Ngày 28/11, Nga đã lên tiếng về khả năng rút khỏi Tổ chức An ninh và Hợp tác châu Âu (OSCE), cáo buộc tổ chức này đang đi theo chính sách đối đầu với Moscow và mất đi tính khách quan. Phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Nga Maria Zakharova cho biết: "Nếu OSCE tiếp tục đi theo con đường đối đầu và thiếu khách quan, Nga sẽ xem xét khả năng rút lui."
Bối cảnh căng thẳng giữa Nga và OSCE
OSCE được thành lập năm 1975 với mục tiêu thúc đẩy an ninh và hợp tác giữa các quốc gia thành viên. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, quan hệ giữa Nga và tổ chức này ngày càng xấu đi. Moscow thường xuyên chỉ trích OSCE thiên vị trong các báo cáo về xung đột tại Ukraine và các vấn đề an ninh khác. Đặc biệt, sau khi xung đột Nga-Ukraine bùng phát, OSCE đã đình chỉ các hoạt động của mình tại Ukraine và tăng cường giám sát biên giới.
Theo số liệu từ OSCE, tổ chức này có 57 quốc gia thành viên và đã triển khai hơn 1.000 nhân viên giám sát tại Ukraine kể từ năm 2014. Nga cho rằng các báo cáo của OSCE thường bỏ qua các hành vi vi phạm từ phía Ukraine, chỉ tập trung vào các cáo buộc chống lại Nga.
Tác động tiềm tàng từ việc Nga rút lui
Nếu Nga rút khỏi OSCE, điều này có thể làm suy yếu đáng kể vai trò của tổ chức trong việc duy trì an ninh châu Âu. Nga là một trong những thành viên sáng lập và đóng góp lớn cho ngân sách của OSCE. Theo thống kê, Nga đóng góp khoảng 10% ngân sách hàng năm của tổ chức, tương đương khoảng 15 triệu euro.
Việc Nga rút lui cũng có thể dẫn đến sự chia rẽ sâu sắc hơn giữa phương Tây và Nga trong các vấn đề an ninh khu vực. Các chuyên gia cho rằng động thái này sẽ làm giảm hiệu quả của các cơ chế đa phương tại châu Âu, vốn đã bị ảnh hưởng nặng nề bởi cuộc xung đột Ukraine.
Phản ứng từ cộng đồng quốc tế
Phát biểu trên của Nga ngay lập tức thu hút sự chú ý từ các nước thành viên OSCE. Một số nước phương Tây bày tỏ lo ngại, cho rằng việc Nga rút lui sẽ làm suy yếu các nỗ lực ngoại giao nhằm giải quyết xung đột tại Ukraine. Trong khi đó, các đồng minh của Nga như Belarus và Kazakhstan kêu gọi OSCE cải cách để duy trì sự tham gia của Moscow.
Đại diện OSCE tại Vienna từ chối bình luận trực tiếp về tuyên bố của Nga, nhưng nhấn mạnh rằng tổ chức này vẫn cam kết thúc đẩy đối thoại và hợp tác giữa các quốc gia thành viên.
Những bước đi tiếp theo
Hiện chưa có thông tin cụ thể về thời gian Nga sẽ đưa ra quyết định cuối cùng. Tuy nhiên, Moscow đã nhiều lần sử dụng chiến thuật đe dọa rút lui khỏi các tổ chức quốc tế để gây áp lực lên phương Tây. Trước đó, Nga đã rút khỏi Hội đồng châu Âu vào tháng 3/2022 sau khi bị đình chỉ quyền thành viên do xung đột Ukraine.
Các nhà phân tích cho rằng khả năng Nga thực sự rút khỏi OSCE là khá cao nếu tổ chức này không thay đổi cách tiếp cận. Tuy nhiên, một số ý kiến cho rằng Moscow vẫn muốn duy trì một kênh đối thoại với phương Tây thông qua OSCE, do đó có thể sẽ tiếp tục ở lại nếu đạt được một số nhượng bộ.
