Hai trẻ 7 tuổi đối mặt tử thần vì viêm cơ tim tối cấp tại TP.HCM
Chỉ trong thời gian ngắn, hệ thống bệnh viện nhi tại Thành phố Hồ Chí Minh đã phải tiếp nhận và xử trí hai ca bệnh viêm cơ tim tối cấp cực kỳ nguy hiểm ở trẻ 7 tuổi. Cả hai bệnh nhi đều rơi vào tình trạng ngưng tim và sốc tim, đe dọa trực tiếp đến tính mạng, buộc các bác sĩ phải triển khai kỹ thuật tim phổi nhân tạo (ECMO) như phương án cứu cánh cuối cùng.
Bé trai Đồng Nai: Ngưng tim đột ngột khi đang đi cùng mẹ
Theo thông tin từ Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP.HCM, một bé trai 7 tuổi, ngụ tỉnh Đồng Nai, đã được chuyển đến trong tình trạng vô cùng nguy kịch. Bệnh sử cho thấy, khi đang đi cùng mẹ, trẻ đột ngột ngất xỉu và được đưa ngay đến Bệnh viện Nhi Đồng Đồng Nai. Tại đây, tình trạng của bé nhanh chóng xấu đi, rơi vào trụy tim mạch và ngưng tim.
Sau hơn 20 phút nỗ lực cấp cứu, sốc điện và dùng thuốc chống loạn nhịp tại bệnh viện tỉnh, tim bé đã đập trở lại nhưng vẫn trong tình trạng sốc tim, rối loạn nhịp thất. Bệnh nhi được chuyển khẩn cấp lên Bệnh viện Nhi Đồng 1 TP.HCM. Ngay khi tiếp nhận, báo động đỏ được kích hoạt. Trẻ được thở máy, dùng thuốc vận mạch, đặt máy tạo nhịp tạm thời và chuyển thẳng vào khoa Hồi sức tích cực.
Tuy nhiên, tình trạng tiếp tục diễn biến xấu với rối loạn nhịp nặng và phù phổi cấp. Các bác sĩ đã quyết định triển khai kỹ thuật ECMO để duy trì tuần hoàn, đồng thời tiến hành hạ thân nhiệt và lọc máu nhằm bảo vệ não cùng các cơ quan quan trọng. Sau khoảng 30 phút chạy ECMO, huyết động của bệnh nhi dần ổn định. Sau 10 ngày điều trị tích cực, trẻ đã được cai ECMO, cai máy thở và hồi phục tốt.
Bé gái An Giang: Co giật, mệt lả khi đang đi học
Gần như cùng thời điểm, Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố tiếp nhận một bé gái 7 tuổi, ngụ tỉnh An Giang. Trẻ nhập viện trong tình trạng ngất và co giật khi đang đi học. Trên đường chuyển viện, bé tiếp tục có các biểu hiện co giật, mệt lả, buồn nôn, đau đầu, đau ngực, tay chân lạnh và huyết áp khó đo.
Bác sĩ Nguyễn Minh Tiến, Phó giám đốc Bệnh viện Nhi Đồng Thành phố, cho biết khi vào viện, trẻ lơ mơ, môi tái, huyết áp tụt, nhịp tim nhanh thất từ 180–220 lần/phút. Kết quả siêu âm tim cho thấy phân suất tống máu giảm sâu, men tim tăng rất cao và toan chuyển hóa nặng. Trẻ ngay lập tức được chẩn đoán viêm cơ tim tối cấp, sốc tim và phải đặt ECMO khẩn cấp.
Sau gần hai tuần điều trị tích cực, trái tim của bé gái dần phục hồi, chức năng tim được cải thiện rõ rệt. Trẻ đã được cai ECMO, cai máy thở, tỉnh táo và bắt đầu quá trình phục hồi chức năng các cơ quan.
Bệnh lý nguy hiểm, dễ bỏ sót do triệu chứng không điển hình
Theo các chuyên gia nhi khoa, viêm cơ tim tối cấp là một bệnh lý cực kỳ nguy hiểm nhưng lại rất dễ bị bỏ sót trong chẩn đoán do các triệu chứng khởi phát thường không điển hình. Nguyên nhân phổ biến nhất là do virus, trong đó nhóm Coxsackie B thường được nhắc đến. Tại Việt Nam, bệnh có xu hướng gia tăng vào mùa đông – xuân, khi thời tiết se lạnh, trẻ dễ nhiễm các siêu vi đường hô hấp.
Ở giai đoạn đầu, viêm cơ tim thường biểu hiện rất mờ nhạt, khiến nhiều phụ huynh chủ quan:
- Trẻ có thể chỉ sốt nhẹ, mệt mỏi, đau đầu, ho, sổ mũi.
- Xuất hiện các triệu chứng tiêu hóa như buồn nôn, ói, đau bụng.
- Những dấu hiệu này dễ bị nhầm lẫn với cảm cúm thông thường hoặc rối loạn tiêu hóa.
Bác sĩ Nguyễn Minh Tiến cảnh báo: “Khi viêm cơ tim diễn tiến nặng, trẻ có thể đột ngột mệt lả, tay chân lạnh, da xanh tái, đau ngực, khó thở, rối loạn nhịp tim. Đặc biệt nguy hiểm là những trường hợp trẻ ngất xỉu hoặc co giật, rất dễ bị nhầm với bệnh lý thần kinh trong khi nguyên nhân thực sự là tim không còn đủ khả năng bơm máu.”
ECMO – Cơ hội sống duy nhất trong tình huống nguy kịch
Phó Giáo sư, Tiến sĩ Phạm Văn Quang, Trưởng khoa Hồi sức Tích cực Chống độc, Bệnh viện Nhi Đồng 1, cho biết viêm cơ tim tối cấp có tỷ lệ tử vong lên tới 30–40%. Trước khi kỹ thuật ECMO được áp dụng rộng rãi, bệnh nhi mắc bệnh này gần như không có cơ hội sống sót.
ECMO được xem là phương pháp cứu cánh duy nhất hiện nay có thể giữ lại sinh mạng cho bệnh nhân viêm cơ tim tối cấp. Kỹ thuật này giúp hỗ trợ chức năng tim và phổi tạm thời, tạo điều kiện cho cơ tim được nghỉ ngơi và hồi phục. Tuy nhiên, PGS.TS Quang nhấn mạnh: “Kỹ thuật này chỉ phát huy hiệu quả tối đa khi bệnh nhân được chẩn đoán sớm và chuyển đến bệnh viện có đủ năng lực chuyên môn kịp thời.”
Khuyến cáo khẩn cấp dành cho các bậc phụ huynh
Từ hai trường hợp trên, các bác sĩ đưa ra lời khuyên quan trọng:
- Phụ huynh cần đặc biệt cảnh giác khi trẻ có biểu hiện nhiễm siêu vi trong mùa đông – xuân.
- Không được chủ quan khi trẻ có các triệu chứng như mệt bất thường, sắc mặt xanh tái, tay chân lạnh, đau ngực.
- Tuyệt đối không chần chừ theo dõi tại nhà nếu trẻ xuất hiện tình trạng ngất xỉu hoặc co giật.
- Cần đưa trẻ đến ngay cơ sở y tế có chuyên khoa nhi để được thăm khám và xử trí kịp thời.
Trong bệnh lý viêm cơ tim tối cấp, sự chậm trễ dù chỉ tính bằng giờ có thể là ranh giới mong manh giữa sự sống và cái chết. Việc nhận biết sớm các dấu hiệu cảnh báo và hành động kịp thời là yếu tố then chốt để bảo vệ tính mạng của trẻ.
