Chủ quan với vết thương nhỏ do cành rào quệt vào chân, ông Nguyễn Văn Sửu (65 tuổi, trú tại xã Phúc Hòa, tỉnh Bắc Ninh) suýt mất mạng vì biến chứng uốn ván toàn phát. Ông có tiền sử nhiều bệnh lý mạn tính: bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), tăng huyết áp, đái tháo đường, viêm khớp dạng thấp, vảy nến và suy thượng thận do dùng thuốc kéo dài.
Diễn biến bệnh nặng nề
Ngày 16/5, ông Sửu được đưa vào Trung tâm Bệnh nhiệt đới, Bệnh viện Đa khoa Bắc Ninh số 1 trong tình trạng nguy kịch: cứng hàm, khó nuốt đã kéo dài 3 ngày. Trước đó 8 ngày, ông bị cành rào quệt vào chân gây chảy máu nhưng không được làm sạch và xử trí đúng cách. Khoảng 5 ngày sau, ông xuất hiện cứng hàm, khó nuốt tăng dần, mệt mỏi, ăn uống kém nhưng vẫn không đi khám. Khi nhập viện, bệnh nhân kích thích, vật vã, tăng tiết đờm dãi, ứ đọng dịch vùng hầu họng, tăng trương lực cơ toàn thân và suy hô hấp nặng, chỉ số SpO₂ chỉ còn 82%.
Chẩn đoán và điều trị khó khăn
Các bác sĩ xác định bệnh nhân mắc uốn ván toàn phát kèm suy hô hấp trên nền nhiều bệnh mạn tính. Bác sĩ chuyên khoa I Trương Quang Chiến, bác sĩ điều trị trực tiếp, cho biết: “Uốn ván là bệnh truyền nhiễm nguy hiểm. Khi xuất hiện ở người có nhiều bệnh nền, nguy cơ biến chứng tăng cao, thời gian hồi sức kéo dài và khả năng hồi phục giảm đáng kể. Đây là ca bệnh có tiên lượng không qua khỏi rất cao.”
Ngay sau nhập viện, ê-kíp điều trị đặt nội khí quản, cho bệnh nhân thở máy xâm nhập, duy trì an thần và giãn cơ liên tục qua đường tĩnh mạch. Đồng thời, bệnh nhân được sử dụng huyết thanh kháng độc tố uốn ván, kháng sinh và hồi sức tích cực theo phác đồ. Sau 6 ngày, bệnh nhân được mở khí quản và duy trì thở máy liên tục trong 38 ngày.
Hồi phục sau 42 ngày điều trị
Khi suy hô hấp và co cứng cơ được kiểm soát, bệnh nhân cai thở máy thành công, chuyển sang thở oxy qua T-tube với lưu lượng 3 lít/phút. Song song với hồi sức tích cực, đội ngũ y tế triển khai chế độ dinh dưỡng phù hợp, phòng chống loét tỳ đè, phòng và điều trị viêm phổi liên quan thở máy, vệ sinh đường hô hấp, vệ sinh toàn thân và phục hồi chức năng. Sau 42 ngày, bệnh nhân hồi phục tốt, được rút canuyn mở khí quản và xuất viện trong tình trạng tỉnh táo, tự thở ổn định, ăn uống được, các chỉ số sinh tồn ổn định.
Phòng ngừa uốn ván
Bác sĩ Chiến nhấn mạnh: uốn ván có tỷ lệ tử vong cao nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng tiêm vaccine đầy đủ và tiêm nhắc đúng lịch. Khi có vết thương hở, cần rửa sạch, sát khuẩn đúng cách và đến cơ sở y tế để đánh giá nguy cơ, xử trí vết thương, tiêm phòng hoặc sử dụng huyết thanh kháng độc tố uốn ván nếu cần.
