Việt Nam Lần Đầu Tiên Thực Hiện Thành Công Ca Ghép Đa Tạng Domino Phức Tạp
Sáng ngày 19 tháng 3, Cục Quản lý khám chữa bệnh thuộc Bộ Y tế cùng với Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã chính thức công bố thông tin về ca ghép đa tạng domino đầu tiên được thực hiện thành công tại Việt Nam. Sự kiện này đánh dấu một bước ngoặt quan trọng trong lĩnh vực y học nước nhà, khẳng định năng lực vượt trội của các bác sĩ trong việc áp dụng những kỹ thuật phức tạp nhất.
Chi Tiết Về Ca Ghép Đột Phá
Trước đó, vào ngày 13 tháng 3, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã tiến hành một loạt các ca ghép tạng từ người hiến tặng chết não. Trong số đó, nổi bật là trường hợp của một bệnh nhân mắc bệnh amyloidosis, một căn bệnh hiếm gặp gây thoái hóa bột. Bệnh nhân này đã được ghép đồng thời cả tim và gan. Điều đặc biệt là lá gan của bệnh nhân amyloidosis hoàn toàn khỏe mạnh, và nó đã được sử dụng để ghép cho một bệnh nhân khác đang bị ung thư gan trên nền gan xơ. Đây chính là ca phẫu thuật ghép gan domino đầu tiên tại Việt Nam, khi lá gan từ người bị thoái hóa bột được tận dụng để cứu sống một bệnh nhân khác.
Những Giờ Phút Căng Thẳng Trong Phòng Mổ
Người hiến tạng là một phụ nữ 42 tuổi, có tiền sử sức khỏe tốt, nhưng không may qua đời do chết não sau một tai nạn giao thông. Các bệnh nhân trong danh sách chờ ghép tạng đã được nhập viện cấp cứu để thực hiện các xét nghiệm đánh giá mức độ hòa hợp. Kết quả cho thấy, người nhận tim và gan là một nam bệnh nhân 53 tuổi, được chẩn đoán mắc amyloidosis di truyền do đột biến gen transthyretin. Bệnh nhân này bị suy tim và dày thành cơ tim, nhưng chức năng gan vẫn còn tốt, gan không xơ và chưa có dấu hiệu suy gan. Dựa trên tình trạng bệnh amyloidosis di truyền đã gây tổn thương đa cơ quan, đặc biệt là bệnh cơ tim thâm nhiễm tiến triển, bệnh nhân được chỉ định ghép tim và gan đồng thời. Mục đích là vừa thay thế cơ tim bị thâm nhiễm, vừa loại bỏ nguồn sản xuất protein TTR đột biến từ gan. Tuy nhiên, lá gan của bệnh nhân này hoàn toàn khỏe mạnh và có thể sử dụng để ghép cho người khác.
Người nhận gan từ bệnh nhân amyloidosis là một nam bệnh nhân 64 tuổi, được phát hiện ung thư gan trên nền xơ gan kèm theo huyết khối tĩnh mạch cửa. Nếu không được ghép gan kịp thời, thời gian sống thêm của bệnh nhân này sẽ rất ngắn.
Ca mổ lấy tạng được bắt đầu vào lúc 15 giờ. Đến 17 giờ, các tạng đã được lấy bao gồm tim và gan cho một bệnh nhân, cùng với hai quả thận được lấy cho hai bệnh nhân suy thận mạn giai đoạn cuối. Bệnh nhân nhận tim và gan bắt đầu phẫu thuật từ 15 giờ. Đến 17 giờ, cả tim và gan đã được cắt với tuần hoàn ngoài cơ thể. Đến 18 giờ, ca ghép tim kết thúc, và đến 19 giờ, ca ghép gan hoàn tất. Ngay sau khi ghép, tim đã đập trở lại, và gan ghép tiết mật tốt, chứng tỏ cả hai cơ quan đều hoạt động ngay lập tức. Tổng thời gian cho ca mổ ghép gan và tim đồng thời là 7 giờ.
Bệnh nhân nhận gan ghép được tiến hành phẫu thuật từ 16 giờ, với lá gan được lấy từ bệnh nhân amyloidosis. Ngay sau khi ghép, gan đã tiết mật, và thời gian mổ ghép gan là 6 giờ. Sau phẫu thuật, cả hai bệnh nhân đều được rút nội khí quản sau 12 giờ, với các chức năng của tạng ghép hồi phục nhanh chóng. Chỉ sau 72 giờ, cả hai bệnh nhân đã tỉnh táo, có thể ngồi dậy và ăn uống bình thường.
Ý Nghĩa Sâu Sắc Và Tầm Nhìn Tương Lai
Tiến sĩ Hà Anh Đức, Cục trưởng Cục Quản lý khám chữa bệnh, đã đánh giá cao thành công này. Ông nhấn mạnh rằng, với thành công này, Bệnh viện Hữu nghị Việt Đức đã chính thức ghi danh trên bản đồ ghép tạng của Việt Nam và thế giới bằng việc áp dụng những kỹ thuật phức tạp trong ghép tạng nói chung và ghép gan nói riêng. Đó bao gồm các kỹ thuật như ghép gan toàn bộ có thay đoạn tĩnh mạch chủ, chia gan để ghép, ghép đồng thời gan tim, gan thận, và giờ đây là ghép gan domino.
Thành công đặc biệt này không chỉ mang lại thêm sự tin cậy từ người bệnh trong và ngoài nước, mà còn có ý nghĩa quan trọng trong bối cảnh Việt Nam đang tích cực phát triển ngành du lịch y tế. Nó chứng minh rằng nền y học Việt Nam có đủ khả năng để thực hiện những ca phẫu thuật phức tạp nhất, mở ra cơ hội cứu sống nhiều bệnh nhân hơn trong tương lai.
