đã lạc hậu ngay từ đầu vì không bám sát thực tiễn. Chúng ta phải thay đổi tư duy làm luật, chuyển từ tiền kiểm sang hậu kiểm, tăng cường phân cấp, phân quyền.'
Yêu cầu cải cách thể chế
Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành rà soát toàn bộ hệ thống văn bản quy phạm pháp luật, kiên quyết bãi bỏ những quy định không còn phù hợp, cản trở sự phát triển. Đồng thời, việc xây dựng chính sách mới phải dựa trên nghiên cứu thực tiễn, lấy ý kiến rộng rãi của người dân, doanh nghiệp và chuyên gia.
Ông cũng nhấn mạnh vai trò của chuyển đổi số trong cải cách thể chế: 'Ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng cơ sở dữ liệu quốc gia để quản lý, giám sát, đánh giá hiệu quả thực thi chính sách.'
Kỳ vọng từ cộng đồng doanh nghiệp
Đại diện Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) cho rằng, tinh thần chỉ đạo của Thủ tịch là rất đúng đắn. Theo ông, 'Doanh nghiệp mong muốn một môi trường pháp lý ổn định, minh bạch, có thể dự báo được. Những cải cách gần đây đã mang lại tín hiệu tích cực, nhưng cần quyết liệt hơn nữa.'
Thủ tướng khẳng định Chính phủ sẽ tiếp tục lắng nghe, tháo gỡ khó khăn, tạo điều kiện thuận lợi nhất cho doanh nghiệp phát triển. Mục tiêu là đưa Việt Nam vào nhóm 50 quốc gia dẫn đầu về chỉ số môi trường kinh doanh vào năm 2030.
