Với người lớn, 'thơm' bé là yêu thương, nhưng với sơ sinh, đó có thể là đường lây nhiễm virus hợp bào hô hấp (RSV) - tác nhân gây viêm tiểu phế quản và viêm phổi nguy hiểm. Theo PGS-TS, bác sĩ Nguyễn Thị Diệu Thúy, Trưởng bộ môn Nhi, Đại học Y Hà Nội, nghiên cứu tại Bệnh viện Nhi Trung ương cho thấy gánh nặng bệnh do RSV tập trung chủ yếu ở nhóm trẻ dưới 3 tháng tuổi. Trong số các trẻ viêm tiểu phế quản do RSV, 42,7% là trẻ dưới 3 tháng tuổi. Thông tin được chia sẻ tại tọa đàm khoa học 'Chiến lược chăm sóc cho phụ nữ mang thai: mẹ chủ động, con được bảo vệ' diễn ra ngày 26.7, do Hội Phụ sản Việt Nam (VAGO) tổ chức.
RSV nguy hiểm: Trẻ khỏe mạnh cũng có thể nhập ICU
Bác sĩ Thúy lưu ý, đa số trẻ điều trị hồi sức tích cực (ICU) do bệnh đường hô hấp dưới liên quan RSV là những trẻ sinh đủ tháng, trước đó khỏe mạnh. Dữ liệu cho thấy khoảng 8/10 trẻ (81,2%) phải điều trị ICU do RSV là trẻ không có bệnh nền. Khoảng 23,8% trẻ nhập viện tại đơn vị cấp cứu hoặc chăm sóc đặc biệt do RSV cần thở máy xâm lấn. Trẻ nhiễm RSV thường có thời gian điều trị lâu hơn, nhu cầu nhập ICU cao hơn và cần nhiều can thiệp y khoa hơn, như chụp X-quang phổi, bù dịch và sử dụng kháng sinh.
Diễn biến nhanh: Từ cảm lạnh đến suy hô hấp
Chuyên gia nhi khoa chia sẻ, nhiều trẻ ban đầu chỉ ho, sổ mũi, khó thở nhưng ngay sau đó có thể tiến triển thành viêm tiểu phế quản, suy hô hấp và phải can thiệp hô hấp như thở máy hoặc đặt nội khí quản. Trẻ khỏe mạnh không có nghĩa trẻ an toàn trước RSV. 6 tháng đầu đời là khoảng trống miễn dịch khiến trẻ dễ tổn thương do nhiễm RSV. Đáng lưu ý, tổn thương do RSV tạo cơ hội thuận lợi cho vi khuẩn phế cầu sẵn có ở vùng hầu họng phát triển mạnh, xâm nhập sâu vào phổi, gây bội nhiễm, viêm phổi ở trẻ nhỏ.
Vắc xin cho mẹ bầu: Lá chắn cho trẻ sơ sinh
Theo VAGO, bà mẹ tiêm vắc xin các bệnh truyền nhiễm, phòng bệnh do RSV, cúm, ho gà, sởi và uốn ván... góp phần bảo vệ sức khỏe mẹ và sơ sinh, giúp trẻ có kháng thể bảo vệ chủ động, đặc biệt quan trọng với các bé trong 6 tháng đầu đời. Hiện nay, vắc xin RSV dành cho phụ nữ mang thai đã được nghiên cứu và khuyến cáo tiêm trong thai kỳ để truyền kháng thể qua nhau thai, bảo vệ trẻ ngay từ khi chào đời. Phụ nữ mang thai tiêm vắc xin RSV giúp tạo kháng thể truyền cho con, giảm nguy cơ nhập viện và biến chứng nặng do RSV.
Khuyến nghị từ chuyên gia
PGS-TS Nguyễn Thị Diệu Thúy nhấn mạnh: 'Với người lớn, thơm bé là yêu thương, nhưng với sơ sinh, có thể là đường lây nhiễm virus RSV'. Các bậc cha mẹ và người chăm sóc cần tránh hôn, tiếp xúc gần khi có triệu chứng cảm cúm, đồng thời đưa trẻ đi tiêm chủng đầy đủ theo lịch. Đặc biệt, phụ nữ mang thai nên chủ động tiêm vắc xin RSV và các vắc xin cần thiết khác để bảo vệ cả mẹ và con trong giai đoạn nhạy cảm đầu đời.
