Sáng 20.7, Hội nghị Trung ương 3, khóa XIV đã khai mạc tại Hà Nội. Phát biểu khai mạc hội nghị, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh, Hội nghị Trung ương 3 phải chuyển những định hướng lớn thành quyết sách tháo gỡ điểm nghẽn, khơi thông nguồn lực và tạo năng lực phát triển mới.
4 bước chuyển chiến lược
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nêu rõ, các quyết sách được Trung ương thông qua phải tạo ra 4 bước chuyển chiến lược. Cụ thể là, nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và chất lượng vận hành của Đảng và bộ máy nhà nước; quản trị thống nhất không gian phát triển, phát huy hiệu quả nguồn lực quốc gia; xác lập mô hình phát triển dựa vào năng suất, tri thức, công nghệ và con người; chủ động phòng ngừa, nâng cao sức chống chịu, khả năng thích ứng và bảo vệ vững chắc đất nước.
Đồng thời, tập trung trả lời câu hỏi, mỗi quyết sách tháo gỡ điểm nghẽn nào, tạo ra năng lực mới nào và cần điều kiện gì để thực hiện, thực thi hiệu quả.
Sửa đổi quy định những điều đảng viên không được làm
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gợi ý các trọng tâm thảo luận, cụ thể là, bước chuyển từ sắp xếp tổ chức sang nâng cao năng lực lãnh đạo, cầm quyền và chất lượng vận hành của Đảng và hệ thống chính trị. Việc sửa đổi, bổ sung quy định về những điều đảng viên không được làm phải làm rõ tên gọi, chức năng, nhiệm vụ, thẩm quyền, trách nhiệm và quan hệ công tác của các loại hình tổ chức đảng, khắc phục chồng chéo, khoảng trống trách nhiệm, tình trạng "cơ sở trong cơ sở," bảo đảm hoạt động thống nhất, thông suốt.
Báo cáo sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp và báo cáo về công tác xây dựng Đảng, hệ thống chính trị 6 tháng đầu năm và phương hướng, nhiệm vụ 6 tháng cuối năm 2026 phải giúp Trung ương đánh giá đúng chất lượng vận hành của hệ thống chính trị sau sắp xếp.
Thành lập thành phố Quảng Ninh, Bắc Ninh trực thuộc Trung ương
Các đề án thành lập thành phố Quảng Ninh, thành phố Bắc Ninh trực thuộc Trung ương phải được xem xét trong yêu cầu hình thành các cực tăng trưởng mới, nâng cao năng lực quản trị đô thị và tăng cường liên kết vùng. Cần đánh giá kỹ điều kiện hạ tầng, nguồn lực, chi phí vận hành và tác động đối với nhân dân, bảo đảm mỗi đề án tạo ra giá trị phát triển mới cho địa phương, vùng và cả nước.
Chuyển quản lý đất đai từng thửa sang quản trị không gian
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước gợi mở, bước chuyển từ quản lý phân tán sang quản trị thống nhất không gian phát triển và nguồn lực quốc gia. Nội dung sơ kết thực hiện Nghị quyết số 18, ngày 16.6.2022 của Trung ương khóa XIII; xác định quan điểm sửa đổi luật Đất đai và các luật có liên quan, cùng nội dung tổng kết thực hiện Nghị quyết số 36, ngày 22.10.2018 của Trung ương khóa XII và ban hành Nghị quyết của Trung ương về xây dựng và phát triển Việt Nam trở thành quốc gia biển mạnh phải được xem xét trong tư duy quản trị thống nhất lãnh thổ.
Trung ương cần làm rõ yêu cầu chuyển quản lý đất đai từ từng thửa đất sang quản trị không gian; từ nặng về thủ tục sang khơi thông, tạo lập nguồn lực; từ bồi thường tài sản sang tái thiết cuộc sống, bảo đảm chỗ ở, sinh kế và điều kiện sống bằng hoặc tốt hơn. Theo Tổng Bí thư, Chủ tịch nước, biển là không gian sinh tồn, phát triển và bảo vệ chủ quyền; phải được quản trị tổng hợp, kết nối với đất liền, cảng biển, logistics và các hành lang kinh tế và hợp tác quốc tế. Khơi thông nguồn lực phải đi đôi với bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp; phân cấp phải gắn với kiểm soát đầu cơ, lãng phí, lợi ích nhóm; dữ liệu phải thống nhất, liên thông.
Phát triển dựa vào năng suất, tri thức, công nghệ và con người
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước chỉ rõ, bước chuyển từ tăng trưởng dựa nhiều vào mở rộng đầu vào sang phát triển dựa vào năng suất, tri thức, công nghệ và con người. Báo cáo tình hình kinh tế - xã hội 6 tháng đầu năm, nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm 6 tháng cuối năm 2026 và đề án đổi mới mô hình phát triển Việt Nam phải đặt trong cùng một mạch. Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh, phải lấy con người làm trung tâm, văn hóa làm nền tảng, pháp luật và kỷ cương làm trụ cột; kết hợp pháp trị với đức trị, quyền với trách nhiệm. Thước đo cuối cùng là chất lượng sống, cơ hội phát triển, hạnh phúc của nhân dân.
Chủ động phòng ngừa, nâng cao sức chống chịu quốc gia
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước nhấn mạnh bước chuyển từ xử lý từng nguy cơ sang chủ động phòng ngừa, nâng cao sức chống chịu và bảo vệ vững chắc đất nước. Cần chuyển mạnh từ ứng phó, khắc phục hậu quả sang chủ động nhận diện, dự báo và phòng ngừa từ sớm, từ xa; nâng cao sức chống chịu quốc gia trước các nguy cơ truyền thống, phi truyền thống và tác động dây chuyền.
Tổng Bí thư, Chủ tịch nước cho rằng, các bước chuyển chiến lược nêu trên tạo thành một chỉnh thể. Bất kỳ bước nào chậm cũng sẽ hạn chế các bước còn lại. Mọi lựa chọn phải đặt lợi ích quốc gia - dân tộc, quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng của nhân dân; hiệu quả lâu dài của đất nước lên trên hết.
Sau hội nghị, mỗi nghị quyết, kết luận phải được cụ thể hóa ngay thành chương trình, kế hoạch hành động, bảo đảm rõ mục tiêu, rõ nhiệm vụ, rõ thẩm quyền, rõ nguồn lực, rõ trách nhiệm, rõ thời hạn, rõ sản phẩm, rõ kết quả. Đồng thời, kiên quyết khắc phục tình trạng chủ trương đúng nhưng thể chế hóa chậm, tổ chức thực hiện không nghiêm, hiệu quả chưa cao.
